Komunikabide indartsu ugari bideo bertikalen aldeko apustua egiten ari dira azkeneko hilabeteetan. Hartzaileek ere gero eta gehiago ikusten dituzte bideoak formatu bertikalean. Eta datuek argi diote: boladan dira bideo bertikalak.
Duela aste batzuk, The New York Times egunkariak bere aplikazioaren menu nagusian botoi berezi bat sortu zuen, bideo bertikalen atalera joateko. Tiktok sare sozialaren eragina agerikoa izaten ari da egunkari askoren erabakietan. Baina bideo bertikal laburrak ez dituzte soilik Interneteko sare sozialen bidez zabaltzen. Bakoitzak bere ingurune digitalean kokatzeko ahalegina egiten du.
Aurten, The New York Times-ek ez ezik, The Economist, Newsday, The Washington Post eta CNN hedabideek eman dute haien aplikazioetan bideo bertikaletarako atal bat sortzeko pausoa.
Solana Pyne The New York Times-eko bideo zuzendariak adierazi du herritarrekin komunikatzea dela xedea: «Ez gara Tiktok izateko ahaleginik egiten ari. Bideo bertikalen helburua informazioa komunikatzea da. Konpromiso hutsa da».
Newsday egunkariaren datuen arabera, erabiltzaileen %30ek ia egunero zabaltzen dute bideo bertikalen atala, eta ez soilik sakelako telefonoan. Ordenagailuan ere ikusten dituzte bideo bertikalak —ikustaldien lautik bat—.
Harvard Unibertsitateko Nieman Journalism Lab laborategiak 2026ra begira kazetaritzak izango dituen joeren inguruan galdetu die nazioarteko hainbat kazetari eta adituri. Tristan Werkmeister Reuters agentziako sare sozialetako bideoetako berriemaileak nabarmendu du bideo bertikalen kontsumoa gorantz doala. «Instagram Reels-en eta Tiktoken, jokabide eredua bera da: jendeak jendeari jarraitzen dio, eta ez erredakzio bati». Berriemaileak azaldu du gazteek jo dutela bereziki kontsumo mota horretara, baina ez direla bakarrak. «Bideo bertikala albisteak deskubritzeko sistema bihurtu da, oharkabean, adin guztietako herritarren artean».
Kontsumo mota horri begira ari dira gero eta komunikabide gehiago. AEBetako Wired aldizkariak, kasurako, bere kazetariek protagonista dituen bideo bertikalen sail batzuk argitaratu ditu. «Horrek eragina izan du aldizkariaren kontsumoan eta harpidetza kopuruetan», aipatu du Werkmeisterrek.
Reuters agentziako kazetariaren iritziz, 2026. urtean adimen artifizialaren bidez sortutako edukiak gero eta ohikoagoak bihurtuko dira. «Eta testuinguru horretan, gizaki narratzaileen balioa hazi egingo da, jendea oso eszeptikoa baita AArekiko». Hori dela eta, kazetariek kamerari begira egindako bideo bertikalek indarra hartuko dute. Hedabide asko ari dira bideo bertikalak ekoizten. «Badira lantalde propioak dituztenak, aurkezleak ere bai, halako bideo bertikaletan aritzeko». Werkmeisterrek gaineratu du bideo bertikala «sartzeko ate egokia» izan daitekeela hartzaileek erredakzioaren ekosistema osora jo dezaten: bideo luzeak, albiste buletinak eta podcastak.
Eragin kaltegarriak
Ez da dena urre bideo bertikalen arloan. Ezta bere kontsumoan ere. Psychological Bulletin guneak 71 ikerketa aztertu dituen metanalisi bat argitaratu du. Horren arabera, bideo laburren eta scroll infinituaren —sakelakoan bideoak ikustea, etenik gabe, jarioan beherantz joz— kontsumoak eragin zuzen eta negatiboa du osasun kognitibo eta mentalean. Mota horretako edukiak gehiago kontsumitu ahala, arreta, autokontrola, kontzentrazioa eta gisa horretako funtzioak ahuldu egiten dira. Hala diote ikerketa horien datuek, bederen.
BERRIA-k askotariko bideo bertikalak egiten ditu
AEBetan eta beste herrialde batzuetan bezala, Euskal Herrian ere hainbat komunikabidek ekin diote azkenaldian bideo bertikalak ekoizteari. BERRIA egunkariaren ikus-entzunezko taldeak ere egiten ditu askotariko bideo bertikalak. Laburrak izaten dira gehienetan. BERRIAren webgunean ez ezik, Youtuben, Tiktoken, Instagramen, Mastodonen, Blueskyn, Xn —garai bateko Twitterren—, Telegramen eta Whatsappen ikus daitezke euskarazko egunkariak egiten dituen bideo bertikalak.
