Noiz sortua: 2014-04-02 00:30:00

Iazko aurrekontua du hizkuntza politikak Ipar Euskal Herrian

Eusko Jaurlaritzak iazko ekarpena eginen du: 400.000 euro; eragile historikoek 1,25 milioi euro jasoko dituzte
Eusko Jaurlaritzako eta EEPko ordezkariak, atzo, Baionan egindako agerraldian.
Eusko Jaurlaritzako eta EEPko ordezkariak, atzo, Baionan egindako agerraldian. SYLVAIN SENCRISTO

Aitor Renteria -

2014ko apirilak 2

Nekez eta ohi baino denbora gehiago behar izan badu ere, EEP Euskararen Erakunde Publikoak osatu du aurtengo aurrekontua, 3.383.667 eurokoa. Oro har, iaz baino 30.000 euro gehiago. Eusko Jaurlaritzak iazko heinean atxiki du Ipar Euskal Herrian euskara sustatzeko funtsa, eta 400.000 euroko ekarpena egin dio. Ohi bezala, Frantziak du eragile nagusien arteko ekarpen apalena egiten: 740.000 euro. Akitaniak 860.000 euro ezarriko ditu, Kontseilu Nagusiak bezala. Euskal Kulturaren Aldeko Herriarteko Sindikatuak 255.450 euro ezarriko ditu, eta Hautetsien Kontseiluak, 2.850 euro.

Aurrekontua orekatu ahal izateko, bertze ekarpen batzuk behar izan ditu EEPk. Cifre kontratuaren bidez, 16.000 euro eskuratu ditu, 20.000 euro ezarri dute EEPren partaide diren herri elkargoek, eta erreserbetatik 229.367 euro lortu ditu.

EEPk eta Eusko Jaurlaritzak 2007an izenpetu zuten lankidetzarako hitzarmenaren markoa, eta 2011n, arraberritu. Bi erakunde publikoek honako erronka hauei lotutako jarduerak elkarrekin antolatzeko edo sustatzeko konpromisoa hartu zuten: euskararen transmisioa, hizkuntzaren presentzia eta erabilera, hizkuntzaren kalitatea eta, azkenik, euskararen aldeko jarrerak sustatzea.

Adierazle sistema

Euskararen Adierazle Sistema plantan ezartzeko akordioa lortu dutela jakinarazi dute Frantxua Maitia EEPren presidenteak eta Patxi Baztarrika Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako sailburuordeak. Ipar Euskal Herrian ez dago euskararen adierazle sistemarik gaur egun. Eusko Jaurlaritzak aitzinamendu gehiago du arlo horretan, eta, haien esperientzian oinarrituz, Nafarroako Gobernuarekin batera, Europako programa bat baliatuko dute xedea plantan ezartzeko.

Bertze arlo batzuetan ere bultzatu nahi dute elkarlana, hala nola bi erakundeen arteko informazio trukaketan. Helduen euskalduntze eta alfabetatze arloan ere egin nahi dute aurten. Hizkuntza gaitasunaren mugaz bi aldeetako egiaztagirien baliokidetzea definitu eta antolatu nahi dutela jakinarazi zuen Baztarrikak.

Aurten ere 1,6 milioi euro baliatuko dituzte Ipar Euskal Herrian euskalgintzako gizarte eragileen lana sustatzeko. Funts horretako parterik handiena euskalgintzako eragile historikoek jasoko dute aurten ere. Orotara, 1,25 milioi euroko funtsa jasoko dute EEP eta Eusko Jaurlaritzak osatu duten funts horretatik. Horien artean daude AEK, Euskal Irratiak, Herria aldizkaria, Udaleku eta Seaska ikastolen federakuntza.

Proiektu deialdia

Gainerateko eragileek proiektu deialdiaren beha egon beharko dute. «Ondoko asteotan zabalduko dugu proiektu deialdia gainerateko eragileentzat», jakinarazi du Maitiak. Orotara, 350.000 euroko funtsa prestatu dute aurten eragile horien artean banatzeko. EEPk jakinaraziko du deialdiaren epea, eta ondoren jakinaraziko du zein diren onartutako proiektuak aurkeztutakoen artean.

Hitzarmena betetzea urteroko mugarrietarikoa dela nabarmendu du Baztarrikak. Euskararen lurraldean egiten den urrats bakoitza euskaldun guztien onerako dela erran du, eta galera guztiak guztientzako galerak direla azpimarratu. Inkesta soziolinguistikoan agertu zen bezala, Ipar Euskal Herrian ez da eten oraindik euskararen galera. Horri aurre egin ahal izateko laguntza guztiak beharrezkoak direla azaldu du.

Norabide horretan, nabarmendu du euskarak ofizialtasunik ez duen lurraldean biziki garrantzitsua dela Frantziako Gobernuak Europako Hizkuntza Gutxituen Ituna berrestea, Frantziako Legebiltzarrean izandako eztabaida eta bozketari erreferentzia eginez. Euskara berreskuratzeko lanean, guztien lana funtsezkoa dela ohartarazi zuen Baztarrikak: gizarte eragileena, herritarrena eta, batez, ere, herri agintariena, haien eginkizuna delako politika publikoa.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Maiatzaren 26an eguneratua, 20:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan zazpi pertsona hil dira COVID-19 gaitzaren eraginez, 11 positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta lau gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 28.634 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.027 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Berra adinekoen egoitza. ©JON URBE / FOKU

Ekainaren 8tik egin ahalko dira bisitak Gipuzkoako zahar etxeetan

Berria

Egoiliar bakoitzeko senide bakarra joan ahal izango da bisitan, eta segurtasun neurriak zorroztuko dituzte. Gipuzkoako zahar etxeetan 167 pertsona hil dira izurria hasi zenetik; gaur egun 22 eri daude, bi egoitzatan.

Maiatzaren 11an igaro zen lehen fasera Hegoaldea ©Marisol Ramirez, Foku

Hegoaldea lehen fasera igaro izanaren arrazoiak eman ditu Espainiako Gobernuak

Ainhoa Larretxea Agirre

Espainiako Osasun Ministerioak zehaztu du egoera epidemiologiko «ona» izan dela Nafarroa pasatzeko arrazoia; Osakidetzak pazienteak artatzeko duen «gaitasun handia», berriz, Araba, Bizkaia eta Gipuzkoa igarotzekoa. Maiatzaren 11n aldatu zen lehen fasera Hegoaldea.

Txagorritxu ospitaleko laborategiko irudi bat. ©Gorka Rubio / Foku

Datuen peskizan (eguneko laburpena)

Pello Urzelai

Beste zazpi pertsona gehitu behar dira koronabirusarekin hildakoen zerrendara. Bost EAEn, bi Nafarroan. PCR bidezko 11 positibo berri agertu dira.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna