Albistea entzun

Castillok aurretik segitzen du Perun, zenbatzeko oso boto gutxi falta direla

Hautagai ezkertiarraren eta Fujimoriren arteko aldea 95.000tik 69.800era txikitu da. Bozketan «iruzurra» izan dela salatu du eskuindarrak
Castilloren jarraitzaile batzuk, atzo, Peru ipar-mendebaldeko Tacabamban.
Castilloren jarraitzaile batzuk, atzo, Peru ipar-mendebaldeko Tacabamban. EFE Tamaina handiagoan ikusi

Ander Perez Zala -

2021eko ekainak 9

Atzerriko azken botoak gaur iritsiko dira Perura, baina ez dago batere argi herritarrek horien zain egon beharko ote duten presidentetzarako hauteskundeetako garailea nor den jakiteko. Orain arteko joerak, ordea, hori iradokitzen du, botoz botoko lehia izaten ari baita Pedro Castillo hautagai ezkertiarraren eta Keiko Fujimori eskuindarraren artekoa; Castillok Fujimoriri aurrea hartu zion herenegun, eta bien arteko tartea handitzen aritu zen, baina atzorako kontrako bidea eragin zuen zenbaketak, eta, lerro hauek idazterako, 95.000 bototik 69.800era txikitua zen hautagai ezkertiarrak eskuindarrarekiko zuen aldea. Hortaz, baliteke gaur jakinaraztea zein izango den Peruko presidentea, bozen %2,2 falta baitira zenbatzeko; zehazki, herrialdean emandako azken batzuk, eta atzerrikoen erdiak baino gutxiago.

Bozen bigarren itzuliko emaitzak estu daude, eta horren erakusle da hauteskunde batzordea bera erabiltzen ari den zehaztasuna, digitu aldetik: Castillori botoen %50,203 eman dizkio, eta Fujimoriri, %49,797, behin-behinean. Hala, atzetik doala, hautagai eskuindarrak garaipenetik urrun ikusi du bere burua azken egunean —aurtengoa hirugarren saiakera du—, eta horregatik salatu zuen atzo «iruzurra» izan dela prozesuan: «Herriaren nahia zapuzteko asmo argia dago».

Ez da iritzi berekoa, ordea, AEE Amerikako Estatuen Erakundea, Peruko agintariak zoriondu baitzituen «pandemia eta polarizazio politikoa» protagonista izan dituzten boz hauek «modu baketsu eta demokratikoan» antolatzeagatik; bi hautagaiei, berriz, pazientzia izateko eskatu zien, eta edozein zalantza edota kexa «legezko bidetik konponduko» dela ohartarazi zien.

Fujimorik Castillorekiko tartea txikitzen hasi aurretik egin zuen «iruzur» salaketa; izan ere, atzerriko botoetan nabarmen ari da nagusitzen presidentegai eskuindarra, eta, lerro hauek idazteko garaian horien erdiak baino gutxiago zeuden arren zenbatzeko, joeran aldaketarik ez izatea espero da kanpoko botoei dagokienez; argi ez dagoena da, hortaz, eskuindarrari garaipen hori nahikoa izango ote zaion Castillori berriz ere aurrea hartzeko.

Behin betiko emaitzari begira, hautagai ezkertiarrak mezu baikorragoa helarazi zien bere jarraitzaileei, «bakea eta zuhurtasuna» lehenetsi beharrean jarri baitzuen arreta: «Berriz ere esango dugu: herriak bakarrik salbatuko du herria».

Ez zegoen faboritoen artean

Politikara iritsi berri, Castillo ez zegoen Peruko presidentetzarako hauteskundeen bigarren itzulira igarotzeko faborito nagusien artean, baina, lehen itzulian botoen %18,9 eskuratuta, bost puntu baino gehiago atera zizkion bigarrenari, Fujimoriri.

Emaitza horiek eta kanpainak agerian utzi zuten berdinketa tekniko baterako aukera handia zegoela, eta, iragan igande gauean, bigarren itzuliko hauteslekuak itxi berritan argitaratutako lehen inkesta eta zundaketek jokaleku hori islatu zuten.

Orduek aurrera egin ahala, baina, eskuindarraren garaipena irudikatzen hasi ziren lehen emaitzak: Lima hiriburuan —han bizi dira Peruko herritarren laurdenak— botoen %65 inguru eskuratu ditu, eta hirigune gehienetan ere hark irabazi du. Castillok argi zuen, baina, une batetik bestera egoera iraul zitekeela, eta azkenean hala gertatu da, botoen %94 inguru zenbatuta zegoela aurreratu baitzuen lehen aldiz Fujimori.

Izan ere, landa eremuetan oso bestelakoa da egoera: presidentegai ezkertiarrak, barrualdeko hainbat departamentutan, botoen %80ren langa ere gainditu du.

Peruko presidente kargua eskuratzen duenak uztailaren 28an egingo du karguaren zina, herrialdearen independentziaren bigarren mendeurrenean.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Pedro Sanchez, atzoko Ministro Kontseiluaren ostean eginiko agerraldian, Moncloan (Madril). ©EMILIO NARANJO / EFE

Kalera, baina baldintzekin

Iosu Alberdi

Preso dauden bederatzi buru independentisten indultuak onartu ditu Espainiako Gobernuak. Beste pauso bat eman eta amnistia onartzeko exijitu dio Kataluniako Gobernuak Madrili
 ©DANI CODINA

«Indultua epaiaren parte da, eta ez haren berrikuspena»

Julen Aperribai

Indultuak tramitatzerakoan Espainiako Auzitegi Gorenari edukia bainoago forma aztertzea dagokiola azaldu du Queraltek. Helegitea jar dezakeen bakarra fiskaltza da, haren arabera.
Blanca Panameño, desagertuen senideek sortutako Comadres erakundeko kidea, hainbat desagerturen irudien ondoan, San Salvadorren. ©RODRIGO SURA / EFE

Gerrak ebatsitakoen bila

Arantxa Elizegi Egilegor

El Salvadorko gerra zibilean desagerrarazitako familia bat aurkitzeko agindu du Auzitegi Gorenak. 1980tik 1992ra bitartean, 75.000 pertsona hil eta 8.000 inguru desagerrarazi zituzten

Gilles Simeoni Korsikako presidente eta bozetako Fa Populu Insemeren zerrendaburua, mitin batean. ©#BARRA_ABILDUA#FAPOPULU_INSEME

Korsikako nazionalistak banatuta aurkeztuko dira bigarren itzulira

Berria

Talamoniren Corsica Libera eta Angeliniren PNC koalizioan aurkeztuko dira. Simeoniren Fa Populu Inseme akordiotik kanpo geratu da

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna