Albistea entzun

Artigas zabortegi alboko mendialdea plastikoz beteta dago duela bi astetik

Bizkaiko hondakinak jasotzen dituen TMB planta geldirik izan da; itxura guztien arabera, zaborra tratatu gabe bota dute, ez dute estali, eta haizeak mendira zabaldu du.

Bi aste darama garbitu gabe
Plastikozko ehunka poltsa, Arraiz eta Arrastaleku mendien inguruko zuhaitzetan, adar eta enborretan kateatuta. Asteon duela hamabost egun bezain zikin jarraitzen du eremuak.
Plastikozko ehunka poltsa, Arraiz eta Arrastaleku mendien inguruko zuhaitzetan, adar eta enborretan kateatuta. Asteon duela hamabost egun bezain zikin jarraitzen du eremuak. AITZIBER LASKIBAR LIZARRIBAR

Aitziber Laskibar Lizarribar -

2015eko urtarrilak 30 - Bilbo

Ez dago oina jartzeko tarterik. Plastiko pilaketak ez du uzten azpian lurrik ba ote den igartzen. Malkartsua da mendi aldea, eta zaila da lokatza edo zuloa dagoen asmatzea. Pauso sendorik ematea kosta egiten da, eta saiatzerakoan trabatu egiten dira oinak; sasiek eta horietan trabatutako plastiko zatiek oratzen diete orkatilei. Zutik ezin da igaro. Lurzoruan adina poltsa zati daude zintzilik, zuhaixka, adaxka eta zuhaitzetan kateatuta. Gora begiratu, eta zerurik ez da ikusten gunerik kaltetuenean. Kolore, forma eta tamaina guztietako plastikoek estaltzen dute zeruaren grisa. Itolarria ematen du bertan sartzeak. Amesgaiztoa balitz bezala, plastiko zatiak oldartu, eta irteera galaraziko duen sentsazioa eragiten du zabor basoaren itxitasunak. Maldan behera datorren errekatxoaren ur gardena ere milaka zabor poltsek janda dago.

Ez dira urrutiko kontuak. Ez da protestarako egindako artelan bortitz bat. Ez da lotan izandako amesgaiztoa. Bizkaian dago plastikoak jandako baso zatia. Bilboko kanpoaldean, Pagasarri eta Ganekogorta mendi esanguratsuetatik gertu, Arraiz eta Arrastaleku aldean. Ahuntzak inguruetan dabiltzan lur eremu publikoa da. Mendizale gutxi ibiltzen dena, baina nahi duenarentzat irekia dagoena. Badira hamabost egun zaborrez eta, batez ere, plastikoz beteta dagoena.

Artigas zabortegia du alboan triskantza izan duen mendiak. Hesi batek banatzen du Bizkaiko zaborrak jasotzen dituen eremutik. Zabortegiko gunea garbi dago egun, baina zabortegitik kanpokoa duela bi aste bezain zikin; egunotako haizeteek barreiatu zituzten hondakinok.

2013an abiatutako planta

Europak zaborren tratamenduari buruz onartutako zuzentarau bati jarraituta, zaborrak ezin dira zabortegietan bere horretan lurperatu. Banatu eta tratatu egin behar dira aurrez. Hori egiten ez duten zabortegiek itxita behar dute 2016. urterako. Hori dela eta, TMB tratamendu mekaniko-biologikorako planta abiatu zuen 2013an Bizkaiko Foru Aldundiak, zabortegitik gertu —gune berean dago Zabalgarbi errauste planta—.

Birziklatzeko bereizten ez den zaborra jasotzen du TMB plantak: edukiontzi berdeetan biltzen den errefusa. Bizkaia osokoa. TMB lantegian bereizi egiten da, lehenik, zaborra: birzikla daitezkeen paperak eta plastikoak, besteak beste.

Bereizitako materiala birziklatze guneetara eramaten dute, eta gainontzekoa, TMB plantan tratatzen dute: lehortu, zaborrek isurtzen duten metanoa, karbono dioxidoa eta lixibiatuak atera, eta soberako hondakin lehortua txiki-txiki egiten da. Prozesu horren bidez, erabat trituratuta eta isuri kaltegarriak kenduta eramaten dute hondakinen parte bat Artigasko zabortegian lurperatzera —beste zatia Zabalgarbin erretzen dute—. Tratamenduren ondorioz, hasieran baino hiruzpalau aldiz leku gutxiago hartzen du zaborrak. Lurperatze lana tratatutako zaborra bota ahala egin behar da; jarraian.

Duela bi aste, ordea, plastikoz josia agertu zen zabortegiaren ingurua. Trituratu gabeko milaka eta milaka plastiko osoz. Agerikoa da TMB plantak ez zuela bere lana egin, ihes egindako plastikoa txikituta litzatekeelako, bestela.

BERRIAk jakin duenez, planta hori itxita egon da astebete baino gehiagoz. Eta Artigas zabortegira, zarama poltsak kamioietan iritsi bezala bota dira. Bereizketarik eta tratamendurik gabe. Ondorioz, ohi baino askoz hondakin gehiago pilatu da zabortegian. Ez hori bakarrik: zaborra ez da jarraian estali. Egunetan egon da eremu oso zabalean botata. Milaka kaio pilatu dira zaborretan. Zarama poltsak apurtu eta hondakinak jaten aritu dira, egunetan.

Hori hala, duela bi aste, haizete handiak izan ziren. Haizeak zabortegian estali gabe zeuden hondakinak eraman zituen. Batez ere, pisurik gutxien duena: plastikoa. Eta duela hamabost egun alboko mendialdean egindako triskantzak bere horretan jarraitzen du. Are; garbiketarik ezean, plastikoak gero eta eremu zabalagora hedatzen ari dira, eta garbitzen zail den sakabanatutako zaborra biltzea ia ezinezko bihurtzen ari da.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Hainbat aplikazio eta streaming plataforma erakusten dituzten pantailak. ©Berria

Gaztelaniazko ikus-entzunezkoak dira nagusi Uemako herrietako ikasleen artean

Julen Aperribai

Uemako herrietako ikasleen %73k gaztelaniaz ikusi dute, azkenekoz, telesail bat. Netflix 'streaming' plataformaren kontsumoa gehien ikusten den hurrengo plataformarena halako bi da. Lehen Hezkuntzako ikasleen artean, marrazki bizidunen Clan katearen audientzia ETB3rena halako bi da.

Iraitz Lazkano UEMAko lehendakaria, eta Garikoitz Goikoetxea teknikaria Eusko Legebiltzarrean ©UEMA

Uemak adierazi du «sendotasun handiagoz» heldu behar zaiola ikus-entzunezkoen gaiari

Isabel Jaurena

Iraitz Lazkano Uemako lehendakariaren erranetan, EITBk eta RTVEk «ardura handia» dute. Online plataformen eta sare sozialen eginkizuna ere azpimarratu du.

Ikasgela bat Gasteizko Angel Ganivet eskolan, artxiboko irudian ©juanan Ruiz / foku

Irakasleek berriz ere aukera edukiko dute eszedentziak noiz amaitu aukeratzeko

Irati Urdalleta Lete

Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak duela urtebete arautu zituen jardunaldi murrizketak, eszedentziak eta aldi baterako eteteak, eta erabaki zuten baimenak horiek emateko arrazoia amaitzen zenean edo urtarrilaren 31n edo abuztuaren 31n soilik bukatu ahal izango zituztela. Arartekoak eskatu zuen agindu hori bertan behera lagatzea, eta hala egin du Hezkuntza Sailak.

Angelun geldiarazi duten obra ©Guillaume Fauveau

Hondakinen gainean eraikitako obra bat geldiarazi dute Angelun

Ekhi Erremundegi Beloki - Oihana Teyseyre Koskarat

Lurrarekin nahasitako dozenaka hondakinek osatzen dute eraikuntzaren zimendua

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...