Albistea entzun

KRITIKA. Artea

Museoaren tripak

Katinka Bock artistaren piezetako bat, Artiumeko erakusketan.
Katinka Bock artistaren piezetako bat, Artiumeko erakusketan. J. FONTANEDA / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Jone Rubio -

2021eko apirilak 13

Katinka Bock. 'Logbook'

Non: Artium museoa, Gasteiz. Noiz arte: Irailaren 12ra arte.

Erakusketa espazio tradizionalen murru zuri, zabal eta zurrunei bizia ematen diete artelanek. Halaber, badira espazioaren logika eta zentzua guztiz eraldatzeko gai direnak, alegia, murruak barreiatuz bestelako atmosfera bat sortzen dutenak. Artiumeko A2 espazioan murgiltzen garen momentuan sentsazio horrek blaituko gaitu, murruen irekidurek, bertan ezkutatutako artelanek edota espazioa argitzen duten leihatilek bestelako logika bat ematen baitiete aretoari eta espazioak biltzen dituen artelanei.

Hain zuzen, Katinka Bock artistaren Logbook (Ontziko liburua) erakusketa da espazioa eraldatzearen arrazoia, haren adierazpen artistikoaren eredu baita museoaren murruetan gauzatutako esku hartzea. Hainbat eta hainbat materialez egituratutako argazki, eskultura eta instalazioak aurkeztuko zaizkigu bertan: buztinezkoak, zuraren ezaugarri naturalak mantentzen dituztenak, altzairuzkoak, brontzezkoak... edota bere jatorrizko testuingurutik kanpo esanahi berriak bereganatzen dituzten objektuak.

Kasu honetan, erakusketa aretoa itsasontzien barnealdearekin alderatzen du Bockek. Halatan, barnealde hari zein itsasoarekin lotutako literaturari men eginik, kutsu metaforiko zein sinbolikoetan murgildurik, baleen tripekin nolabaiteko paralelismoa sortzen du artistak.

Hari horri tiraka, Bockek museoarekiko, artelanekiko eta lekukotasunarekiko lotura bilatzen duela kontuan harturik, euskal itsas historiaren aztarnak agertuko zaizkigu, mostraren azkeneko guneetan batez ere. Erakusketarekin lehenengo kontaktua izan bezain pronto izanen dugu lotura horren berri, espazio guztiekiko perspektiba izatea ahalbidetzen duten irekidurek islatzen baitute. Alabaina, espazioan egindako esku hartzea arina, leuna eta xumea da.

Ildo horri jarraiki, erakusketa aretoan sartu aurretik aluminiozko plaka batek eragozten digu ikusmira; hori zeharkatzean aldatzen da gauza, eta hainbatetan bisitatu dudan espazioaren eraldatzeaz ohartzen naiz. Izan ere, aurretik esan bezala, gela ezberdinak daude, baina artistak sortutako irekidurek espazio guztiekiko perspektibak geureganatzen dizkigute. Ondorioz, eremu gehienetan inguruko gelen eduki guztiak ezagutzeko aukera dugu, eta nolabaiteko perspektiba interesgarria eskuratzen dugu.

Alegiazko atmosfera batean egongo bagina bezala, murruak irekitzen dira, leihatilak agertzen, edota horma zurien arrakaletatik objektuak irteten. Honela, nahiz eta ikusleok jarraitu beharreko zirkuitua lineala izan, ingurua moldatzen duten hainbat ezaugarrirekin egingo dugu topo.

Hasiera batean ezagun egin ahal zaizkigun hainbat objektu izango ditugu, baina, haiek irreal bilakatzen dituzten ukitu txikiak izanen dituzte. Batez ere, materialen plastikotasunari edota objektuen jatorrizko eskalen eraldatzeari men egiten diotenek harrapatuko gaituzte: haritz-zurak zeharkatutako erradiadoreak, zeramika zatiek hartutako leungailua edota One to eight of eight instalazioa.

Halaber, deigarria da guztiz murruetan eskegitako piezen kokapena, arretaz aztertu behar baititugu hormak, sabaiak eta bertan sortutako irekidura berriak. Alegia, Confusions possibles instalazioa izanen da xehetasun gehien eskatuko diguna, indusketa arkeologiko bat izango balitz bezala, murruen tripetan barneratu behar baikara bertan ezkutatutako piezak aztertzeko.

Bocken sortze prozesuak modu intimo eta zuzenean ikusarazten ditu objektuen lekua, jatorria, materialak eta ibilbidea, hein handi batean. Baina, azpimarratzekoa da hura ez dela objektuen ezaugarrietara mugatzen, landutako objektu eta materialen muga fisikoak zeharkatzea lortzen baitu artistak, espazioaren beraren ezaugarri eta istorio propioen aztertzea gauzatuta.

Gai zehatz baten pean, irudi eta objektu solteek istorio bat edo beste geureganatu ahal dizkigute, beraz, geure oroitzapen eta pertzepzioetatik abiaturik istorio bat edo beste ehuntzera gonbidatzen gaitu inguruak. Honela, eskulturak, instalazioak eta argazkiak espazio bihurtzen dira, eta, era berean, espazioa bera museoaren tripak bistaratzen dituen pieza eskultorikoa izanen da.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Ikusleak distantzia gorde gabe eta maskara jantzita, Love of Lesbian taldeak martxoan Bartzelonan eman zuen kontzertuan. ©ALEJANDRO GARCIA / EFE

Makroari neurria hartzen

Aitor Biain

Izurriak kolpetik eten zituen ekitaldi jendetsuak, batez ere musikaren alorrean. Horregatik, Love of Lesbian taldeak Bartzelonan eginiko kontzertuari arretaz begiratu dio sektoreak, osasun protokoloetan aldaketarik eragin dezakeelakoan. Erakundeei malgutasuna eta elkarlan estuagoa eskatu diete eragileek.

 ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

«Kulturaren sektoreko profesionalak lanean jarri nahi ditugu berriz»

A. Biain

Kultura Bizia egitasmoa gaur jarriko da martxan, Gasteizko Iradier Arenan. Urrira arte, 600 lagunentzako kontzertuak eta kultur ekitaldiak izango dira. Kulturaren «gurpila martxan jartzea» da antolatzaileen helburua.
 ©LACOSA STUDIO

«Herrixkan kantuan eta dantzan gabiltzanean, gizartea eraldatzen ari gara»

Gorka Erostarbe Leunda

Galiziako eta Asturiasko herri kantuak lehengaitzat hartu, eta haien berrinterpretazioa eginez osatu du musika ibilbidea, espiritu kabareteroz eta hurbil duenarekiko miresmenez eta aitortzaz. Gaur aurkeztuko du 'Trópico de Covadonga' ikuskizuna, Gasteizko Principal antzokian.
Goia (ezkerrean) eta Iglesias (erdian), gaurko aurkezpen ekitaldian. ©Javier Etxezarreta / Efe

Ireki dute Santa Klarako 'Hondalea' ikusteko izen ematea

Andoni Imaz

Ekainean hasiko dira bisitak egiten Donostiako uharteko itsasargira, Cristina Enea fundazioak antolatuta. Arte instalazioari buruzko ekitaldi batzuk egingo dituzte hileko lehen astean.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.