ARDOXKA

Troka eta amildegi artean

Roberto Sarriugarte -

2020ko irailak 19

Hemen berriz ere, udako oporrak amaituta. Opor bereziak, egoera berezi honetan. Azken urteotan Espainiako hegoaldeko ardoak ekarri badizkizuet ere, gaurkoan ez. Gaurkoan Galiziara joango gara, Ribeira Sacrara hain zuzen, hango Dominio do Bibei upategia eta haien ardoak pixka bat ezagutzeko. Dominio do Bibei du izena upategiak, eta Ribeira Sacrako bikainenetariko bat da, bikainena ez bada. Hainbat ardo egiten badituzte ere, beltzak zein zuriak, Lapola zuria eta Lapena ardoetan jarriko dut fokua.

Ribeira Sacra jatorri izena Miño eta Sil ibaien erriberen artean dago, Lugo probintziaren hegoaldean eta Ourense probintziaren iparraldean.

Ribeira Sacra izena VIII. eta XII. mendetan sortutako monje tradiziotik dator, monasterio eta baseliza ugari baitzeuden inguruan garai hartan.

Gaur egun jatorri izen hori bost azpizonatan banatuta dago: Amandi, Chantada, Ribeira do Miño, Ribeira do Sil eta Quiroga-Bibei. Beltzetan hauek lantzen dituzte: mencia nagusi moduan, merenzao, brancellao, garnatxa, tenpranillo, caiño beltza, souson eta mouraton; eta zurietan, berriz, albariño, godello, treixadura, loureira, torrontes eta doña blanca.

Inguru horretako mahastiek erakusten duten paisaia izugarria da; mahastiak amildegi eta troka sakonetan landatuta daude, Miño eta Sil ibaien ubideen aldamenean. Han, mahats bilketa arriskutsua bilakatu daiteke: polea eta itsasontzien laguntzarekin jasotzen dute mahatsa.

Dominio do Bibei proiektu gaztea da, 2002an sortu baitzuten upategia. Ekoizpen txikiko upategia da, eta familia filosofiaduna.

Ardogintzan lan bikaina egiten badute ere, ez da txikiagoa mahastizaintzan egiten ari direna, galdutako edo galzorian dauden mahats motak berreskuratzen ari baitira. Adolfo Dominguez arropa disenatzailearen anaia da ugazaba, baina arima Rene Barbierrek eta Sara Perezek jartzen dute, haiek baitira mahastiak zaindu eta ardoak egiten dituztenak.

Mahastiak 200 eta 700 metro arteko altueran daude, eta eguzkiarekiko orientazio desberdinetan. Mahasti gazteak badaude, baina ehun urte dituztenak ere bai.

Ardogintzan upel zaharrak —erabilitakoak— dituzte gogoko, ardoaren izaera —mahatsarena, alegia— zurak aldatu ez dezan.

Ardoaren ontzeak bi fase ditu: lehenengoa 600 litroko upeletan eta 1.200 eta 2.400 litroko austriar fudreetan egiten da. Bigarren fasea, berriz, porlanezko deposituetan egiten da, ardoa egonkortzeko.

Lapola eta Lapena. Lehena bikaina bada ere, bigarrenak harrapatu dit bihotza. Godelloz egindakoa da, dotorea, bakana, delikatua bezain boteretsua, bikaina eta bakana.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

 ©ENDIKA PORTILLO / FOKU

«Nire bizitzarekin komedia egitea terapia bat da»

Jone Arruabarrena

Bartzelonan bizi den arren, edonon sentitzen da etxean otxandiarra, etxea berarekin baitarama doan lekura doala: furgoneta batean bizi da. Han egiten ditu umorezko bakarrizketak ere.
 ©BERRIA

Zentzua duten akatsak

Jakes Goikoetxea

BERRIAko kazetariek tarteka laprast egiten dute egunero-egunero idazten dituzten milaka hizki eta hitzetan. Baina, batzuetan, akatsak eta deskuiduak izanda ere, okerreko hitz horiek esanahi propioa izaten dute: adierazkorragoa, gordinagoa, umoretsua, poetikoa... 'Hiztripuak' dira.
Gaur gauean emango dute <em>Hondar ahoak</em> telesailaren laugarren eta azken atala, ETB1en. ©EITB

Ezustekoekin bukatuko da 'Hondar ahoak' telesaila, gaur

Amaia Igartua Aristondo

Denbora eta aurrekontua «murritzak» izan diren arren, emaitza «ona» izan dela dio Marian Fernandez Txintxua Filmseko ekoizleak

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna