Albistea entzun

Koronabirusa

Nahiago dute eskolara joan

EHUko ikerketa talde batek aztertu du ikasleek zer sentitu zuten konfinamendu garaian, eskolara joan ezin izatearen ondorioz; ohiko martxaren falta igarri zuten.
Haur bat, konfinamendu sasoian, idazmahaian eskolako lanak egiten.
Haur bat, konfinamendu sasoian, idazmahaian eskolako lanak egiten. IÑIGO URIZ / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Arantxa Iraola -

2020ko urriak 6

Terrazak betetzen hasita zeuden, konfinamendu latzenaren arauak samurtzen hasiak zirela begien bistakoa zen eremu askotan, baina haur eta nerabeak ezin ziren oraindik ikastetxera joan, eta gehienak online jasotzen ari ziren eskolak. Horixe zen ekainean COVID-19aren izurriari aurre egiteko hartutako neurriek eragindako egoera, eta EHU Euskal Herriko Unibertsitateko Kideon ikerketa taldeak erabaki zuen garai horri neurria hartzeko inkesta bat egitea. Hego Euskal Herriko 2-12 urte arteko neska-mutilen 650 gurasori eta 500 neraberi galderak egin zizkieten jakiteko ataka berezi horrek zer sentimendu, egoera eta gogoeta sortu zizkien. Naiara Berasategi da ikerketa egin duten ikertzaileetako bat, Nahia Idoiaga, Maria Dosil, Naiara Ozamiz, Amaia Eiguren eta Maitane Pikazarekin batera. Ondorio argi bat da ikasle gehienek ohiko eskola ereduaren falta sumatu zutela: nahiago dute eskolara joan. Hain justu, gurasoei galdera egin zietenean, %85ek esan zuten beren ustez umeek eskolara joatearen falta sentitu zutela; nerabeen %83k onartu zuten institutuko ohiko martxaren falta zutela.

Beste ondorioetako bat, hona: guraso askok adierazi zuten umeek «denbora gehiegi» eman zutela egoera berezi horretan eskolako lanak egiten. %45ek esan zuten denbora tarte bat eman behar zietela egunero etxeko lanei, %26k denbora dezente, eta %8k, asko. «Bereziki ikusten da adin batetik aurrera: zenbat eta nagusiago, etxeko lan gehiago», nabarmendu du Berasategik. Areago, gurasoen %52k adierazi zuten seme-alabak «estresatuta» ikusten zituztela. Eta estres horri atxiki behar zaio pandemiak, oro har, etxe gehienetara eramandako artegatasun egoera. «Guraso gehienak estresatuta zeuden egoerarengatik». Emozio gogor asko agertu zaizkie ikerketan: «Estresa, frustrazioa, gainezka eginda egotea». Hala ere, eskolako ohiko martxa apurtuta, guraso gehienek lagundu egin behar zieten etxean seme-alabei eskolako lanekin; soilik %7k esan zuten ez zietela inolako laguntzarik ematen. Irakasleen «inplikazioa» goratu zuten gehienek, baina askok sentitu zuten seme-alabek arta «jarraituagoa» behar zutela. «Hainbat gurasok esan zuten ez zirela gai sentitzen haiei laguntza emateko, batez ere seme-alabak nagusiago egin ahala».

Nerabeei jasotako datuek ere erakusten dute zama: %37k adierazi zuten nahiko estresatuta zeudela ematen zizkieten lan guztiekin, eta %33k, oso estresatuta. %98k azaldu zuten iruditzen zitzaiela denbora gehiegi ematen zutela eskolako lanak egiten.

Ondoan ikaskiderik gabe

Inkestaz harago, elkarrizketak ere egin zituzten ikerketan, eta gurasoen artean usu agertu zen kezka bat izan zen zer bakartuta jarduteak ondorio izan zezakeen umeengan, adineko ikaskideak ondoan izan gabe, haiekin harremanak oso urrituta. «Arduratuta zeuden haurrek, gelako lagunekin, berdinekin, kontaktu gutxiago zutelako; azkenean eskola da sozializaziorako gune bat», azaldu du Berasategik. Agertu ziren izurriak haurren «egoera emozionalean» laga ditzakeen ondorioei buruzko kezkak ere gurasoen artean. «Eta uste dute eskolan hori ere landu behar dela, bitartekoak jarri behar dituela horretarako». Alor akademikoan, kezka apartekoa gai batekin: euskara. «Ume askok euskararekin harreman bakarra eskolan izaten dute».

Konfinamenduak utzi zituen gogoeta gozoak ere. Zenbait familiak nabarmendu zuten, halako era ustekabean heldu bazen ere, ederra izan zela «familian igarotzeko denbora gehiago» izatea; areago, hazten ere lagundu ziela: «Zenbaitetan, ezagutzen ez zituzten aukera berriak aurkitu zituzten. Txikienekin agertzen da, batez ere, aurretik egin izan ezin zituzten gauzak egiteko era izan zuten». Galdera egin zieten nerabeei koronabirusaz orokorrean ere. Maiz zabaltzen diren mezuek diote gazteenek birusa hutsaltzera egiten dutela, baina ikerketan askotan adierazi zuten honako kezka hau: «Etxekoak, batez ere adinekoak, kutsatzea».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Ertzaintzak egindako ikerketaren zenbait pasarteren irudiak. ©BERRIA

Ertzaintzak lurralde antolaketaren aurkako delitua ikusi du Zaldibarren

Iñaki Petxarroman

Durangoko epaitegiari helarazitako ikerketa baten arabera, zegokion baino lur eremu zabalagoa erabili zuen Verter Recycling SM enpresak, Jaurlaritzaren eta Zaldibarko Udalaren baimenik gabe
 ©MARISOL RAMIREZ / FOKU

«Osatu dugu minbizia? Oraindik ez, baina asko laguntzen ari gara»

Irati Urdalleta Lete

Aparteko kezka sortzen duen gaitza da minbizia, eta hori ikertzen aritzen da Zubiaga. Gaixoen biziraupena hobetuko bada, hiru norabidetan lan egiteko beharra ikusten du: diagnostiko goiztiarra, terapia zuzenduak eta txertoak.
AHTaren aurka 2010ean eginiko manifestazioa, Hendaia eta Irun arteko zubian. ©BOB EDME

Trenbidearen berritzea, abiadura lortzeko

Garazi Aduriz Zuñeda

Bordeleko, Baionako eta Irungo auzapezek trena berritzearen aldeko deia egin zutenetik, AHTaren eztabaida pil-pilean da Ipar Euskal Herrian. AHTaren aldekoak zein trenbidea berritzearen aldekoak beren argudioak mahai gainean jartzen ari dira proiekturik eraginkorrenaren bila.
Zaldibarko zabortegia amildu ostean bertan egin zituzten bilatze eta egonkortze lanen irudi bat. ©JAVIER ZORRILLA / EFE

Zabor azpiko 124 igerilekuak

Imanol Magro Eizmendi

Verter Recyclingek eskaturiko txosten baten arabera, amildu zenean 300.000 metro kubo ur zeuden zabortegiaren barruan. Egileen ustez, baina, ez zuen eraginik izan hondamendian.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.