Ezkutuko programa batekin abiatuko du EOSek sasoia, gaur

Gasteizko Principal antzokian izango da gaurko kontzertua. Mikel Chamizoren obra bat estreinatuko dute. Kontzertua amaitu arte ez dute egitarauaren berri emango
Mikel Chamizok lehen mundu biraren urteurrenaren harira sortu duen obra estreinatuko dute gaur. Argazkian, Robert Treviño EOSeko zuzendariarekin.
Mikel Chamizok lehen mundu biraren urteurrenaren harira sortu duen obra estreinatuko dute gaur. Argazkian, Robert Treviño EOSeko zuzendariarekin. EOS Tamaina handiagoan ikusi

Ane Eslava -

2019ko irailak 27

Behin betiko bidaiari ekiteak sortzen duen emozio, beldur eta jakin-mina: ideia horrek ardaztuko du Euskadiko Orkestra Sinfonikoaren denboraldi berria. Gaur hasiko da, Gasteizko Principal antzokian, 20:00etan, Robert Treviñoren gidaritzapean. Ezezagunean barneratzearen ideiak toki berezia izango du inaugurazioan. Izan ere, egitaraua ezkutuan izango da kontzertuak iraun bitartean: amaieran banatuko dute. Zain izena jarri diote programari, eta hala egongo dira ikus-entzuleak: misterioa argitu zain. Aurrekaririk gabeko esperientzia da EOSen proposamena.

Argi dagoen gauza bakarra da Mikel Chamizok konposatutako obra bat izango dela kontzertuan; Elkano: mundubira musika bidelagun proiekturako sortu duen pieza: Navigare necesse est. Juan Sebastian Elkano eta Fernando Magallaesen espedizioaren bosgarren mendeurrenaren karietara, EOSek bidaia haren bost zatietako bakoitzari lotutako obra bana sortzeko eskatu die beste hainbeste musikagileri. Hurrengo hiru denboraldietan estreinatuko dituzte lanok, haien zeharkaldiarekin bat eginez, eta gaur erakutsiko dute lehenengoa.

Gaur estreinatuko dute Chamizoren obra; ondoren, irailaren 20an eta urriaren 1ean, Donostiako Kursaalera helduko da; urriaren 2an, Bilboko Euskalduna jauregira; eta, azkenik, Iruñeko Baluarte auditoriumera, hilaren 3an. Ikus-entzule guztiek aurkikuntzaz goza dezaten, eskaera berezi bat jasoko dute kontzertuetara joango direnei: azken kontzertura arte sekretuan eduki dezatela programaren edukia.

Bidaiaren hasiera

Elkanoren bidaia Sanlucar de Barramedan (Espainia) hasi zen, 1519ko irailaren 20an. Chamizoren obra bidaiaren hasieran oinarrituta dago, eta hiru atal ditu. Lehenengoa erritu erlijioso bat da. Benetako gertakari bat du abiapuntu: bidaiaren aurretik, Magallaesek konfesatzea agindu zien marinel guztiei, eta meza bat egin zuten. Erritu hori hartu du Chamizok piezaren lehen zatia sortzeko. Bigarrena, soinu paisaia bat da. «Imajinatu dut nola izango zen soinua portu horretan duela bostehun urte: zuraren soinua, antxetak, marinelen joan-etorriak...», azaldu du musikagileak. Hirugarren atalean, berriz, itsasontziak Atlantikoan barneratu ziren unea irudikatu du: «Haiek abiatu eta egun batzuetara, ekaitz handi bat egon zen, eta hori obran dago; hor itzultzen dira hasieran irudikatutako esperantza eta izua».

Halako bidaia luzean abiatu ziren 245 marinelek sentituko zutena islatzen saiatu da konpositorea: «Itxaropena, beldurra, ezezagunarekiko errespetua, handinahia». Sortze prozesua «neketsua» izan dela esan du, piezan, orkestra ez ezik, Bilboko Koral Elkartea ere izango delako. Abesbatzaren testuak osatzeko, orduko dokumentuak bilatu ditu. Erabili dituenen artean dago, esate baterako, XVI. mendeko Salve Regina, euskaraz. «Koruak alde dramatikoa emango dio obrari. Ikusleak eszenak ikusiko ditu; ez da abstraktua izango».

Elkanoren biraren urteurrenerako enkargatutako bost piezen artean, Chamizorena da aurkeztuko duten lehena, eta hori «ardura handia» da harentzat: «Hilabete askotako lana da orain hezurmamituko dena». Gogotsu dago emaitza ikusteko, eta konfiantza handia du kideekin. «Oso egokitzat» jo du orkestrak denboraldia hasteko aukeratu duen modu «berritzailea», eta haren obraren mamia kontzertu osora zabalduko duela uste du: «Hori da obrak proposatzen duena: ezezagunera bidaia; aurkikuntza bat».

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Murga eta Tapia jarduneko sailburuak, gaur, Eusko Jaurlaritzaren Bilboko egoitzan. ©Javier Zorrilla / Efe

Eusko Jaurlaritzak neurri murriztaileak ezarriko ditu pilaketarik ez sortzeko

Andoni Imaz

Tapia jarduneko sailburuak adierazi du «agertoki berri bat» iritsiko dela, eta osasun larrialdia ezartzeak ez duela esan nahi iragan hilabeteetako neurriak hartuko dituztenik. Jendea ez pilatzeko, edukiera murriztuko dute zenbait lekutan, eta ordutegiak mugatuko dituzte.

Bilboko Zorrozgoiti zahar etxeko egoiliar bat, atzo. ©MIGUEL TOÑA / EFE

Etsipena, beldurra eta nekea zahar etxeetan

Aloña Beraza Peña

Zahar etxeetako kutsatzeek gorakada nabarmena izan dute azken asteetan, eta langileak beldur dira ez ote diren itzuliko gaitzaren lehenengo olatuko egoerara. Egoiliarren artean ere kezka da nagusi.

Salvador Illa Espainiako Osasun ministroa, atzoko agerraldian. ©CHEMA MOYA / EFE

Jaurlaritzak osasun larrialdia ezarriko du astelehenetik aurrera

Irati Urdalleta Lete - Olatz Esteban Ezkati

Tapia eta Murga sailburuek gaurko agerraldian emango dituzte xehetasunak. Madrilek hartu ditu lehen neurriak, egoera epidemiologikoak okerrera egin duela eta: tabernek 01:00ean itxi beharko dute, eta gauerditik aurrera ezingo da bezero gehiagorik sartu. Kalean erretzea ere debekatuta egongo da, bi metroko tartea bermatu ezin bada.

 ©ARITZ LOIOLA / FOKU

«Martxoko egun zailenetan PCRak orain bezala eginda, 6.000 kasu izango genituen»

Maite Asensio Lozano

Pandemiaren jarraipena egiten ari den lantaldeari esker COVID-19aren transmisioa moteldu egin dela uste du Ignacio Garitano epidemiologoak. Bigarren olatua iritsi dela berretsi du, baina orain askoz positibo gehiago detektatzen direla nabarmendu du.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna