Albistea entzun

Donostiako 69. Zinemaldia. Zabaltegi-Tabakalera

Pintura fotogramaz fotograma

'La traversée' Florence Miailhereren animaziozko lehen film luzeak migrazioaz dihardu
Florence Miailhereren <em>La traversée</em> filmeko irudi bat.
Florence Miailhereren La traversée filmeko irudi bat. DONOSTIAKO ZINEMALDIA Tamaina handiagoan ikusi

Itziar Ugarte Irizar -

2021eko irailak 24 - Donostia

Horma bete marrazki, pintzel poteak, margo orbanak eta kamera aurrerantz margolari baten lan gelan, harik eta mahaira heldu, koadernoa fokuratu eta barrura sartzen den arte. Hor hasiko da kontakizuna: Kyona eta Adriel anai-arreben ihesaldiarena, guraso, senide eta beste ehunka herritarrekin Novi Varna herrixkatik alde egin, eta leku seguru batera heltzeko zeharkaldi latzarena. Latz baina koloretsuarena. Pintura animatuz kontatu baitu haien istorioa Florence Miailhe margolari eta zinemagileak (Paris, 1956) La traversée-n (Zeharkaldia). Zabaltegi-Tabakaleran erakutsiko du egunotan, pozik, espezifikoki animaziozkoa ez den jaialdi batera heldu delako filma: «Animazioak oraindik baduelako soilik umeentzat den ospe okerra».

Miailhek hiru hamarkada daramatza animazioan lanean, baina hau da zuzendu duen lehen film luzea. Herenegun gauean egindako aurkezpenean azaldu zuenez, Alemanian, Frantzian eta Txekian talde bana aritu da pelikula ontzen; «jende gutxi», hala ere. 600 dekoratu sortu behar izan zituzten. «Sekulako lana izan da. Txekiako taldean, esaterako, bost lagun aritu ziren, hemezortzi hilabetez, animazioa zuzenean kamera gainean egiten. Bakoitzak, batez beste, filmeko bi segundo egin zituen eguneko».

Zuzendariak aspalditik zuen gogoa «izaera piktorikoko» film bat egiteko. «Disneytik eta mangen mundutik urrun, Caroline Leaf eta Yuri Norshtein bezalako egileengandik gertu». Ikusle batek aipatu zion La traversée-n Henri Matisse eta Paul Gauguinen eraginak suma zitezkeela, eta zuzendariak ontzat jo zituen. Inspirazio iturri berezi bat ere aitortu zuen, ordea: «Nire amaren irudiena. Margolaria zen hura ere, eta haren irudi batzuk sartu ditugu; 15-18 urte zituenekoak».

Bi menderen oihartzuna

Zuzendaria Marie Desplechinekin aritu da idazketan. Migrazioez jardun nahi zuten, azken urteetan auzia larriagotuz joan dela ikusita, baina gogoan hartuta historian aurretik egon diren beste zenbait lekualdatze behartu. Zuzendariak oroitu zuen bere birramonak ere, 1905ean, Odesatik (Ukraina) ihes egin behar izan zuela —judua zen—. Miailhe: «Animazioa egitea mundu oniriko batean sartzea da, pintura animatua egitea; errealitateaz hitz egiteko beste modu bat da. Horrek denboraz kanpo aritzea baimendu digu: oihartzun bat sortzea XX. eta XIX. mendeen artean».

Finantzaketa kostata lortu ostean — «gurean beti da traba ez jakitea nori zuzendutako lanak diren»—, azken lau urteetan aritu dira buru-belarri filmarekin. «Planoak apurka heldu dira,eta gaztelua eraiki da, oso pixkanaka». Etxea indarrez utzi behar izan dutenei eskaini diete filma.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Askotariko materialez egindako lanak ikus daitezke <em>Gaurko euskal eskultura</em> erakusketan. Irudian, Guillermo Olmo eskultorearen <em>Arina</em> lana. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Eskulturaren topalekua

Olatz Enzunza Mallona

Santurtziko Azken Muga elkarteak 95 artistaren lanak bildu ditu 'Gaurko euskal eskultura' erakusketa ibiltarian. Otsailaren 16ra arte ikusi ahal izango da
Pantx Records kolektiboko kideek Durangoko Azokan aurkeztu zuten bilduma. ©FACUNDO QUEVEDO TRONCOSO

Euskal Herritik Kingstonera

Alex Uriarte Atxikallende

Pantx Records kolektiboak 'Reggaean jarrai: Euskal folklore jamaikarra' izeneko bilduma kaleratu du. Euskal ondarea eta kultura jamaikarra uztartu dituzte proiektuan
Antonio Gramsci pentsalari, idazle eta politikaria. Haren kartzelako gutunak euskaraz irakur daitezke orain. ©BERRIA

Preso denaren kezkak, gutun azaletan bilduak

Ainhoa Sarasola

Antonio Gramsciren 'Kartzelako gutunak' eman du Katakrakek, Ekaitz Sirventen itzulpenean. Pentsalari ezkertiarrak espetxean idatzi zituen 218 eskutitzetan, haren «alde guztiak» aurki daitezke
Mikel Martinez aktorea, Marieta Diaz de Toledo eta Bertol Arrieta saridunekin, atzo, Bilbon. ©RAUL BOGAJO / FOKU

Gidoia abiapuntu gisa

Andoni Imaz Olatz Enzunza Mallona

Bertol Arrietak, Mikel Fernandinok eta Marieta Diaz de Toledok irabazi dituzte aurtengo Cafe Bar Bilbao antzerki gidoi laburren sariak

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.