Albistea entzun

BEGIZ

Arazoak paradisuan

Ismael Manterola -

2021eko ekainak 15

Aurten ere, eta zoritxarrez, Prekariart izeneko EHUko ikerketa taldeak erakusketa eta jardunaldiak antolatu ditu artearen egoera prekarioaren inguruan. Arazoak paradisuan izenburua erabili dute, artearen paradisuan ere arazo ugari daudelako. Hain zuzen, artearen munduan, beste esparru askotan bezala, errazagoa da arrakasta izatea dirudun inguru batetik bazatoz. Nazioarteko testuinguruari begira jarriz gero, arte garaikideko egileen panorama askotarikoa da, baina batez ere dirua daukaten familietatik datoz artista gehienak.

Ez da harritzekoa, artearen munduan gazte batek tokia nola egiten duen ezagutzen badugu. Oztopoz betetako bidea du aurretik artista izan nahi duenak. Nik ezagututako %10ek-edo ez dute irauten edo ez dute lortzen bertatik bizitzea (eta sarritan beste lan osagarriekin). Europako herrialde gutxi batzuk aipatu dudan egoeraren salbuespena direla esan dezakegu. Gure artean, hezkuntza eta beka sistemari esker, jende askok du arte ikasketak egiteko aukera. Behin lehen urratsa gainditu ondoren, ikasketak bukatu berriak dituzten gazteek basamortu antzeko zerbait pasatu beharko dute. Urte horietan denetik egingo dute, supermerkatuan lan egitetik, erakusketen muntaketetara dagoen tarte zabaleko lan eskaintza prekarioetatik pasatu beharko dute, alegia. Ona izanez gero, zorte pixka batekin eta, batez ere, norberaren burua ondo saltzen jakinez gero, erakunde publikoen diru laguntzak jaso ditzakete urtebeteko proiektuak garatzeko. Hortik aurrera, prekaritatea jasateko prest dagoenaren araberako lasterketa izango da. Gehienek ez dute irauten eta, nahiz eta fakultateko ikaslerik onenak izan, beste zereginetan bukatzen dute.

Gure gizarte berdinzaleagoetan edozeinek horrelako ibilbidean irautea errazago bada ere, askoz errazagoa da dirua duenarentzat. Harrituta begiratzen nion proiektu handiak edo garestiak aurrera ateratzeko kanpoko artista askoren erraztasunari, eta denbora asko behar izan nuen konturatzeko artista haietako askok dirua izan zutela hasierako urratsak egiteko eta horrek erraztu ziela merkatuaren sareetan sartzea. Behin gurpila martxan jarriz gero, aurrera egiten du ia etenik gabe.

Gure gizarte kapitalistetan, aukera berdintasunari buruzko diskurtsoa oso zabalduta badago ere, ez dirudi errealitateak horrelakorik egiaztatzen duenik. Seguruena, mundu mailako artista arrakastatsuen zerrenda egingo bagenu, ia guztiak ogibide liberaleko seme-alabak izango lirateke. Aberatsak ez, baina egoera ekonomiko lasaikoak. Egoera hau ezkutatzeko sortu ziren XIX. mendearen bukaeran artista pobreen mitoak, inoiz ezer saldu gabe hiltzen ziren pintoreak edo Parisko bazterretan pobrezian bizi ziren eskultoreak.

Horregatik, garrantzi handia du erakunde publikoen zuzentzaile rolak gure artean. Diskriminazio egoera ekonomikoak eta generokoak apaltzeko ahaleginak erakunde publikoen laguntzetatik etorri dira orain arte eta etorriko dira gerora ere. Pandemia baino lehenago zabaldu ziren diskurtsoek gastu publikoa murrizteko beharra aldarrikatzen zuten, inbertsioa gastu izendatzen eta gastuak inbertsio. Askotan entzun behar izaten genuen ez zela egokia kulturak erakundeen menpe egotea, hori aukera izango balitz bezala.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Margoak, gaitzen aurka

Margoak, gaitzen aurka

Peru Azpillaga Diez - Bizkaiko Hitza

Ibarrangeluko kultur etxean (Bizkaia), Mari Carmen Zubietaren margolanen enkante-erakusketa solidario bat antolatu dute. Egitasmoaren bidez, Zubietak egindako artelana aitortzeaz gain, minbiziaren aurkako ikerketan lagundu nahi du haren familiak. Dirua lortzetik harago, “kontzientziazioa”; ere bultzatu nahi dute.

Mitsuko Uchida pianista japoniarra. ©HYOU VIELZ

Sarrera gehienak salduta

Gorka Arrese

Donostiako 82. Musika Hamabostaldia gaur abiatuko da. Abuztuaren 27a bitartean 75 kontzertu izango dira, 35 agertokitan. 1,8 milioi euroko aurrekontua dauka jaialdiak

Miren Amuriza, bertsolaria eta idazlea. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Sei bertso saio Gasteizen

Berria

Santa Maria plazan bertso saioak izango dira egunero, asteartetik igandera. Haurrentzat 'Urpekariak' antzerkia egingo dute hilaren 4an

Urtzi Urkixo, Mikel Erkiaga, Izaskun Araluzea eta Jenni Alvarado sarituak, Lorea Bilbao Bizkaiko Euskara, Kultura eta Kirol diputatuarekin. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Barriek, goi mailakoen pare

Nerea Lauzirika

Bizkaiko bost artistaren obrak ikusgai egongo dira Rekalde aretoan. Bizkaiko Foru Aldundiak antolatzen duen Barriek programaren 10. aldian saritutako proiektuak dira

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.