Noiz sortua: 2019-11-07 00:30:00

BIRA

Matriarkatua (II)

Onintza Enbeita -

2019ko azaroak 7

Sukalde bete gizon etortzen ziren etxera txerria hiltzen genuenean. Orain aldatu egin dugu modua, baina orduan, gizonek anisa edo ardo gozoa hartzen zuten goizean eta ez zitzaien burutik pasatu ere egiten edalontziak garbitzea. Emakume bat sartzen zen ukuilura gizon artean: odola hartzen zuena. Gero, erre eta eskegi egiten zuten animalia hila kanalean irekita, eta orduan, hamaiketakoa jatera esertzen ziren gizonak. Gizonak. Zartagin artean emakumeak ibiltzen ziren, eta platerak garbitzen ere bai. Mahaitik altxa eta okela txikitzera joaten ziren gizonak eta odolesteak egitera emakumeak. Odolesteak egitea lan astuna zen: esteak eskuz betetzen zituzten eta barazkiak xehatu eta egosi egin behar izaten zituzten ezertan hasi aurretik. Gauera arte ekiten zioten lanari askotan. Txerria txikitu eta gero, txorizoak egiteko ordua etortzen zen, baina hori guztiek egiten zuten. Emakumeak eta gizonak elkartzen ziren piperra emandako okela esteetan sartzeko. Hori bai, txitxikien ordua heltzen zenean, etxeko andrearen esku gelditzen ziren afaria eta harrikoa; baita okelaz zikindutako balde, zokondo eta gelak garbitzea ere.

Gurean gertatzen zen antzera gertatzen zen etxe gehienetan. Adibide bat baino ez da: emakumeek agintzen zuten garai matriarkaleko adibide bat.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Ekainaren 2an eguneratua, 19:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan bi lagun hil dira COVID-19 gaitzaren eraginez. Bost positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta lau gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 29.406 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.068 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Bidaiariei tenperatura kontrolatzen, izurriak gogor kolpaturiko Italiako iparraldean, Milango geltoki nagusian. ©MOURAD BALTI TOUATI / EFE

Astelehenetik aitzinera Hego Euskal Herrian libre mugitzeko aukera izango dela espero du Urkulluk

Berria

Euskadi Irratian egindako elkarrizketa batean adierazi duenez, Pedro Sanchezi hala ulertu zion atzo Urkulluk. Salvador Illa Espainiako Osasun ministroak, ordea, atzo erran zuen hirugarren fasea bukatu arte ezingo dela autonomia erkidego batetik bertzera bidaiatu. 

Heriotza kopurua asteka, Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan. ©INE

Izurriak eragindako heriotzen kurba, ikusgai

Edu Lartzanguren

Espainiako Estatistika Institutuak grafiko bat argitaratu du, erakusteko izurriak nola eragin duen heriotza tasan.

Iñigo Urkullu Jaurlaritzako lehendakaria, apirilean. ©/ Irekia

Urkulluk «elkartasuna» eskatu die langile publikoei, soldata «bermatua» dutelako

Jon O. Urain

Jaurlaritzako lehendakariak oharra egin dio Pedro Sanchezi: «Konpromiso bat du inbestidura bideratu zioten alderdiekin, eta horri muzin egiten badio berak jakingo du zer arrisku hartzen duen».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna