Albistea entzun

EBtik irtetearen aldeko ahotsek oposizioaren kezka eragin dute Polonian

Gaur egun nahikoa da gehiengo soil bat Polonia batasunetik ateratzeko. Donald Tusk lehen ministro ohiak iragarri du konstituzioa aldatzeko eskatuko duela astelehenean
Plataforma Zibikoa alderdiko buru Donald Tusk, artxiboko irudi batean.
Plataforma Zibikoa alderdiko buru Donald Tusk, artxiboko irudi batean. EFE Tamaina handiagoan ikusi

Arantxa Elizegi Egilegor -

2021eko irailak 25

Poloniaren eta EB Europako Batasunaren arteko gatazka okerrera doa, eta, horrekin batera, indartuz doa Varsoviak Londresen bide berari jarraituko ote dion kezka. Agintean den PiS Legea eta Justizia alderdiko buru Jaroslaw Kaczynskik ukatu egin du gobernuak horretarako asmoa duela, baina, aldi berean, ohartarazi du Poloniak «herrialde subirano» izaten jarraitu nahi duela. Oposizioak, ordea, ez du konfiantzarik gobernuan, eta oposizioko buru Donald Tuskek esan du «edozein unetan» egin dezakeela PiSek urratsa. Izan ere, gaur egun indarrean den legediaren arabera, nahikoa litzateke parlamentuaren gehiengo sinple baten babesa Polonia EBtik irten ahal izateko.

Tuskek ate hori itxi nahi du, eta, asmo horrekin, konstituzioa erreformatzeko proposamen bat aurkeztekoa da etzi Poloniako Parlamentuan, beharrezko sinadurak bildu eta gero. «Gauren batean PiS alderdiak erabaki hori hartzeak eta ezustean EBtik kanpo gaudela jakiteak kezkatzen nau gehien», azaldu zuen Tuskek. Aldi berean, baina, kexu agertu zen EBko buruzagiek agertutako jarrerarekin. Bruselak estu hartu du Varsovia, sistema judizialaren gaineko tirabiran. Europako Justizia Auzitegiak Poloniako Gobernuari agindu zion bertan behera uzteko Poloniako Auzitegi Goreneko epaileen inguruko erabakiak hartzea ahalbidetzen dion areto bat, sistema judizialaren erreformaren barruan eratutakoa.

Presioa hainbestekoa zen, azkenean abuztu erdian Varsoviak amore eman baitzuen, eta areto hori desegingo zuela iragarri. Gobernuak, baina, eutsi egin zion justizia sisteman erreformak egiteko asmoari. Hain zuzen ere, Poloniako Auzitegi Konstituzionalak beste behin atzeratu du aste honetan Bruselarekin duten tirabira judizialaren gaineko erabakia. Finean, ebatzi behar dute EBko legedia ote dagoen Poloniakoaren gainetik, edo alderantziz. Joan den uztailean Konstituzionaleko epaileetatik hainbatek zabaldu zuten ika-mika bat izanez gero Varsoviarena beharko lukeela azken hitzak, baina geroztik behin baino gehiagotan atzeratu dute erabakia.

Meategiak ere oztopo

Auzitegiena ez da, hala ere, azken asteetan Bruselarekin izan duten talka bakarra. Joan den asteazkenean Europako Justizia Auzitegiak eguneko milioi erdi euroko isuna ordaintzera zigortu zuen Varsovia, Txekiako mugatik gertu duen lignito meategi batengatik. Salaketa Txekiako Gobernuak jarri zuen joan den maiatzean, argudiatuta «kutsadura handia» eragiten duela. Ordu hartan, Pragak egunean bost milioi euro ordaintzeko eskaria aurkeztu zuen.

Isuna Pragak eskatutakoa baino txikiagoa den arren, kolpe gogorra izan da Varsoviarentzat, hura ordaintzen jarraitu beharko baitu meategia zabalik dagoen bitartean. Poloniako Gobernuko eledun Piotr Mullerrek gogor kritikatu zuen erabakia, eta ohartarazi zuen meategia ixteak kolokan jarriko zuela herrialdeko argindar sistema.

Baina Poloniak etsai handi bat du Txekiarekiko auzian. Izan ere, Alemania Pragaren alde agertu da, eta salatu du meategia handitzeko lanek zarata nabarmen handitu dutela. Varsoviak erantzun du, halaber, esanez Alemanian eta Txekian ere badirela halako meategiak euren mugetatik gertu, eta 1904. urtetik zabalik den Turowko meategia ixteak 4.000 lanpostu baino gehiago galtzea ekarriko lukeela. Varsoviak iragarri zuen 2049rako itxiko duela bere azken meategia, baina klima larrialdiarekiko nazioarteko agintarien politika aldaketek eta batez ere EBk hartutako konpromisoek harekiko presioa handitu dute.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Gizon bat tabberna bateko ataria garbitzen, Vienan, iazko azaroko itxialdiaren hasieran. / ©CHRISTIAN BRUNA, EFE

Otsailetik aurrera, Austriak 3.600 eurorainoko isuna jarriko die txertatuta ez daudenei

Arantxa Elizegi Egilegor

Parlamentuak gaur bozkatuko du lege proposamena. Otsailaren 1etik aurrera, txertatzera derrigortuta egongo dira 18 urtetik gorako herritarrak.

Aita santu emeritua, Regensburgen, Alemanian, 2020ko ekainean. / ©PHILIPP GUELLAND, EFE

Municheko artzapezpiku zela abusuen aurka ezer egin ez izana egotzi diote aita santu emerituari

Arantxa Elizegi Egilegor

Joseph Ratzingerrek lau sexu abusuren berri izan zuen, artzapezpiku zela. Abokatu talde batek egin du ikerketa, artzapezpikutzak berak eskatuta. Gerraostetik 2019ra arte salatutako abusuak jasotzen dira bertan.

 ©ANGEL MADINA G. / EFE

«Deskolonizazioaz ari ote garen argitu behar du NBEk»

Arantxa Elizegi Egilegor

«Nazioartearen babespean» ezkutatzea leporatu dio Arabik Espainiari. Polisarioko kidearen esanetan, Madrilek «erantzukizun politiko eta juridikoa» du gatazkan.
Erizain bat Covaxin txertoaren dosiak eskuetan dituela, Bangaloren, Indian. / ©JAGADEESH NV / EFE

5.200 miliioi dolar eskatu dituzte COVAX programarako

Arantxa Elizegi Egilegor

Nazioarteko egitasmoak mila milioi dosi banatu zituen iaz herrialde pobreetan. Aurten beste hainbeste egitea dute helburu.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.