TXAPELA BURUAN. Maeva Kurutxet. Kaledonia Berrian bizi den hoztarra

«Kanak zaharrak lurretik hurbil bizi dira»

Erroen xerka abitu da sorterritik urrun, lurrean eta bere baitan barnatuz. Lurrarengandik hurbil bizi direnei esker atzematen ari da bilatzen zuena: bere burua. Etxeko Kurutxet bera du ediren han.
BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Ainize Madariaga -

2020ko apirilak 7

Bere buruaren bila planetaren bertze puntaraino joateak sakonerat barnatzera eraman du Maeva Kurutxet (Hozta, Nafarroa Beherea, 1982). Bidaiari esker, bi aldiz laguntzen ari da: beharretan direnak eta bere burua.

Zerk eraman zintuen Kaledonia Berrirat?

2016an abiatu nintzen, nire buruaren bila. Ostalaritzan aritu nintzen, dirua baztertu eta jiteko.

Dena lotuta joan zinen?

Ez. Bertan nuen lagun batek aterpetu ninduen zortzi hilabetez. Jakin behar da hemen hiru edo lau aldiz garestiagoa dela bizia Euskal Herrian baino. Lana biziki fite atzeman nuen, pertsona ahulduekin, Kaledoniako elbarrituen elkartean. Bertan, Garapenaren Nahasmendu Orokortua (GNO) eta hainbat elbarritasun pairatzen dituzten haurrekin aritu nintzen. Eta adineko jendeekin ere bai, zeina etxean egoten baita egitura zinez guti delako. Etxeetara joaten nintzen, Noumea hiriburu bikaina eta bide txikiak ezagutu nituelako.

Orain, Mont-Doren naiz, hiriburutik oren erdira, nahasmendurik ez bada; bestela, bi orenera! Jean-Yves bikotekidea ezagutuz geroztik, haren etxean naiz.

Eta, Maeva atzeman duzu?

Irrigarria da, zeren eta 22.000 kilometrora joan bainaiz Euskal Herriko ber jarrera hartzeko! Jean Yves ezagutu izanak zinezko introspekzioan sartzeko parada eman dit. Horri esker, gauza franko aurkitzen ari naiz. Saiatzen naiz ene sinesmenen ahal bezainbat sustraitzen.

Nolakoak, adibidez?

Aski zoroa da, baina magnetismoa garatu dut, eta meditazio asko praktikatzen dut, zeinak zinez urrunerat bainarama.

Zer ekartzen dizu?

Gibeltasuna ekartzen dit, gizartea ahanztea, eta nigan eta ene senean baizik ez sinestea.

Zergatik duzu gizartea ahantzi nahi?

Xehatu egiten gaituelako, eta gure boterea izorratzen digulako. Supermerkatuetara erostera joateak, adibidez. Denok zentzu bila goaz, baina, norbera berriz ere baratzea lantzen hasiko balitz, eta elikadura zainduko bagenu, norberak bere biziaren zentzua atzemanen luke.

Erlijioak ere uste dugun baino askoz ere errotuagoak dira gure baitan. Haiek eragozten didate sakonean ni naizen hori izaten.

Hasieran ez nuen magnetismoan sinesten, baina emeki-emeki eskanerrak egitea lortzen dut esku eta gorputzari esker. Luxu bat da, zeren eta denbora galdegiten baitu horretara heltzeak.

Zerekin egin duzu topo han?

Kanak zaharrak lurretik hurbil bizi dira; badute ikuspegi holistikoa. Badakite naturarekiko lotura hori ez dutela hautsi behar, bestela galdu egingo liratekeela.

Erreferendumean parte hartu zenuen?

Ez, 1988tik goiti hemen egon behar zelako.

Ahal izan bazenu...

Ez nukeen bozkatuko, uste baitut borroka hori ez dela enea. Haien etxea da hau, ez enea.

Zer giro dago kanaken eta kanpotarren artean?

Ez dut uste bizikidetza posible denik. Ez, ez dut ikusten.

Zer diozu paisaiaz?

Badu antzekotasunik Euskal Herriko funtzionamenduarekin, Ipar eta Hegoko probintziak baitira.

Aisialdian, zer?

Ostatura joaten naiz, marraztera. Abstraktuak dira ene marrazkiak, psikodelikoak, zabaldu nahi dudan egitura bezainbeste.

Kontatu proiektua.

Larzabaleko [Nafarroan Beherea] autisten zentroan ezagutu nuen Herbehereetako snoezelen kontzeptua garatu nahi dut, zeinak sentsoriala dena lantzen baitu, psikodelikoa. Helburua da jendea lasaitzea eta introspekziora bultzatzea.

Meditazioa ontsa da, baina kontzentrazioa galdegiten du, zeina gure gizarteetan galbidean baita.

Nori zuzenduko diozu?

Nahiko nuke ari izan GNOa duten haurrekin, baina uste dut ororentzat balio duela, medikuntza klasikoak sendatu ezin duenari begira.

Emozionalki laguntzean datza.

Eperik baduzu?

Ez, beti hola nabil: jin arau. Hemen ongi dena da diplomarik gabe ere, kalitateak badituzu, badirela aukerak. Parada ukan dut ikus-entzunezkoetan aritzeko, sekula eginen ez nukeena Euskal Herrian. Bizia erraza da hemen; hala diote: «Ez arrangura». Kokondoen erritmoa da hemengoa; goizean goiz ari zaitezke lanean, eta gero arratsalde apalean, epeltzean. Alferra izatearen sentsazioa dut hemen.

Zer eramanen zenuke etxera?

Bakarrik egotearen indarra. Hurbilekoak ditut ments, ordea.

Koronabirusa nola bizi duzu hor?

Martxoaren 23az geroztik, itxialdian gaude, lehen bi lagunek positibo eman zutenetik. Jendea zinez diziplinatua da. Lanean segitzen dut, eta sentitzen da herria pausa moduan dagoela.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Santos Indurain kontseilaria prentaurreko batean, artxiboko irudian. ©Jesus Diges/EFE

324 kasu atzeman dituzte Hego Euskal Herrian

Berria

Kasuen beherakada orokorra izan da herrialde guztietan: Araban 44 kasu detektatu dituzte (-31); Bizkaian, 180 (-31); Gipuzkoan, 35 (-29); eta Nafarroan, 59 (-87). Nafarroako Gobernuak ez du neurri orokorrik ezarriko oraingoz. «Atzokoa ez zen alarma guztiak pizteko modukoa, eta gaurkoa ez da kriskitinak jotzekoa», adierazi du Santos Indurain Osasun kontseilariak.

Zahar etxe bateko egoiliarrak paseoan, artxiboko irudian. ©Marisol Ramirez/FOKU

Donostiako zahar etxe bateko egoiliar batek positibo eman du

Berria

Zahar etxe bereko bi langile ere kutsaturik daude.

Gizon bat PCR proba egiten, Donostian. ©Gorka Rubio / FOKU

Hogei milioi koronabirus kasu baino gehiago detektatu dituzte mundu osoan

Oihane Puertas Ramirez

COVID-19a 188 herrialdetara iritsi da, eta 736.000 lagun baino gehiago hil ditu.

Nafarroako osasun langileak PCR probak egiteko prest, artxiboko irudi batean. ©Jagoba Manterola/FOKU

Agerraldi bat detektatu dute Murillo el Fruto eta Zarrakaztelu inguruan

Berria

30 positibo atzeman dituzte; gehienak, laborarien artean.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna
Ainize Madariaga

Informazio osagarria