Albistea entzun

ATZEKOZ AURRERA. Guillermo Menendez. Komikigilea

«Oinarri historiko sendoa behar da ahaztua lurpetik ateratzeko»

Memoria historikoa eraikitzeko bidean, 'Milicias Vascas Antifascistas' komikia argitaratu du Menendezek, Sare Antifaxistaren laguntzarekin. Espainiako gerrako pasarte ezezagun bat du kontagai.
JAIZKI FONTANEDA / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Zihara Jainaga Larrinaga -

2021eko apirilak 9

Espainiako militar matxinatuek estatu kolpea eman zuten 1936an, eta zenbait euskal herritar miliziak antolatzen hasi ziren Madrilen, ideologiei men egin gabe. Guillermo Menendez Quiros ilustratzaileak (Langreo, Asturias, 1994) Milicias Vascas Antifascistas (Euskal milizia antifaxistak) komikian kontatu du gertakari hura. Unibertsitateko ikasle gipuzkoar bat du protagonista kontaketak, eta hausnarketa pertsonalak eta pasadizo historikoak nahasten dira. Sare Antifaxistarekin elkarlanean argitaratutako lanaren bidez, Menendezek istorio hori ezagutarazi eta zabaldu nahiko luke. «Interesgarria litzateke dibulgaziorako material bihurtzea eta ikasgeletara iristea». Egileak aurreratu du aste gutxi barru aterako dela euskarazko bertsioa.

Historiako pasarte ezezagun bat ilustratu duzu.

Lurperatuta dauden Espainiako Gerrako beste hainbat istorio bezalakoa. Dibulgazio eta memoria historikoko lan hauek istorio horiek lurpetik atera nahi dituzte.

Memoria ariketa bat da.

Zalantzarik gabe. Halaber, ariketa hori kalitatezkoa izan dadin, oinarri historiko sendoa behar da ahaztua dagoena lurpetik ateratzeko. Bestela, memoria errebisionista egingo genuke.

Zergatik komiki formatuan?

Komikia izatea, nolabait, erakargarriagoa izan daiteke. Hizkuntza bisualera ohituta gaude, eta irudiek eta gertaeren ilustrazioek lagundu egiten dute eleberri luzeak irakurtzen ohituta ez dagoen jendea halako istorio batean murgiltzen.

Komiki politikoa da.

Politikoa da; izan ere, beti da ekintza politikoa nahita lurperatutako gertaerak lurpetik ateratzea. Tonu antibelikoa du; garrantzitsua da jendeari argi uztea gerra beti tragedia bat izango dela. Hori ez dut ahaztu komikian egin ditudan orrialdeetan.

Nori zuzenduta dago?

Publiko guztientzat da. Ez da komikia infantilizatu behar. Espainian, izan duen ibilbidea dela eta, ez du Frantzian izan dezakeen begirune bera, adibidez. Halaber, komiki hau nahiko kontakizun gordina da. Ez naiz moztu gerraren gordintasuna kontatzeko orduan.

Zergatik da garrantzitsua memoria historikoa lantzea?

Nolabait, justizia egitea eta sozialki lan garrantzitsu bat egitea da; une honetan gure historia gogora dezagun, iraganeko akatsak errepika ez ditzagun eta nor garen eta nondik gatozen gogoan izan dezagun.

Zer ekarpen egiten dio komiki honek memoria historikoa eraikitzeari?

Gertakari historiko ezezagunak ezagutarazten ditu, kutsu interesgarriak emanez. Ikuspegi batetik ikusita, garai hartan Espainiako Gobernuaren aintzatespena zuten herrialde biren arteko historia internazionalista eta solidariotzat jo daiteke. Gainera, erakusten du nola nazionalismoa bezain polemikoa den zerbaitek indarrak batzera bultza dezakeen, etsai komun bati —faxismoari— aurre egiteko.

Arte Ederrak ikasi dituzu. Alde historikoan nola trebatu zara?

Historia asko interesatzen zait, baina egia da ez dudala prestakuntzarik. Lan honetarako ezinbestekoa izan da Carlos Iriarte Madrilen bizi den historialari gazte gipuzkoarraren laguntza. Kontakizunaren orraztaile historikoa izan da, eta, hari esker, komikia oso ondo oinarrituta dago.

Zure ukitu pertsonalarekin.

Carlosek gertaera historikoak erraztu dizkit, eta zalantzak argitu, zorroztasun historikoa izateko. Baina ez da binetara eramandako kontakizun historiko bat, berrikuntza bat baizik. Ukitu pertsonala du protagonistari bizia ematean eta gertakari historiko jakin batzuk kontatzeko moduan.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Herritar bat, Gasteizko Arriaga parkean. Barruko eraztun berdearen parte da eremu hori. ©ENDIKA PORTILLO / FOKU

Eremu berdeetatik egotziak

Amaia Igartua Aristondo

Azpiegitura berdeek etxebizitzen prezioa garestitu dezakete, eta, hala, goi klaseko bizilagunek ordezka ditzakete langile klasekoak. Prozesuari 'gentrifikazio berdea' deritzo, eta jada gertatu da munduko hiri batzuetan.

Erroskillak, opilak eta kordoiak nagusi, San Blas azokan. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Kordoiak eta pankartak

Olatz Silva Rodrigo

San Blas azokak 76 ekoizle eta 160 abelburu elkartu ditu Abadiñon. Goizetik bildu da jendetza, ekintzaz betetako programazioaz gozatzeko. Protesta egiteko eguna ere izan da.

Gorka Rico eta Javi Rivero, Tolosako Ama jatetxeko sukaldariak. Ama jatetxea lekuz aldatuko dute aurten. ©JON URBE / FOKU

«Herritarrek saria eurena balitz bezala sentitu dute»

Amaia Jimenez Larrea

XXI. Madrid Fusion kongresuaren sukaldari berririk onenen saria jaso zuten joan den astean Javi Riverok eta Gorka Ricok. Oraindik ere oihartzun mediatikoa gainditzen ari direla esan dute.
Andoni Zenarrutzabeitia, disko golfean, hainbat disko sarean sartzeko ahaleginean. ©EUSKADISC GOLF

Diskoaren bueltan kateatuta

Ane Insausti Barandiaran

Disko bat jaurti eta burdinazko saski batean sartzean datzan kirola da disko golfa. Euskal Herrian geroz eta jende gehiago «harrapatu» du katearen hotsak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Zihara Jainaga Larrinaga

Informazio osagarria

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.