Albistea entzun

Koronaburisa. GIZARTEA PENTSALDIAN

Zahartze analogikoa

Jonathan Caro - Erizain geriatra eta EHUko irakaslea

2021eko maiatzak 5

Koronabirusak eragindako pandemiak benetako hondamendia ekarri du gizartera, baina baita ekarpen on gutxi batzuk ere. Adibidez, teknologia digitalen erabilera asko handitu da, eta biztanleok hauetara azkar moldatu gara, batez ere konfinamenduan komunikatzeko beharrak jota. Orain telelana lan egiteko eredu arrunta bilakatuko omen da, komunikatzeko aplikazioak zeharo hedatu dira gizartean eta gure buruak mundu berri honetara bizkor moldatu ditugu. Hau esanda eta pertsona zaharren egunerokoari begira, benetan hauek guztiak egokitu ote dira egoera berrira? Enpresek eta zerbitzu publikoek benetako ahalegina egin dute hauen moldaketarako?

Burura datorkidan lehengo adibidea Bizkaiko Errenta kanpaina da. Aurten etxera heldutako gutunean ez dago zirriborrorik, emaitza bakarrik ikus daiteke eta hori onartzeko webgune batera joanarazten gaitu. Webgune horretara sartzeko gure klabe edo agiri digitala beharrezkoa da kudeaketa amaitzeko. Prozesu hau ez da erraza inorentzat, are gutxiago arlo digitala menperatzen ez duten pertsonentzat, zahar askorentzat, adibidez. Aurreko urteetan adinduak gutunarekin bankura edo foru aldundiko bulego batera zihoazen eta bertan tramite guztiak egiten zizkieten. Aurten, koronabirusa dela eta, inork ez du zerbitzu hau eskaintzen.

Bankuekin jarraituz, etorkizunean bulego kopurua murriztuko dela argi dago. Ziur bankuen eta bezeroen arteko harremana gero eta ezberdinagoa izango dela, izan ere helduko da momentu bat non ez dugun banketxeetan langilerik ezagutuko. Hori positiboa izan daiteke batzuen iritziz, baina garapen horretan zaharrak kanpoan geratzen ari dira. Gero eta zerbitzu gutxiago burutu daitezke kutxazain fisikoan eta automatikoetara bideratzen gaituzte, baita zaharrenak ere, baina banketxeko inoren laguntza gabe. Bankuek telefono bidezko aplikazioa erabiltzea sustatzen dute baina, zein bankuk dauka zaharrei moldatutako aplikazioa? Zer bankuk egin ditu erraz ulertzeko argibideak txosten egoki batean? Zein bankutan eskaini dira zailtasunak duten pertsonei aplikazio hauek erabiltzen irakasteko ijkastaroak? Gainera, zaharrek hau guztia maneiatzen ikasten duten bitartean komisioen ordainketak ugaltzen zaizkie, diskriminazio bikoitza.

Beste adibide esanguratsua osasun sisteman dago. Telefonoz orduak hartzen duten profesionalak hain lanpetuta daude ezen hitzordua hartzeko aplikazio digitalak erabiltzea irtenbide bakarra den sarri askotan. Berriro arazo berbera, aplikazioak erabiltzeko argibide egokiturik ez, eta zaharrei aplikazio hauek erabiltzen irakasteko ikastarorik ere ez. Kexa handiak daude txertoaren abisua sms batetik jaso duten adinekoen artean ere. Zaila egiten zaie mezua zabaltzea, irakurtzea eta bertan agertzen diren arauak ulertzea, gainera sms-ak Osakidetzako webgunera bideratzen du han ordua hartzeko.

Nire ustez, adinkeria instituzionalaren aurrean gaude adibide horiekin, horren ondorioz administrazioek eta enpresek ez dute uste pertsona zaharrek gauza berriak ikasteko gai direnik. Izan ere, ez dute ahaleginik ere egiten ikaskuntza prozesu hori gertatzeko. Zaharrak ez dira garapen digitaletik kanpo geratzen, adinkeria dela medio kanporatzen ditugu.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Zapatero, gaur, Gernikan (Bizkaia). ©Enekoitz Esnaola

Zapaterok ezker independentistaren adierazpeneko esaldiak erabili ditu Gernikan

Jon O. Urain

«Esana dago: ez zuen gertatu behar», adierazi du Espainiako gobernuburu ohiak, ETAren amaieraren harira PSEk eginiko ekitaldian

Emakume bat espetxeratu dute, gizonezko bikotekidea hiltzea egotzita

Berria

Joan den ostegunean hil zuen, labankadaz, lagun baten etxean zeudela. Emakumea akusaziopean ezarri du Baionako prokuradoreak, eta presondegian sartu dute behin behinean. Emakumearen aurkako genero bortizkeriagatik zigortua izan zen gizona, joan den abuztuan.

Gaur goizeko aurkezpena, Gasteizen ©Ikastolen Elkartea

Arabako ikastola guztiek elkarrekin antolatuko dute datorren urteko Araba Euskaraz

Irati Urdalleta Lete

Olarizun egingo dute jaia, Gasteizen, eta bildutako dirua Trebiñuko Argantzon ikastolarentzat izango da.

Donostiako Bideberri eskolako ikasleak patioan, artxiboko irudian ©andoni canellada / foku

Ikastetxeetan maskararen erabilera malgutzeko eskatzeko 7.000 sinadura bildu dituzte

Irati Urdalleta Lete

Gaur entregatu dizkiete sinadurak Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailari. Eskatu dute umeek maskara kentzeko aukera edukitzea patioan daudenean, ariketa fisikoa egiten ari direnean eta irtenaldietan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.