Noiz sortua: 2019-06-22 00:30:00

LARREPETIT

Juduak eta txirrindulariak

Hedoi Etxarte -

2019ko ekainak 22

Uste orokorraren kontra. Hannah Arendtek azaltzen du ezetz, antisemitismo modernoak ez duela loturarik nazionalismoaren eta xenofobiaren XX. mendeko leherketarekin. Kontrakoa gertatu zela, «antisemitismo modernoa hazi zen nazionalismo tradizionalak behera egin zuenean eta bere maila gorena erdietsi zuen Europako estatu-nazioen sistema eta botere oreka hondoratu zen une berean».

Arendtek azaltzen du sobietar proiektuaren ifrentzu izan zen nazismoak hasieratik jokatu zuela nazioarteko gudu-zelaian. Antisemitek hasieratik egin zituzten nazioarteko kongresuak, esaterako. Eta nazionalismo historikoa probintzialismo mota bat iruditzen zitzaien. Juduen kontrako gorroto horretan Arendtek analogia egiten zuen Tocquevillek Frantziako iraultzan aztertu zuen gorroto bortitzarekin. Antza, gorroto handiagoa zegoen aristokraten kontra erregetzaren erakundeen kontra baino. Noiz eta botere politiko gehiago galdu, orduan eta gehiago gorrotatzen zituzten aristokratak. Hain justu, botere politikoaren galerarekin ez zituztelako, aldi berean, aberastasunak galtzen. Legediak aristokratak babesten zituenean jendearen errespetua zuten. Nobleziak pribilegioak galdu zituenean herriarentzat bizkarroi izatera pasatu ziren. Arendten hitzetan, «ez zapalkuntzak, ezta esplotazioak ere ez dira erresuminaren arrazoi nagusiak; funtziorik gabeko aberastasuna askoz asaldagarriagoa da, zeren ez da ulertzen zergatik onartu behar den». Analogia eginda, antisemitismoaren maila gorenak zerikusia izan zuen juduen funtzio publikoaren galerarekin. Hitler boterera heldu zenerako juduek gutxi agintzen zuten Alemaniako bankuetan.

Arendtek jasotzen du Lehen Mundu Gerrak Europa errautsekin berdindu ostean, antisemita batek galdetu omen zuela zeintzuk ziren gerra sortu zutenak: «Juduak eta txirrindulariak izan ziren». Batek galdetu omen zion «zergatik txirrindulariak?» eta beste batek «zergatik juduak?». Ezin da, noski, kotxeek hildako oinezkoen eta txirrindularien tragedia II. Mundu Gerrakoekin alderatu. Nahiz eta polemika iturrietako bat Pio XII.a izan, antisemitismoa eta bizikleten kontrako klima lotzen dituen Iruñeko etorbidea.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Maiatzaren 25ean eguneratua, 20:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan zazpi pertsona hil dira COVID-19 gaitzaren eraginez, zortzi positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta hiru gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 28.496 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.020 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Ikasle bat ikasgelan, Donostiako Axular Lizeoan. ©Gorka Rubio / Foku

Eskola «gutxitan» itzuli dira ikasgelara, sindikatuen arabera

Berria

ELA, LAB, Steilas, CCOO eta UGT sindikatuen arabera, ikastetxe «gutxi» izan dira gaur ateak ireki dituztenak. Sindikatuek protesta egin dute Gasteizko Eusko Jaurlaritzaren egoitzaren aitzinean.

Ikasgelara itzulera

Abian da itxialdiaren bigarren arindua

Berria

Konfinamendua samurtzeko neurriak ugaritu direla agerikoa izan da gaur; hondartzetan, makrodendetan, ostatuetan eta eskoletan aldaketa eguna izan da. Sindikatuek ohartarazi dute arretaz aztertuko dutela ea ikasleak eta irakasleak segurtasunez itzultzen ari diren eskolara, eta hala ez bada mobilizazioak egingo dituztela nabarmendu dute.

 

Arrrigunagako hondartza, Bizkaian. ©Marisol Ramirez / FOKU

Paisaia aldatzen (eguneko laburpena)

Pello Urzelai

Hildakorik gabeko egun baten ondoren, berriz zenbatu dira hildakoak, baina gorabeherak daude Nafarroako datuekin.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna