LARREPETIT

Erradikalak eta apaizak

Hedoi Etxarte -

2020ko uztailak 11

Orain telelanaren onurak besterik ez dizkigute azaltzen, has gintezke liburutegiei eta irakurketa ibilbideei gorazarre egiten. Bat baino gehiago betiereko murrizketa fasean bizi da, baten bati igo diote aurtengo partida, prebentiboki, zeren batek daki datorren urteko aurrekontuekin zer gertatuko ote den. Bada Valeriano Bozal-ek zuzentzen duen La balsa y la Medusa bilduma, osorik behar luke Hegoaldeko liburutegi guztietan. Harako gazteleratu berri du Amaya Bozalek Judith Shklar filosofoaren After Utopia.

Shklarrek azaltzen du Ilustrazioaren ezaugarri nagusietako hiru zirela «optimismo erradikala, anarkismoa eta intelektualismoa». Sinesten zuten historiak bazeuzkala legeak eta lege horiek mundua aurrera zeramatela, uste zuten «orainaldia nazkagarria izan zitekeela, baina zalantzarik gabe lehenaldia baino hobea zela, zeren historia, norbanakoa bezala, arrazionala baitzen eta arrazoiak beti egiten baitu aurrera». Horrek pentsalari ilustratua sentiarazi zuen «ziur bere gizartean eta ziur historian ere».

Ilustratuen «esperantzak ziren benetan erradikalak, [...] zeren erradikalismoaren esentzia baita gizakiak bere buruarekin eta gizartearekin nahi duena egin dezakeela. Arrazionala baldin bada, eraikiko du gizarte arrazional bat; ezjakina bada, biziko da basakerian». Intelektualismoa izan zen optimismoaren ataletako bat. Jarrera bikainerako aski zen interes intelektual hutsa izatea. Hala, Marmontelek adierazi zuen filosofoek apaizak ordezkatu zituztela «funtzio gorenenetan» eta «errege-erreginek gutxitan esaten zituzten egiak esaten zituztela beren pulpituetatik».

Eliza katolikoa izan zen Ilustrazioak bilatu zuen oposizio nabarmenena.

Gero etorriko da erromantikoa eta Ilustrazioa ikusiko du «norbanakoa zapaldu eta erdipurdikotasuna» zabaltzen duen mugimendu gisa, eta pentsatuko du politika dela gauza inutil bat.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Adineko batzuk paseoan, Bizkaiko zahar etxe batean. ©MARISOL RAMIREZ / FOKU

Beste 499 kasu Hegoaldean: arduraz jokatzeko eskatu dute agintariek

Olatz Esteban Ezkati

Jaurlaritzako agintariek eta hiriburuetako alkateek iragarri dute neurri zorrotzagoak hartzeko prest daudela. Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako ospitaleetan ostegunean baino 30 gaixo gehiago daude

Santos Indurain kontseilaria prentaurreko batean, artxiboko irudian. ©Jesus Diges/EFE

59 kasu atzeman dituzte Nafarroan

Berria

Pertsona bat hil da azken orduetan Tuterako osasun eremuan.

Nafarroako osasun langileak PCR probak egiteko prest, artxiboko irudi batean. ©Jagoba Manterola/FOKU

Oldarraldi bat atzeman dute Murillo el Fruto eta Zarrakaztelu inguruan

Berria

25 bat positibo detektatu dituzte; gehienak sasoikako langileen artean.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna