Noiz sortua: 2020-01-14 00:30:00

Milaka etxe hustu dituzte Filipinetan Taal sumendia piztu ostean

Agintariek hondamendi egoera izendatu dute sumendia dagoen Batangas probintzian. Bideoa, albistearen amaieran.

Taal sumendiaren erupzioak soroturiko ke zutabea.
Taal sumendiaren erupzioak soroturiko ke zutabea. MARK R. CRISTINO / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Jone Bastida Alzuru -

2020ko urtarrilak 14

Igandean piztu zen Filipinetako Taal sumendia, eta alarma guztiak abiarazi zituen atzo, laba botatzen hasi zenean; jada 24.500 lagun baino gehiago atera dituzte etxetik. Phivolcs Filipinetako Bolkanologia eta Sismologia Institutuak laugarren maila eman dio larrialdiari, batetik bosterako eskala batean. Horrek esan nahi du erupzio arriskutsua berehalakoa izango dela, eta hamalau kilometroko erradioan dauden biztanleak etxetik ateratzeko aholkatzen dute. Gainera, Filipinetako agintariek hondamendi eremua izendatu dute sumendia dagoen Batangas probintzia.

Erupzioak hamar kilometro garai den ke zutabe bat eragin zuen, eta inguruko eremuak errautsez estalita geratu ziren, baita Manila hiriburua ere, handik 60 kilometrotara dagoena. Horren aurrean, Osasun departamenduak kalera ez irteteko gomendatu zuen. Egoerak, baina, okerrera egin dezake: aintzira baten erdian dago sumendia, eta agintariak beldur dira erupzioak tsunami bat eragingo ote duen. Renato Solidum Phivolcs-eko zuzendariaren arabera, laba botatzen hasteak ez du esan nahi Taal sumendia «leherketa arriskutsu» baten fasean sartu denik. Hala ere, ez du aukera hori baztertu. Bestalde, jatorri bolkanikoa duten ehunka lurrikara erregistratu dituzte egunotan; horietatik 32 intentsitate handikoak izan dira.

Goraka doa etxetik atera behar izan dutenen kopurua, eta gainditu du dagoeneko 24.500 lagunen langa. Gehienak Batangas probintziakoak dira, eta horietako 2.000 Taal sumendiaren magalean bizi dira, aintziraren erdiko uhartean. Herritarrek 76 larrialdi gunetan hartu dute babes.

Sumendi aktiboa

Ozeano Bareko Suzko Eraztuna deiturikoan daude Filipinak; lurrikara eta sumendi jarduera asko dago gune horretan. Bada, Filipinetako sumendirik aktiboenetariko bat da Taal. 1572. urtetik gaur egunera arte, osotara 33 aldiz izan du erupzioa. Horietatik bi dira nabarmendu beharrekoak, ondorio eta kalte esanguratsuak eragin zituztelako: lehena, eta larriena, 1911. urtean jazo zen, eta 1.300 lagun hil zituen; 1965. urtean izandakoak, berriz, berrehun lagun hil zituen. 1977. urtean piztu zen azkenekoz.

 

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Maiatzaren 29an eguneratua, 19:00etan. ©BERRIA

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Azkeneko 24 orduetan lau pertsona hil dira COVID-19 gaitzaren eraginez, 22 positibo atzeman dituzte PCR probekin, eta bi gaixo ospitaleratu dituzte. Euskal Herrian 29.107 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.056 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

 ©BERRIA

Kulturgintza: eutsi ala hautsi

Iñigo Astiz

Koronabirusaren hedapenak ziurgabetasun handia eragin du aurrez ere prekaritateak gogor jotako sektore batean: kulturgintzan. Sorkuntza ere krisi honi aurre egiteko moduan dagoen jakiteko, lau sortzaile elkarteren zuzendaritzako kideak bildu ditu BERRIAk: Eneritz Artetxe (Ehaze), Garbiñe Ubeda (Euskal Idazleen Elkartea), Aitor Bengoetxea (Musika Bulegoa) eta Igor Elortza (Euskal Herriko Bertsozale Elkartea).

Aitor Esteban eta Salvador Illa, Kongresuan. / ©Ballesteros, EFE

Erkidegoek kudeatuko dute hirugarren fasea

Jon Ordoñez Garmendia

Alarma egoera luzatzeko akordioa egin dute Espainiako Gobernuak eta EAJk, eta horren truke Urkulluk eta Txibitek hartu, kendu, moldatu eta ezarriko dituzte alarma egoeratik ateratzeko neurriak hirugarren fasean Hego Euskal Herrian. ERCrekin ere egin du akordioa Madrilek. Jaurlaritzak bihar eskatuko du ekainaren 8an hirugarren fasean sartzea.

Pedro Sanchez Espainiako gobernuburua, erkidegoetako presidenteekin bilera egin ondorengo agerraldian. ©JuanJo Martín / EFE

Sanchezek azken aldiz eskatuko du alarma egoera luzatzeko

Jon O. Urain

Hamabost egunez luzatzeko eskatuko du, EAJrekin eta ERCrekin akordioa eginda aterako da aurrera: «Oso ezberdina izango da, askoz arinagoa, baina beharrezkoa».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna