Albistea entzun

Koronabirusa. PENTSALDIAN

Landu beharreko ikasgaiak

Felix Zubia - Donostia ospitaleko ZIUko medikua

2021eko urriak 5

Pandemia gure artean arintzen ari den unea (txertaketei esker nagusiki) gertatua aztertzeko momentu ona izan liteke, jaso ditugun ikasgaiak ahaztu ez ditzagun. Ikasturte honetarako baditugu lantzeko hainbat ikasgai, eta hauek lirateke, nire ustez, garrantzitsuenak:

Osasun Publiko indartsu bat behar dugu, esamolde honen bi zentzuetan. Batetik, publikoaren, hau da, herritarren osasunaz arduratuko litzatekeen sistemaz. Osasun Publikoa arduratzen da estolderiez, ur sistemaz eta gure osasunarengan eragiten duten kanpoko eragileez, haien artean, infekzioez. Bere egiturak nahiko ahuldurik zeuden pandemia hasi baino lehen, eta etorkizunerako, indartzea komeniko litzateke, bai infekzioei aurre egiteko, baina baita bestelako arriskuei ere, kutsadurari, esaterako.

Bestetik, osasun sistema publiko sendo bat behar dugu. Pandemiak asko tenkatu du gure sistema, eta profesionalen erantzuna izugarri ona izan bada ere, sistemari ahulguneak antzeman zaizkio. Lehen mailako arreta bultzatu beharra dago, sistemaren oinarri delako, eta bertako langile eta egiturak hobetu behar dira. Baita ospitaleetan ematen dugun erantzuna ere, lehentasunak argi finkatuz eta inbertsioak handituz. Horri loturik, plantillen egonkortasuna finkatu beharra dago. Ez dugu ahaztu behar behin-behinekotasunean urte asko daramaten lankideak ditugula, eta horrek asko ahultzen duela erantzuteko gaitasuna.

Zientzia eta ikerketa izan dira egoera arintzen lagundu digutenak, eta zientzialarien eta ikertzaileen baldintzak hobetu behar ditugu. Euren lan baldintzak negargarriak dira kasu askotan, eta horrek bigarren mailako herrialde bihurtzen gaitu. Ez dute une batean herri bat gelditzeko gaitasunik, baina zientzia eta ikerketa sistema egokirik ez badugu, ez dugu aurrera egingo.

Adinekoen eta ezintasun fisiko eta psikikoak dituzten pertsonen egoitzak zaindu eta berraztertu behar dira. Pandemia gehien jasan dutenak dira, bertan gertatu direlarik heriotzen laurdena. Zein eredu nahi dugun erabaki behar da, osasun arreta eta zaintza ondo uztartzen dituena, eta bertako langileen baldintzak hobetu behar dira.

Eta ez dugu ahaztu behar, inoiz baino gehiago, mundu globalizatu batean bizi garela. Txinan sortu zen koronabirus hau, eta egoera laztu duen delta aldera Indian, baina oso denbora gutxian iritsi zen gugana. Mundu mailako txertaketa zabal bat behar dugu orain, koronabirusa kontrolatu dadin, eta gugana aldaera okerragoak irits ez daitezen. Eta ikuspegi zabalago batetik begiratuta, planeta zaintzen ez badugu, edozein txokotan gertatzen den katastrofe bat guregana iritsi liteke. Bakarra da denon etxea, eta denon artean zaindu behar dugu.

Hauek dira nire proposamenak, ziur gehiago ere badituzuela. Has gaitezen lanean.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Eskola publikoaren aldeko manifestazioa, Bilon, artxiboko irudian ©Aritz Loiola / FOKU

Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako eskola publikoetan greba egingo dute gaur

Irati Urdalleta Lete

ELA, LAB eta Steilas sindikatuek deitu dituzte dituzte langileak grebara, Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza Legearen aurreproiekturen kontra egiteko.

Lodosa Bizirik taldeko kideak, bi kaleren izenak euskaraz jarri eta gero. ©BERRIA

'Ahobizi' izan nahi, eta ezin

Itsaso Jauregi

Aurten ez da egingo Euskaraldia Lodosan, baina Lodosa Bizirik elkartekoek lanean jarraituko dute euskara normalizatzeko asmoz
Alternatibak atzo Gasteizen antolatutako mahai ingurua. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

«Ez gara arrisku bat: gu gaude arriskuan»

Edurne Begiristain

Alternatibak antolatuta, Espainiako trans legeari buruzko «gezurrak» ezeztatu dituzte mahai inguru batean. Mar Cambrollek esan du transek «subjektu aktiboak» izan behar dutela

Euskarari eta teknologiari buruzko solasaldia, atzo, Donostian. ©MAIALEN ANDRES / FOKU

Puntako teknologia euskaraz

Isabel Jaurena

Hizkuntza gutxituak eta berrikuntza uztartzeari buruz jardun dute Donostian, Gipuzkoako Foru Aldundiak antolatuta. Euskaraz funtzionatzen duten zenbait gailu aurkeztu dituzte

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.