Albistea entzun

LEKU-LEKUTAN

Gauza garrantzitsu gehiegi gertatzen ari dira munduan

Hibai Arbide -

2022ko ekainak 5

Zaila egin zait oraingoan zutabe honen gaia aukeratzea. Baina ez berri interesgarrien faltagatik, alderantziz baizik; ez nekielako zer aukeratu. Turkiako Gobernuak bi haur hil zituen maiatz amaieran, Irakeko Kurdistanen, droneekin egindako bonbardaketa baten bitartez. Recep Tayyip Erdogan Turkiako presidenteak iragarri du Rojavako inbasio berri baterako asmoa duela. Errusiako errekrutatze militarreko zentroen aurkako erasoak areagotu egin dira. Errusiako Federazioko sei eskualdetan, gutxienez, bulegoei eraso diete molotov koktelekin edo beste su eragile mota batzuekin, Ukrainara erreklutak ez bidaltzeko.

Kolonbiako hautesleek Gustavo Petro/Francia Marquez ala Rodolfo Hernandez aukeratu beharko dute presidentetzarako. Petro eta Marquez, Kolonbia indigena, afro-kolonbiar, ekologista, bakezale, feminista eta sozialaren itxaropena dira. Hernandez aberats misoginoa da, bortitza, Adolf Hitlerren mireslea, Alvaro Uriberen laguna, lider sozialak hiltzen dituzten paramilitarren defendatzailea eta kokaina oparitzea proposatzen duena.

Maiatzaren hasieratik, Iranen dozenaka protesta egin dituzte herrialdeko hiririk txiroenetan, elikagaientzako subentzioak murriztearen ondorioz, manifestazioak aiatolaren erregimenaren aurkako matxinadak bihurtu direlarik. Pakistanen, nahiz eta Islamabadera sartzea eragozteko errepideak blokeatu, Imran Khan presidente ohia milaka jarraitzailerekin batera heldu zen hiriburura maiatzaren 25ean, eta oso liskar gogorrak izan zituzten Poliziarekin. Horien ostean larrialdi egoera ezarri zuten ospitaleetan.

Milaka ultranazionalista israeldarrek istiluak eragin dituzte aurten ere; Jerusalemgo auzo arabiarreko biztanleak jipoitu dituzte, eta esloganen bitartez Palestinako herrixkak erretzeko susmoa azaldu zuten. Sri Lankak, berriz, porrot egin du, eta kaosean murgildu da. Asiako hego-ekialdeko herrialdeak maiatzean hautsi zuen berriro inflazio-errekorra, zortzigarren hilabetez jarraian, Ukrainako gerraren ondorioz eragindako energia-krisiak bultzatuta.

Bizitzaren kostua %39,1 igo zen urte batetik bestera, apiriletik maiatzera, eta elikagaiak, ia %10. Ekonomialariek diote prezio errealak are erritmo basatiagoan garestitu direla. Guzti honek protesta handiak eragin ditu aste osoetan.

Ukrainako fiskal nagusiaren esanetan, 261 haur hil eta 460 zauritu dituzte gerra hasi zenetik. Beste eskualde batzuetan ez bezala, Errusiako armada inbaditzailea aurrerapen handiak lortzen ari da ekialdean, non batailek herriz herri eta kalez kale jarraitzen duten. Ameriketako Estatu Batuetan aurrera doa Me Too mugimenduak eragin zuen aurrerapenaren erreakzioa, fronte guztietan: mediatikoa, politikoa eta judiziala. Haurren tiroketek, bestalde, ez dute etenik.

Europako Batzordeak Poloniako Gobernu ultrakontserbadore eta libertizidari babesa eman dio de facto, aparteko funtsez hornitu baitu, gobernuak emakumeen eskubideen murrizketak ezeztatzen ez bazituen laguntzak izoztuko zituenaren promesei muzin eginez. Togon areagotu egin dira borrokak, Malin, Nigerren, Burkina Fason eta Beninen dagoen gatazka amaigabean. Baita Etiopiako Tigray eskualdeko gerran ere. Cabo Delgadon, Mozambiken, hiru pertsonatik bat bere etxea uztera behartuta dago gerraren ondorioz. Etengabe jarrai lezake zerrendak.

Askotan inarrosten nau munduan gauza gehiegi gertatzen direla pentsatzeak. Larritu egiten nau munduko gertakari guztiak ez hartzearen sentsazioak. Gure inguruan jazotzen diren gauza garrantzitsu askoren berri ez izatearen sentimendua. Eta, aldi berean, akidura sentsazioa, halako informazio kantitatea kudeatzerik ez izateagatik, gehiegi baita. Kazetaritzan aritzen zarenean, gainera, beste kezka bat gehitzen diozu zeure buruari: irakurtzen, ikusten edo entzuten zaituen jendearengan estutasun sentsazio hori areagotzea, zuk zeuk zein ardura daukazunaren zalantza. Alde batetik, azaltzeko premia sentitzen duzu askotan: «Hau larriegia da, jendeak jakin behar du». Eta, bestetik, sutara egur gehiago botatzeagatik errua sentitzen duzu. Nola jakin dezakegu zer eta zenbat jakin nahi dugun?

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Poliziaren indarkeriaren kontrako manifestazio bat, atzo, Atlantan, Georgia estatuko hiriburuan. ©ERIK S. LESSER / EFE

Poliziak Nicholsi eman zion jipoiak protestak piztu ditu AEBetan

Gorka Berasategi Otamendi

Ostiralean publiko egin zituzten bost poliziak gazte afro-amerikarrari eman zioten jipoiaren irudiak. Grabazioetan ikusten denez, bortizki jo zuten, baita aurre egiteko aukerarik ez zuenean ere

 ©EMILIA GUTIERREZ / LV

«Ezohiko egoera bat sortu dugu: epaileek iritzia ematen dute guztiaren inguruan»

Mikel Elkoroberezibar Beloki

Espainiako botere judizialak joera erreakzionarioa hartu duela uste du Pedro Vallinek, eta hori ez dela kasualitatea. Azaldu du Espainiako Estatuak bere iraupena arriskuan ikusten badu demokrazia «etsaitzat» eta «mehatxutzat» har dezakeela.
Greziatik kanporatutako migratzaile talde bat, baltsa batean, Turkiako kostazainen esku gelditzear. ©ERDEM SAHIN / EFE
Jerusalemgo atzoko erasoan zauritutako bat, esku ohe batean. ©A. SAFADI / EFE

Bi israeldar larri Jerusalemen izandako beste eraso batean

Berria

Erasotzailea 13 urteko nerabe palestinar bat da, Israelgo Poliziaren arabera. 42 lagun atxilotu dituzte Zisjordanian

Kinka buletina

Klima larrialdiari eta ingurumenari buruzko azken berriak zabaltzen dituen buletina.

Iruzkinak kargatzen...