Noiz sortua: 2020-04-07 00:30:00

ARKUPEAN

Konfinamenduaren hitz berriak

Xabier Paya Ruiz -

2020ko apirilak 7

Aspaldiko (euskaraz): azken boladan ikusi gabeko pertsona, ezustean topatzen dena. Age-otori (japonieraz): ile mozketa itsusia egin osteko piura. Fahrvergnügen (alemanez): ibilgailu bat gidatzearen plazerra. Firgun (hebraieraz): beste norbaiti zerbait ona gertatzeko nahia, inolako geurekoikeriarik gabea. Flâner (frantsesez): helburu jakinik gabe, kale artean ibiltzearen gozamen hutsarengatik ibiltzea. Gökotta (suedieraz): txorien lehen txorrotxioa entzuteko asmoz goizean goiz jaikitzea. Hygge (danieraz): maite ditugunekin zerbait jan eta edan bitarteko denbora atsedentsua. Ikigai (japonieraz): egunero ohetik jaikitzeko motiboa. Iktsuarpok (inuiteraz): norbait etxera bidean dela, zain egon ezinda leihora ateratzeko premia. Jijivisha (hindiz): betiko bizitzeko gogoa. Parea (grezieraz): pentsamenduak eta bizipenak partekatzeko gozamen hutsarengatik elkartzen den lagun taldea. Pisan Zapra (malaysieraz): platano bat jateko behar den denbora. Ré nao (txineraz): guztiok egon nahiko genukeen leku zoragarri hori, izan mendia, hondartza, eskola edo jatetxea. Saudade (portugesez): urrun dugun lagun, leku edo gauza batekiko sentitutako malenkonia edo nostalgia, ziurrenik, munduko kulturema ezagunenetakoa. Tartle (eskozieraz): pertsona, leku edo gauza bat ezaguna dugula zalantza egitea. Tsundoku (japonieraz): erosi arren, apalean irakurri gabe geratzen den liburua. Uitwaaien (nederlanderaz): egurasteko asmoz landa girora edo mendira egiten den txangoa. Utepils (norvegieraz): eguzki ederreko egunetan etxetik kanpo hartzen den garagardoa. Voorpret (nederlanderaz): ekitaldi atsegin baten bezperan sentitzen den emozioa. Ya'aburnee (arabieraz): gure ondorengoak gu baino lehen ez hiltzeko desira. Zapoi (errusieraz): egun biko parrandaren bestondoa, gehienetan bidaia bat eta ezusteko lekuan esnatzea ezaugarri izaten dituena.

Egun soil bateko albisteei begira, zein gogorra egin zaidan lehenengoz ya'aburnee-a sentitzea alabaren ondoan, familia eta lagunekiko saudade-z bihotza mingosturik! Etxeratze-aginduak ikusarazi digu agian ez dugula benetako ikigairik, eta are indartsuagoa egin du gizakion jijivisha txoroa. Zorionez, garai latzak erakutsi digu ere gutxien espero dugun bihotzetan lora daitekeela firgun-a. Eta, lasai, konfinamendu hasierako age-otori-a ez bada alarma egoera amaitu aurretik konpontzen, hobe tsundoku-ak irakurtzen jarraitu parear-engana joan baino lehen.

Egun soil bateko albisteei begira, amesgaiztoarenak egingo du eta irudituko zaigu berrogeialdi luzea pisan zapra laburra baino ez dela izan. Egunsentiarekin jaikitzeko asmoz oheratuko gara, baina voorpreta-k ez digu lo egiten utziko, eta ohean bueltaka, iktsuarpok-ak azken aldiz balkoira irtenaraziko gaitu, setioaren bukaera bandoz iragarriko duten ustean. Errepideari begira, Seat Panda-rik txatxuena Lexus bikain baten pare gozaraziko digun fahrvergnügen-az oroituko gara, eta geure burua irudikatuko dugu beti bisitatu nahi izan eta beti bisitatzeko denborarik izan ez dugun herri txiki horretarako uitwaaien zirraragarrian. Maindire artera itzulita, loak hartu gabe, amets egingo dugu hamaika ré nao-rekin: zoratzekoa izango da Bilboko zazpi kaleetan presarik gabe flâner egitea; ziur lehen egunero gurutzatzen genuen aurpegi askorekin tartle sentsazioa izango dugula. Eta imajinatu, nolako hygge zoragarriak Bilbo Zaharreko Agapen, Zumaiako Urberun edo Etxebarriako Olaian... eta, zelan ez, utepils batzuk aspaldiko lagunekin hondartzan, oharkabean zapoi mortala izatera hel litekeena... eta azkenean, indarrak ahituta, loak bahitu egingo gaitu, eta berandu esnatuko gara, biharamunerako utziz gökotta.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Covid-19 daukaten gaixoak zaintzen duten bi erizain besarkatzen 55 egun gaixo zeraman gizon bat sendatzean. ©Andoni Lubaki / Foku

Koronabirusaren azken datuak

Berria

Euskal Herrian 31.166 gaixok eman dute positibo guztira, koronabirusa atzemateko probaren bat eginda. Horietatik 2.150 hil dira. Grafikoak, albiste barruan.

Ordiziako positiboekin lotuta 48 kasu zenbatu dituzte dagoeneko

Ordiziako positiboekin lotuta 48 kasu zenbatu dituzte dagoeneko

Arantxa Iraola

Maskaren erabilera derrigorrezkoa izango da Gipuzkoako herri horretan, eta tabernetako jarduna mugatuko dute

Urkullu mitin batean, Zornotzan, ekainaren 27an. ©Jaizki Fontaneda / Foku

Urkulluk ez du Ordizian bozketak atzeratzeko asmorik

Igor Susaeta

Eusko Jaurlaritzako jarduneko lehendakariaren ustez, bozkatu ahal izateko baldintzak «guztiz» bermatuta daude.

Hainbat ikusle eta apostu artekari maskararekin, Masterseko partida batean, Iruñean. ©Idoia Zabaleta / FOKU

OMEk dio ezin dela baztertu koronabirusa airetik kutsatzea

Edu Lartzanguren

Baieztatuz gero, Osasunaren Mundu Erakundeak aldatu egingo lituzke leku itxietan ez kutsatzeko jarraibideak.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna