Albistea entzun

Presidentetzarako bozak Frantzian. Ipar Euskal Herria. ANALISIA

Eskuin muturra, geroz eta gorago

Oihana Teyseyre Koskarat -

2022ko apirilak 12

Emmanuel Macronen alde egin dute Ipar Euskal Herriko bozkatzaile gehienek. Bigarren lekua hartu du Jean-Luc Melenchonek. Ezkerreko beste hautagaien bozen parte bat kausitu du, azken asteetan «boz baliagarriaren» estrategia hedatu baita ezkerreko bozkatzaileen artean; lehen itzulitik eskuin muturrari bidea mozteko estrategia, alegia. Baina Frantziako emaitzak begiratuta, ez du parioa erdietsi. Eskuin muturreko Marine Le Pen hautagaiaren eta Macronen artekoa izanen da, berriz, bigarren itzulia. 2017an ere hala gertatu baitzen: hautagai ultraliberala, eskuin muturraren kontra.

Iparraldean hirugarren lekua lortu du Le Penek. Datua bera kezkagarria izanda, bada datu are kezkagarriagorik. Eskuin muturreko hiru hautagaiek lortutako bozen batuketa eginez, bigarren indarra da eskuin muturra Ipar Euskal Herrian. Eta 2017ko emaitzekin alderatuta, igoera nabarmena da. 2017ko lehen itzulian, Le Penek 21.739 boz lortu zituen (%12,10) eta Dupont-Aignanek bozen %3,42. Herenegungo bozetan, ordea, eskuin muturrak 44.823 boz lortu ditu: duela bost urte baino bi aldiz gehiago. Ehunekotan, bozen %24,7 ordezkatzen dituzte. Hau da: ia lau bozkatzailetik batek boza eman dio eskuin muturrari Ipar Euskal Herrian. Zehaztu behar da 2017tik 14.000 erroldatu gehiago direla; emendatze garbia da, beraz. Gainera, Ipar Euskal Herriko zenbait herritan lehena da Le Pen: Gixunen (Lapurdi), Bidaxunen (Nafarroa Beherea) Etxarrin, Sarrikotapean eta Lixozen (Zuberoa).

Beste datu deigarri bat, barnealdean. Jean Lassalle Biarnoko diputatua jalgi da aitzinetik Nafarroa Behereko eta Zuberoako herri gehienetan. Tradizionalki eskuin errepublikanoaren eta zentro-eskuinarenak ziren herrietan Lassallek indar erakustaldia egin du. Tokiko hautetsiaren figura baliagarria izan zaio, alderdi tradizionalen gainbeheraren tenorean.

Bigarren itzuliari so, ikusteko dago Melenchonen bozkatzaileen bozak nora bideratzen diren eta bideratzen ote diren ere. Buruan baitute anitzek zer izan den Macronen agintaldia: polizia indarkeria, eskubide sozialen murrizketa, Benalla afera... 2017an, ia ezezaguna zen Macron, eta eskuin muturrari bidea mozteko estrategiak balio izan zion. Aurten zailagoa izanen du: eskuin muturrak duela bost urte baino boz erreserba handiagoa du.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Jose Maria Aznar eta Felipe Gonzalez Espainiako gobernuburu ohiak, maiatzean, Madrilen. ©BALLESTEROS / EFE

BASOARTE ZARBATSUA

Iosu Alberdi

Espainiako Gobernuak desklasifikatu zituen lehen agiri sekretuak GALen ingurukoak izan ziren, 1997. urtean. Halere, zenbait dokumentu ezkutuan mantentzea erabaki zuen Moncloak, «estatuaren segurtasunaren» izenean.
 ©J. DANAE / FOKU
 ©J. DANAE / FOKU
Bego Atxa eta Joseba Azkarraga, atzoko prentsaurrekoan. ©ANDONI CANELLADA / FOKU

Sarek Auzitegi Nazionalaren «blokeo jarrera» kritikatu du

Isabel Jaurena

Sare Herritarraren arabera, 47 euskal preso daude orain urruneko espetxeetan. «Presoengandik gertuen daudenen» jarrera nabarmendu du, erabakiak «jarraipen egokia» egin eta gero hartzeagatik

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...