Albistea entzun

Koronabirusa. OSASUNA PENTSALDIAN

Muxuak zuri

Maite Elizondo - Psikologoa

2021eko ekainak 10

Urruntasun soziala, ukimenaren «arriskuak», ikusmenean mugak...

Haurrek egungo egoera latzera egokitu behar izan dituzte beraien garapen osasuntsurako hain beharrezkoak diren errutinak, beraientzat biziki garrantzitsuak diren zenbait esparru desnaturalizatuz: lagunen arteko jolas librea, konpartitzeko joera, amona-aitonekin aurrez aurreko harremana, eskoletako neurriak...

Umeek egokitzeko gaitasun izugarria dute, baina moldatzeko abilidade hau ez da muxu truk izaten, ondorio ezkorrak ekar ditzake, eta baita zenbait alorretan zauri gordinak ere. COVID-19aren transmisioa zabaldu ez dadin eskoletan eta gizartean haurrei bideratutako zenbait neurrik ondorioak eragin dituzte haur askorengan: 6-12 urte bitarteko haurrak musukoa janztera behartu izanak eskoletan arreta eta kontzentrazioan zailtasunak eragin ditu, besteak beste, irakaslearen ahoa eta ahotsa mugatu direlako; aurpegiaren adierazpena begiradara murrizteak harremantzeko zailtasunak sor ditzake, horrek bakardade sentsazioa areagotu dezake, zuzenki txikien autoestimuan eragin ezkorrari ateak zabalduz.

Azken urte luze honek haurrengan sor ditzakeen talka biopsikosozialak ahalik eta samurrenak izan daitezen inguruan gauden helduok haurrei arreta eskaintzea ezinbestekoa da, lasaitasunez eta gertutasunez zenbait adierazleri erantzuna eskainiz: portaera erregresiboei (ohea busti, gainditutako beldurren esnatzea...), loan edo elikaduran aldaketa nabarmenei, min psikosomatikoei (tripako mina, buruko mina...), emozioetan oszilazio bortitzei... Oraingoan ere komunikazioaren garrantzia azpimarratzekoa da, jakin dezagun gure ttikiak nola dauden, obserbazioa izanik helduon lupa, eta ez galdeketa. Haurrek pentsamendu hipotetiko-deduktiboa garatzear dutenez, errealitatean gertatzen dena bizipen mailan barneratzen dute. Haurrekin partekatzen ditugun uneak kalitatez jantz ditzagun, gure klima emozionala zuzenki xurgatzen baitute.

Saia gaitezen gure haurrei merezi duten atentzioa eskaintzen, osasun neurri orekatuagoak erabakiz, betiere galera-onura balantza onuraren aldera mugitu dadin. Zenbait sektorek udako bultzada izan dezaten neurri batzuk malgutzeko erabakiak hartu dituzuenoi, eskatu nahi dizuet datorren ikasturterako osasun neurri eraginkorragoak erabakitzearen lanketa egiteko, eta horretarako ratioak, mugimendua, musukoa, aire librea... horiek guztiak berrikusteko. Amaitzear dagoen ikasturtea aurrez aurreko eskolak emanez amaitzera goaz; bada lorpen handi eta garrantzitsua. Tamalez, ez da doakoa izan, psikosozialki zenbait galerarekin ordaindu baitute haurrek. María Montessori zientzialari eta hezitzaileak zioen «eskolak haurraren adierazpen aske eta naturalak» baimendu behar dituela. Eman diezaiogun ikasturte berriari osasun maila aberatsago bat, baliabideak eskainiz, adostasunean oinarrituz.

Muxuak zuri, ttiki politt hori!! Muxuak zuei, gizartearen altxor eredugarri zareten haurrei!!

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Zapatero, gaur, Gernikan, Lopez eta Mendia atzean dituela. ©Aritz Loiola, Foku

«Garrantzi handia» aitortu dio Zapaterok Urriaren 18ko Adierazpenari

Jon O. Urain - Enekoitz Esnaola

«Esana dago: ez zuen gertatu behar», adierazi du Espainiako gobernuburu ohiak, ETAren amaieraren harira PSEk eginiko ekitaldian

Eraso matxistak salatzeo manifestazio bat, Zumaian, atxiboko irudian ©andoni canellada / foku

Zumaiako mugimendu feministak sexu eraso bat salatu du

Irati Urdalleta Lete

Nafarroako Probintzia Auzitegiak hiru urte eta sei hilabeteko kartzela zigorra jarri dio gizon bati, bikotekide ohiari aizto batekin mehatxu egiteagatik.

78ko Sanferminak Gogoan taldearen elkarretaratzea iazko irailean ©Jesus Diges / EFE

Servini epailearen autoa «pauso garrantzitsua» dela nabarmendu du abokatu taldeak

Joxerra Senar

Rodolfo Martin Villa Barne ministro ohia epaitzeko aukera lehen aldiz antzeman dute, nahiz eta oraindik bide luzea geratzen den. Argentinako abokatu taldeak ohartarazi du Martin Villaren defentsak «dena bertan behera uzteko ahalegina» egingo duela

Paul Bilbao Kontseiluko idazkari nagusia eta Miren Dobaran Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza sailburuordea jardunaldien aurkezpenean, gaur goizean, Donostian. ©Jagoba Manterola / Foku

Udaletako hizkuntza politiken inguruko jardunaldiak egingo dituzte Kontseiluak eta Jaurlaritzak

Julen Aperribai

'Udalak eragile' izenpean hitzaldiak eta mahai inguruak egingo dituzte Donostian, azaroaren 18an eta 19an. Tokian tokiko praktiken eta esperientzien trukerako «foroa» izatea nahi dute antolatzaileek.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.