Albistea entzun

PENTSALDIAN

Nagietsiak

Macronen eta Le Penen aldeko afixak, Parisko karrika batean.
Macronen eta Le Penen aldeko afixak, Parisko karrika batean. M. BADRA / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Itxaro Borda - Idazlea

2022ko apirilak 20

Trantze latzean gaude Frantzian, Ipar Euskal Herri honetan barne. Hautu larria dugu egiteko apirilaren 24an. Karrikan eta T1 autobusean gurutzatzen ditudan solaskideen hitzetan beldurra, ezinegona, haserrea, xederetan harrapatuak izatearen sentimenduak baizik ez ditut irakurtzen. Mehatxuak ere bai: «Macronek ez baldin bagaitu kontentatzen, Le Peni emango diot ene botoa... orduan bai ikusiko dugula egiazki zer den sufritzea». Le Pen gobernu-buru ikustearen opzioak halako izu-aire bat sartzen dit zainetan, ez dakit zer ihardets, ahultzen eta ikaraz hantzen nau. Mintzaideak desafiotik etsipenera pasatzen dira begi-kliska soil batez eta bukatzen dute «ez dakit zer egin» erranez «behar bada etxean geldituko naiz, abstenituz bozka-gaztigu moduko bat eginez, berenkoiak eta ustelak dira denak, eta gainera euskaldunon eskubideak ukatzen dituzte...».

Une horretan, nire izpiritu sinple eta sinplifikatzailea kolapsatzen da: ez dut ulertzen. Arrabokan eta marmaraz gehien ari direnak dira bozka egunetan etxean geratzen. Etsituak dira, egia da, sistema demokratikoetan, izaki-bakunak ez direlako beren merezimenduen neurrian berehala zerbitzatuak, alderantziz askotan, gorrotatzen den auzoak ditu diru-laguntzak eta begiruneak erdiesten: errabiatzakoa badela aitortuko duzu irakurle... Sortaldeko jendarteotan, gure intimitatera begira bizi gara eta aldi berean, en même temps lerrake Macronek, kanpora, etengabeko bestearekiko konparaketa saioetan galtzen dugula denbora. Eta horrek frustrazioa sortzen du, antsia, nagitasuna, nahikeria, jeloskeria... Mekanismo sozial hauek ederki funtzionatu dute pandemia garaiko hainbat konfinamendu episodioetan.

Noiztenka jartzen naiz mendekuzko botoa urnan utziko duenaren larruan. Herra gidari ona da eta bestearen kontrako gerlak herio pultsio metaforikoari bidea irekitzen dio, aurka ari garenean lasaituak sentitzen gara, segur gara gure ideietan, zalantzarik ez daukagu: estatu totalitario batean gutxi batzuk libre izan daitezke, bekoz bekoan, sakrifikatzeko norbait edo zerbait duteino. Baina ez naiz heltzen bozkatzera joango ez denaren joera konprenitzera: politikarekiko disgustu hori, gohain hori, gauza publikoarenganako urruntasun hori, eta gero, ostatu zokoetako eztabaida sutsuak, Ricard trinko eta ardo zuri mikatz artean.

Pentsatzen da beti jende arruntenak dituela abstentzio egileen tropak loditzen. Bistan dena, bizitza kolektibo eskasetik at dabiltzanak badira, baina irakurri berri dudan Lemonde.fr guneko artikulu baten arabera, bozkatzera ez doazenak klase ertain apalekoak dira, txertoa salatzen zuten berak, bai eta frantses boterea borrokatzen zebiltzalako hain idealizatu genituen gilets jaunes haien saldoetan aurkitzen genituenak.

Bozka bulegoetako bakartegietan trenkatuko dira gure duda murritzak, kontzientziaren sekretuan: ez dut erranen nori bozkatuko dudan, ez eta nori bozkatu behar duzun...

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

 ©BERRIA

BERRASMATU BEHARREKO SISTEMA

Arantxa Iraola - Garazi Aduriz

Erruz ugaritzen ari dira osasun sistema publikoan dauden arazoei buruzko berriak; izurriak zamatu egin du aurrez ere usu herren ari zen lan eredua. Populazioa zahartzen ari den neurrian, premia handitzen ari da, eta sistema berriz asmatzeko garaia da, sare publikoak sendo iraun dezan, pribatuaren itzal gero eta luzeagoaren aurrean.
 ©JON URBE / FOKU
 ©IDOIA ZABALETA / FOKU
Osasun langileek antolatutako protesta bat, artxiboko irudi batean. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Aintzat hartuak izateko bide bila

Arantxa Iraola - Garazi Aduriz

Profesional eskasiaz kexu dira agintariak usu, osasun sistemaren zailtasunez aritzean; lehen arretan izaten da arazoa sarrien. Lotuta dago lan zamarekin, antolaketa txarrarekin, prestigio urriarekin: hortxe erronkak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.