Albistea entzun

BI AHOTSETARA

Bidegurutzean (I)

Gorka Erostarbe Leunda -

2021eko ekainak 6

Tximistak hurbil jo du; lehoien iturriko bidegurutzeari begira ari natzaio, Rosaenea barrutik. Blues zaharrerako giroa dago. Bidegurutzeetan dago musika. Merkantzia tren bat ziztu bizian igaro da, hala salatu du burdin abarrotsak; «kargako trena, kargako trena, hain azkar doana; mesedez, ez ezazu esan zein trenetan noan, jakin ez dezaten zein den ene bidea». Elizabeth Cottenen Freight Train-en letra zein melodiak akordura. Orain gutxi izan dut haren berri, eta geroztik, aldika-aldika datozkit hitz horiek gogora, haren ahots xalo kraskatuz. Ez zen oztoporik gabea Cottenen (Cottonetik eratorria?) bidea. Berezko izenez Elizabeth Nevills, Ipar Karolinako Chapel Hillen munduratua, 1893an, familia musikazale eta erlijioso batean, bost anai-arrebetan txikiena. Beltza, txiroa, neskatoa. Ezkerra.

Bospasei urte zituenerako jotzen omen zuen banjoa, eskuinentzat atondutakoa, baina bere gisara, ezker eskuz, melodietarako bi hatz soil erabiliz. Apur bat geroago, 10 urteak igaro berritan, sortu zuen Freight Train. Urte askoan, ia lau hamarkadatan, inork ez zuen izan haren berririk, ordea, gertaera bitxi batek bizitza aldatu zion arte. 50ko hamarkada erdialdera, Washingtongo Landsburgh's biltegian lanean ari zela galdurik zegoen neskatila batekin topo egin, eta ama aurkitzen lagundu zion.

Bidegurutzeetan dago musika, beste inon baino areago. Ruth Crawford Seeger musikologoa zen ama hura, eta bere hiru seme-alaben zaintzaile izateko eskaintza egin zion. Cottenek onartu, eta orduan hasi zen berriro gitarra atera eta umeei jotzen. Semeetako batek grabagailu batekin grabatu zizkion kantu zaharrak, tartean Freight Train, eta 1958an plazaratu zuten Folksongs and Instrumentals with Guitar diskoa. Youtubek egiten ditu zenbaitetan mirari txikiak; badago bideo bat, data finkaturik gabea, zeinetan azaltzen den Cotten adindu bat Freight Train kantatzen. Ahots hauskor, urratu, ausartez.

Bidegurutzeetan dago musika, fisiko nahiz mentaletan. Barne musika erresonantziak bere lotuneak izaten ditu. Cotten entzun eta segidan etortzen zait Daniel Johnston, eta haren The Story of an Artist. Eta bidegurutzeen kapritxoak, haren ondotik, jarraian, Hegazkin proiektu berri interesgarriaren Isilpean nabil orain kantuan.

Atzematen zail den bidegurutzeak batu ditu nire baitan hirurak.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Sara Azurza abeslaria, bere <em>Hemen berriro</em> diskoa aurkezteko argazki batean. ©ZART KOLEKTIBOA

Emozioak akordeen oinarrian

Miren Mujika Telleria

Sara Azurzak 'Hemen berriro' diskoa kaleratu du, Zart kolektiboarekin. Bizitzaren ziklo emozionala du ardatz diskoak. Askotariko musika estiloak tartekatu ditu kantuetan

Aintzane Galardiren <em>Bakardadearen aintzira</em> poemarentzat Udane Ansak sortutako irudia. ©UDANE ANSA

Poemak urik gabeko itsasoei

Ainhoa Sarasola

Hainbat poetak Ilargiari idatzitako olerkiak biltzen ditu 'Mare' liburuak, ilustrazioz jantzita. Beste hainbat testu luzeagok eta abesti batek osatzen dute proiektua

Judith Jauregik hainbat konpositoreren obrak interpretatuko ditu jaialdian. ©BERRIA

Literatura izango du ardatz Bilboko Musika-Musica jaialdiak

Erredakzioa

Martxoaren 3tik 5era, 70 kontzertu egingo dituzte Arriaga antzokian eta Euskalduna jauregian. Festibalak 1.400 musikari bilduko ditu

Maria Schneider, 2019an, Donostiako Jazzadiaren aurkezpen batean. ©Gorka Rubio / Foku

Maria Schneider eta Brad Mehldau Gasteizko Jazzaldian izango dira

Mikel Lizarralde

Uztailaren 3tik 8ra egingo den 46. jaialdirako baieztatu dituzten lehenengo bi artistak dira.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...