Albistea entzun

BI AHOTSETARA

Chill afera (eta III): eta musika?

Gorka Erostarbe Leunda -

2021eko martxoak 14

Fenomeno musikal batek, zer duda egin, barnebiltzen ditu aldagai sozialak, klasearenak, generoarenak, hizkuntzarenak... Esana dugu, modu batez edo bestez, horiek guztiek ispilatu dizkigu chill fenomenoak, eta interpelatu gaitu batzuok zein besteok, besteok zein batzuok. Baina nekez izango luke izaten ari den dimentsioa oinarri musikal indartsurik gabe. Esparru horretan asko egonagatik esateko, gutxi ari gara esaten. Gutxiegi. Taldekoen auzotasunaz gain, abiaburu bezala har liteke (eta noizbait aztertu), esaterako, Iruñeak azken hiruzpalau hamarkadatan (baita lehenago ere) izan duen musika mugimendu heterodoxoa, nola moldeetan, halatsu edukietan, eta hizkuntzan; euskal pop-rock hegemonikoaz bestelako proposamenek bideratua (hiribururik hegoaldekoena izateak izan ote lezake musika haize desberdin horiek jasotzean zeresanik?): Tijuana in Blue, Los Bichos, Balerdi Balerdi, Kojón Prieto y los Huajalotes, Skalariak, Hemendik At, Columpio Asesino, Lehendakaris Muertos, Kerobia, Kokoshca, Cabezafuego...

Chill Mafia talde-kolektiboaren beraren musika proposamenari erreparatuta, aldiz, justu egotzi izan zaienaren kontrara, euskal musikaren hainbat tradizio eta oihartzun zein nazioartekoarenak atzematen zaizkio Ezorregatik X berpizkundea lanean. Gurean agerpenak bai, baina trinkotzerik izan gabeko soundsystem eta hip-hop kultura kaletarraren lengoaiatik abiatuta, modu esplizituan edo keinu lausoagoen bidez, iritsi baitaitezke Xabier Leteren (Ez Dok Amairu), Hertzainak-en, Cicatrizen (RRV-a), Bertso-Hop-en, Fermin eta Duten, Maddi Oihenarten, Erramun Martikorenaren eta beste hainbaten oihartzunak, gure pop(ular) tradizioak ondotxo ezagutzen dituzten seinale. Batu horri musika beltzaren, jamaikar musika herrikoiaren aldaerak (dub, reggaea, reggaetona, junglea, ska...) zein hip-hop kulturatik abiatutakoak (rap, trap...), Nafarroako matraka eta jota kaletarraren izpirituz jantzi eta...

Ertz, kolore eta irakurketa askotako obra bat daukagu esku artean. Zertarako ibili iraultza hitz hanpatu, murtxikatu eta xahutua fenomenoa azaltzeko; nahikoa da onartzea euskal musikaren berrirakurketa aberats eta interesgarri bat dakarrela.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Ruper Ordorika eta Joseba Sarrionandia, astelehen iluntzean, Bilboko Kafe Antzokiko Kutxa Beltza aretoan. ©ARITZ LOIOLA / FOKU

Gaur konta daitezkeen kantuak

Olatz Enzunza Mallona

Ruper Ordorika eta Joseba Sarrionandia askotariko gaiez solasean aritu dira 'Huntaz eta hartaz' emanaldian, elkarrekin izandako bizipenak ardatz hartuta. Astelehen iluntzean hasita, bihar arte egingo dituzte saioak, Bilboko Kafe Antzokiko Kutxa Beltza aretoan. Agortuta daude sarrera guztiak.

Maria Schneider, 2019an, Donostiako Jazzadiaren aurkezpen batean. ©Gorka Rubio / Foku

Maria Schneider eta Brad Mehldau Gasteizko Jazzaldian izango dira

Mikel Lizarralde

Uztailaren 3tik 8ra egingo den 46. jaialdirako baieztatu dituzten lehenengo bi artistak dira.

Eneko Barberena idazlea, <em>Suak erreko ez balu</em> eleberria eskuan, Oñatin (Gipuzkoa). ©JON URBE / FOKU

Mendizale kiskalien beltza

Uxue Rey Gorraiz

'Suak erreko ez balu' nobela argitaratu du Eneko Barberenak, Txalapartarekin. (H)ilbeltza sormen beka irabazita eman du. Istorioak Aezkoan izaniko mendi sute bat du abiapuntu

Irene Larrañaga, <em>Insuladas</em> erakusketaren egilea, Donostiako Aquariumeko Nautilius aretoan. ©ANDONI CANELLADA / FOKU

'Insuladas', irla diren emakumeak

Miren Mujika Telleria

Bakarrik bizi diren andreak dira Irene Larrañagaren ‘Insuladas’ erakusketako protagonista.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...