Albistea entzun
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez
Emakumeen aurkako indarkeriari ez

ARGI ALDIAN

Neska, ez duzu zientzialari itxura

Ana Galarraga Aiestaran - Elhuyar Zientzia

2018ko urtarrilak 28

Emakumeek eta neskek zientzian berdintasunezko parte-hartzea izateko xedearekin, otsailaren 11 Emakume eta Neska Zientzialarien Nazioarteko Eguna izendatzea erabaki zuen Nazio Batuen Batzar Nagusiak 2016an. Izan ere, aukera-berdintasunak bermatuta egon beharko lukeela iruditzen zaigun arren, datuek garbi erakusten dute zientzia-eremuan genero-bereizketa nabarmena dela, gaur egun ere.

Adibidez, Emakundek 2016an egindako azterketa baten arabera, alde handia dago batxilergoko neska-mutilek aukeratzen dituzten ikasketetan, generoaren arabera. Neskek osasun-zientzien, psikologiaren eta irakasle-ikasketen alde egiten dute; eta mutilek, berriz, nahiago dituzte ingeniaritzak.

Aukeraketa horren atzean genero bakoitzari esleitzen zaizkion gaitasunei buruzko estereotipoak daude: barneratua dugu emakumeak gizonak baino egokiagoak direla zaintza-lanetarako, eta gizonak, berriz, lan teknologikoetarako.

Eragile asko ari dira lanean estereotipo horiek ezeztatzeko. Baina lana ez zaie hor amaituko, beste faktore batzuek ere eragiten baitute bereizketa horretan, tartean, itxura fisikoak. Sarah Banchefsky ikertzaileak 2016an argitaratutako artikulu baten izenburuak ez du zalantzarako tarterik uzten: Ez duzu zientzialari itxura, baina! Irudi femeninoa duten emakume zientzialariek aukera gutxiago dute zientzialaritzat hartzeko.

Artikuluan, bi esperimenturen emaitzak aurkezten ditu Banchefskyk. Haietako batean, Internetetik hartutako 80 zientzialariren argazkiak erakutsi zizkieten boluntarioei. Boluntarioek esan behar zuten zeren itxura hartzen zieten argazkietako pertsonei: emakumeen kasuetan, zenbat eta itxura femeninoagoa izan, orduan eta aukera gehiago irakasletzat jotzeko. Gizonezkoetan, berriz, ez zegoen alderik. Bigarren esperimentua ere antzekoa zen, eta emaitza, berbera: emakumeentzat, itxura femeninoa eta zientzia-jarduera kontrajarriak dira.

Komunikabideetan emakume zientzialariez ematen den irudiak izan lezake eragina batzuen eta besteen estereotipoetan. Izan ere, protagonista zientzialari bat denean, emakumea bada, oso ohikoa da haren itxura fisikoari buruzko aipamenen bat egotea. Hori ez da gertatzen zientzialaria gizona bada. Argazkietan ere badago aldea: gizonezkoak normalean beren lan-ingurunean azaltzen dira, itxura bereziki zaindu gabe; emakume zientzialariak, berriz, testuingurutik kanpo eta apainduta.

Horrek guztiak erakusten du arazoaren sustraiak sakonak eta ugariak direla. Ea, otsailaren 11n ez ezik, urteko gainerako egunetan ere gogoan izaten dugun.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

 ©BERRIA

PANDEMIA BATEN LEHEN KONPASAK

A. Iraola - G. Berasategi

Ofizialki 1981. urtean jakinarazi ziren oraindik izenik ez zuen eritasun batek eragindako lehenengo kasuak: orain lau hamarraldi. Hiesaren pandemiaren hasiera izan zen. Bereziki erasokorra izan zen lehen urteetan; botikarik ez zen, eta diagnostikatu eta urte gutxira hiltzen ziren paziente asko.
 ©BERRIA

Hiltzaile iheskorraren erradiografia

Ion Orzaiz

Urteetan, galdera ugari eragin ditu GIB birusak komunitate zientifikoan. 40 urteko ibilbidearen ostean, inkognita gehienei erantzuna ematea lortu du zientziak. Ohikoenetako batzuk bildu ditu BERRIAk.
Josu Imanol Unanue, Udiarraga Garcia eta Joseba Errekalde, elkarrekin. ©RAUL BOGAJO / FOKU

«Administrazioaren akuilua izan ginen»

Arantxa Iraola

Josu Imanol Unanue, Udiarraga Garcia, Joseba Errekalde. Diagnostiko batek guztiz markatutako hiru bizitza dira, ia osorik emanak GIB birusa dutenen eskubideen aldeko ekintzailetzara. Hirurentzat, 80ko urteetan hasi zen bizitzaren zati hori, izurria agertu zenean, bortitz: aski gazteak ziren orduan. Aparteko indarra dute hiesaren pandemiaz dituzten oroitzapenek, egiten dituzten gogoetek , eta memoriaren lausoetatik berreskuratu beharrekoak dira. Esanahi erantsia dute, gainera, orain: beste pandemia baten erdian.
Donostian, Kursaalean, GIBdunei elkartasuna erakusteko xingola gorria argiztatuta. ©JON URBE / FOKU

GIBarekin bizitzen, gaur

A. Iraola - O. Teyseyre Koskarat

Urtero atzematen dira positibo berriak. Infektatuek badituzte aparteko arazoak; gizartean nor izateko bidean sortuak dira gehienak: 'GIB sozialak' eragindakoak.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.