Bi hilabete Euskal Elkargoaren lurralde proiektua definitzeko

Euskal Elkargoko kontseiluak eztabaida eta gogoeta fasea irekitzea erabaki du Baionan egindako bilkuran. Zuzenketak jaso ondoren, apirilaren 16an bozkatuko dute formalki
Euskal Hirigune Elkargoko kontseiluaren bilera, atzo, Baionan.
Euskal Hirigune Elkargoko kontseiluaren bilera, atzo, Baionan. ISABELLE MIQUELESTORENA

Ekhi Erremundegi Beloki -

2019ko otsailak 3
«Gaur ez dugu erabakitzen, eztabaida irekitzen dugu». Hala adierazi zuen Jean Rene Etxegarai Euskal Elkargoko lehendakariak atzo goizean Euskal Hirigune Elkargoko kontseiluan. Lurralde proiektua finkatzeko eztabaida eta gogoeta fasea abiatzea erabaki zuten atzo hautetsi guztiek, aho batez. Bi hilabetez, elkargoko poloetan aztertu eta zuzenketak eginen dizkiote heldu den apirilaren 16an formalki bozkatu aitzin. Garapen Kontseiluak eta Ipar Euskal Herriko Hautetsien Biltzarrak ere parte hartuko dute gogoetan. Ondoren, lurralde proiektu horri dagokion aurrekontua definitu beharko dute; orduan ikusiko da zein diren elkargoaren hautu politikoak, eskumen bakoitzari zenbat diru emanen dioten. Euskal Elkargoak 21 eskumen bereganatu ditu sortu zenetik, legez har zitzakeen guziak.

«Estrategia orokorra, ildoa, iparrorratza» finkatzea da helburua, Etxegarairen hitzetan, ondoren erabakiko diren politika publikoak proiektu orokorraren barruan koka daitezen. Atzo aurkeztutako dokumentuan, Ipar Euskal Herriaren «metropolizazioari» begira dituzten erronkak zerrendatu zituen. Lurraldearen erakargarritasuna eta harrera hobetzea, demografiaren emendatzea aipatuz; ondarea eta paisaiak babestea; lurralde eta gizarte ezberdintasunak murriztea; hirigintza antolamendu ereduak bertutezkoagoak izatea; inguruko lurraldeekiko eta mugaz gaindiko harremanetan aliantzak egitea. Bi «anbizio estrategiko» nabarmendu zituen: gizarte eta lurralde kohesioa eta bestelako garapen eredu baterako trantsizioa.

Halaber, Ipar Euskal Herriaren neurrira egokitutako elkargo baten beharra ere azpimarratu zuen elkargoko lehendakariak. Horretarako, oinarri batzuk ezarri dituzte: herritarren eta herrien zerbitzuko hurbileko ekintzak eta elkargo mailakoak paraleloki eramatea, lurraldearen berezitasunen eta eraldaketen araberako ordezkaritza adostea, elkargo politiken arteko kohesioa, diferentziazioaren printzipioa, administrazioa lurralde guzian egituratzea, hautetsiak erdigunean izatea eta herritarren parte hartzea bermatzea.

Poloen presentzia

Collette Capdevielle Baionako PSko hautetsiaren arabera, orain arte egindako bidearen bururapena izateaz gain, Frantziako Estatuaren aitzinean instituzioa indartzeko aukera ere bada lurralde proiektuaren definizioa. Jaka Horien krisiari aurre egiteko Emmanuel Macron Frantziako presidenteak abiatu duen Frantziako Nazio Eztabaida Handia eta Frantziako Konstituzioaren erreforma izan zituen aipagai Capdeviellek, Euskal Elkargoak behar dituen legezko garapenak Parisek kontuan har ditzan aukera gisa.

Alain Iriart Hiriburuko (Lapurdi) auzapez eta EH Baiko kideak hautetsiak erdigunean ezartzeko beharra berretsi zuen, elkargoko poloak «birdinamizatu» behar direla defendatuta. Barnealdeari leku handiagoa ematearen alde egin zuen Mixel Etxebeste Mauleko (Zuberoa) auzapezak ere. «Kontseilu iraunkorreko bilkura batera joateko oren bat eta laurden eman behar badugu errepidean, euripean... Beharbada, momentu batean joateari utziko diogu», adierazi zuen. Herri txikiei eta barnealdeari indar handiagoa ematearen aldeko mezu gehiago ere izan ziren hitz hartze anitzetan. «Orain diren arazoak lehen ere baziren: herrien zailtasunak aipatzen dituzuen eremuetan, lehen, herri elkargoak ziren zailtasunetan. Batuketa egin ez bagenu, ez genuen gaurko aukera izanen», ondorioztatu zuen Martine Bisauta Baionako hautetsiak.

Euskal Elkargoaren lurralde proiektua ez zen izan atzo goizean eztabaidagai izan zen gai bakarra. Bilkura hasi aitzin, dozenaka herritar elkartu ziren Baionako unibertsitate aitzinean ELB sindikatuaren eta Lurzaindia-ren deiari erantzunez. Elkargoak Kanboko hirigintza plan berria errefusatzea nahi zuten, gaur egun laborariek baliatzen dituzten hamar hektarea lur galduko direla salatuta. Azkenean, hirigintza plana aurrera ateratzea erabaki zuten elkargoko hautetsiek: 136 alde, 23 kontra eta 36 abstentzio.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

Irakurtzen ari zaren edukia libre ematen jarraitu nahi dugu. Euskaraz informatzea da gure eginkizuna, zure eskubidea. Sareko irakurlea bazara, konprometitu zaitez irakurtzen ari zarenarekin. Geroa zugan.

Izan zaitez BERRIAlaguna