ANALISIA

Herria (des)egiten duten lehiaketak II

ETB2k lehiaketa berri bat estreinatu zuen irailean: <em>Yo sé más que tú</em>. ETB1en ez dago halakorik.
ETB2k lehiaketa berri bat estreinatu zuen irailean: Yo sé más que tú. ETB1en ez dago halakorik. BERRIA Tamaina handiagoan ikusi

Urtzi Urkizu -

2019ko azaroak 24

Duela bederatzi hilabete, testu honen izenburu bereko batean oroitu genuen: 2017ko ekainaren amaieran eman zuen ETB1ek azken lehiaketa —kultura orokorreko galderena, ez abesbatzena—. Artikulu hark kritikatzen zuen, funtsean, ETB2ko lehiaketek ikusleei transmititzen diena: «Gaztelaniazko lehiaketan, 900 kilometrora dagoena —Espainian— gurea da, eta Miramondik 50 kilometrora dagoena [Lapurdin] ez da existitzen». Denboraldi honetan, arrakala zabaldu egin da: ETBk euskarazko lehiaketarik gabe jarraitzen du, eta ETB2n beste lehiaketa bat sortu dute —baten faltan, bi daude, beraz—. Yo sé más que tú lehiaketa berriko probetan ageri diren musika taldeak eta pertsonaiak Espainiako irrati-telebistetako erreferenteak izaten dira —euskarazko talderen bat sartzen dute, salbuespen exotiko gisa—. ETB2ko lehiaketa hori ETB4n ere ematen dute berriro, ordutegi onean. Herria egiteko modu bat zabaltzen du telebista publikoak modu horretan: Espainiako erreferenteak direla ezagutu beharrekoak, eta ez beste batzuk.

Errioxako edo Kantabriako herritarrek aukera dute Atrápame si puedes eta Yo sé más que tú lehiaketetan parte hartzeko, eta berdintasunean, sariak irabazteko. Duela bi aste, lehiaketa berrian 12.500 euroko zakua eraman zuen talde batek. Lehiakideetako bat Malagakoa (Espainia) zen. Kontua da Miguel Cervantesek baino hobeto gaztelania menperatuta ere, Lapurdiko, Nafarroa Behereko eta Zuberoako lehiakide batek ezingo lukeela inoiz halako saririk jaso. Ez dituelako Espainiako kultura popularraren erreferente finak zein zakarrak menperatzen.

Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako telebista publikoa modu horretan ari da, eta ez bakarrik lehiaketen arloan. Elixabete Garmendia kazetariak berriki hala esan zuen: «Garrantzia eta sosak ETB2k eramaten ditu; bitartekoak beti ETB2ri eman zaizkio. ETB1 beti pobre, beti morroi. Harreman diglosikoa da». Asteburuetan eta jai egunetan, gaueko Teleberri-k Gaur Egun-ek baino hiru aldiz gehiago irauten du, hiru aldiz informazio gehiago. Baina Edu Barinaga ETBko zuzendariak gaiari honela erantzun zion iazko otsailean: «Ez dut uste hainbesteko aldea dagoenik, baina begiratuko dut». 21 hilabete pasatu dira, eta egoerak okerrera egin du.

ETBko zuzendaritzak zer begiratzen duen edo zer begiratzen ez duen, Euskal Herrian hutsuneak herri ekimenetik bete izan dira kasu askotan. ETBn euskarazko lehiaketarik ez dago, kultura orokorreko galderen inguruko jokoekin ezin dute euskaraz gozatu familia euskaldunek. Aldiz, Eibarko (Gipuzkoa) Codesyntax enpresak Egunean behin aplikazioa sortu du. Erabiltzaile bakoitzak egunero hamar galdera erantzun behar ditu. Galdera batzuk mundu mailako erreferenteei lotuak dira, eta beste askok Euskal Herriari —zazpi lurraldeei— egiten diete erreferentzia, baita euskal kulturari ere. Jokoak ez du telebistaren indar biderkatzailea; ez du telebista saio batek izan dezakeen aurrekontua. Baina aplikazioak eskuratu dituen datuak ez dira nolanahikoak: martxoan martxan jarri zutenetik, 43.000 deskarga baino gehiago izan ditu; erabiltzaile aktiboak 33.800 inguru dira, hau da, azken astean partidaren bat jokatu dutenak; eta, astez aste, %10eko gorakada izaten ari da. Aplikazioak taldeka jokatzeko aukera ematen du. Horrenbestez, kuadrilla, familia edo lagun talde batek lehia sanoa izan dezake jokoarekin, egunero zerbait berria ikasten duen bitartean. Sariak ere banatzen dituzte, gainera.

«Gurea saiakera txiki bat da euskarazko ikono bat jendearen telefonoetan sartzeko», esan zuen BERRIAn irailean Josu Azpillaga Codesyntaxeko kideak. Gehiegi al da esatea euskaldunen artean EITBren sakelako aplikazioak baino zale gehiago dituela? Nabaria da Egunean behin ahoz aho ari dela erruz zabaltzen, marketin kanpaina garestirik gabe.

Erantzunik izango ez duen beste proposamen horietako bat izan daiteke ondorengo hau: ETBk ez baldin badu euskarazko lehiaketarik ekoitzi behar, gaztelaniazko bi lehiaketetako sarien erdiak Codesyntax enpresakoei eman diezazkietela, Egunean behin-en jokatzen duten euskaldunen artean banatzeko.

Goizeko buletina

BERRIAren papereko edizioaren gai nagusiak biltzen ditu egunero (astelehenetan salbu). Goizean goiz iristen da zure posta elektronikora.

Albiste gehiago

Txagorritxuko erietxean, COVIDaren test serologikoak aztertzen. ©G. RUBIO / FOKU

Eritasunari buruzko lezio berrikusia

Arantxa Iraola

Asko falta da oraino, baina COVID-19aren inguruko ezagutzak egunero ari dira argitzen, osatzen; ondorioz, izurriaren hasieran gaitzaz esan ziren hainbat gauza zahartuta eta atzeratuta geratu dira guztiz. Etengabeko berrikusketa eskatzen du gai honek.

Emakume bat oinez Donostian, erosketen poltsak eskuetan, joan den apirilean. ©GORKA RUBIO / FOKU

Zaurgarrienak, zaurgarriago

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Pandemiak emakume eta gizonen arteko desberdintasunak sakondu dituela ondorioztatu du Emakunderen txosten batek. Egoera hobetzeko gomendioak eman dizkie erakundeei

Angeluko hondartza. ©Guillaume Fauveau

Maskara derrigortu dute Lapurdiko zenbait herritan

Ekaitz Etxamendi

Miarritzen, Donibane Lohizunen eta Baionan (Lapurdi) beharrezkoa izanen da maskara erabiltzea. 135 euroko isuna izanen du maskararik gabe doanak. Euskal Hirigune Elkargoak jakinarazi du Angeluko eta Miarritzeko hondartzetako gaueko garraioak geldituko dituztela, COVID-19aren hedapena murrizteko.

Jedea Bilboko metrotik irteten, maskara jantzita ©Luis Tejido/EFE

Berrehun positiboren langa gainditu da seigarren egunez jarraian Hego Euskal Herrian

Berria

Azken orduetan 224 kasu atzeman dituzte. Positiboetatik 123 Bizkaian detektatu dira.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna