Albistea entzun

Italia. Meloniren lehen hilabetea agintean

Meloni, ultraeskuinaren erara

Agintean egin duen lehen hilabetean, Italiako lehen ministroak argi utzi du zer lehentasun izango dituen legealdian: immigrazioaren kontrako borroka eta eskubide demokratikoak murriztea, kasurako
Giorgia Meloni Italiako lehen ministroa —erdian—, hilaren 4an, Batasun Nazionalaren Eguna ospatzeko ekitaldi batean.
Giorgia Meloni Italiako lehen ministroa —erdian—, hilaren 4an, Batasun Nazionalaren Eguna ospatzeko ekitaldi batean. RICCARDO ANTIMIANI / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Ander Perez Zala -

2022ko azaroak 23

Lehen ministro kargua hartu zuenean, Giorgia Melonik mezu bat helarazi zien EB Europako Batasuneko estatu kideei: konfrontaziorako ohitura duen arren, eta euroeszeptiko sutsua den arren, gobernuburu karguan jarrera pragmatikoa izango duela eta Erroma fidatzeko moduko aliatua izango dela oraindik ere. Hilabete pasatu da Meloni agintean dagoenetik, eta lau asteotako gertakariek agerian utzi dute bidea ez dela erabat izango modu horretakoa. Italiako lehen ministroak, haren koaliziokideekin batera —Lega eta FI Forza Italia—, jada agerian utzi baitu eskuineko gobernuak zer lehentasun izango dituen legealdian, eta horiek ez dira, gehienetan, EBk aldarrikatzen dituen balioen, eskubideen, jarreren eta lehentasunen modukoak.

Lehen neurria kaleko oposizioari eta desobedientziari begira onartu zuen, segurtasunaren izenean. Modena hirian rave bat egin zuten erabili gabeko areto batean, eta eraikin horren jabeak salaketa bat jarri zuen, beldur baitzen erori egingo zela; ondorioz, Poliziak eremua itxi zuen, eta festan parte hartzen ari ziren 3.500 bat gazteak modu baketsuan joan ziren handik.

Koalizio gobernuak aitzakia gisa hartu zuen gertakari hori, eta Lehen Ministro Kontseiluan dekretu bat onartu zuen delitu berri bat sortzeko: inork parte hartzen badu 50 pertsona baino gehiagoko «asanblea batean besteen eraikin edo jabetza publikoen eta pribatuen tokia inbadituta», hiru eta sei urte arteko kartzela zigorra eta 10.000 eurorainoko isun ekonomikoa ezar diezaiokete, gertakari hori «segurtasunerako, ordena publikorako edota osasunerako mehatxu bat» baldin bada.

Zigor Kodeko aldaketa hori justifikatzeko, koalizioak estrategia ezagun bat erabili zuen: berez oihartzunik izan ez zuen gertakari bat mediatizatzea, eta ustezko segurtasunik ezaren sentsazioarekin lotzea, hori are gehiago handitzeko. Neurriaren kontrakoek, formula hori salatzeaz gain, argudiatu dute erabakia estatuaren errepresioaren beste adibide bat dela, eta protesta kriminalizatzeko balioko duela, gazte mugimenduei kalte eginda eta mobilizaziorako eta antolaketarako eskubideak murriztuta.

Migratzaile «zaurgarriak»

Boto emaile kontserbadoreak asebetetzeko neurri horren ondoren, Melonik erabaki zuen migrazioaren aferan Matteo Salvini lehen ministrorde eta Azpiegituren ministroak 2018 eta 2019 artean Barne ministro zela izan zuen politikari eustea, eta iheslarientzako portuak itxita mantentzea —soilik «zaurgarriek» izango dute lurreratzeko eskubidea—.

Horren ondorioz, Matteo Piantedosi egungo Barne ministroak porturatzeko eskubidea debekatu zion 230 migratzaile zeramatzan ontzi bati, duela ia bi aste, eta azkenean Frantziara joan behar izan ziren. Hala, Gerald Darmanin Frantziako Barne ministroak «ankerkeriatzat» jo zuen erabaki hori, besteak beste Parisek eta Erromak itun bat zutelako Italiak 3.000 migratzaile har zitzan.

Gatazka horretan, Erroman izandako agintari aldaketa sumatu zuen Emmanuel Macron Frantziako presidenteak, Mario Draghi ez delako jada Italiako gobernuburu, eta baliteke datozen hilabeteetan ere sentsazio bera hedatzea EBko beste estatuburu eta gobernuburuen artean, auzi gatazkatsuei buruz eztabaidatzean. Gainontzeko agintariak ohitu egin baitira Draghirekin mintzatzera eta ados jartzera, eta Melonik beste agenda bat baitu, Bruselari lasaitasuna helarazten saiatu den arren.

Gatazka horren lehen adibide esanguratsua etzikoa izan daiteke, EBko Barne ministroak elkartzekoak baitira migrazioaren aferaz aritzeko; zehazki, Europako Batzordeak Mediterraneoko migrazio fluxua murrizteko aurkeztu duen planaz.

Ikusteko dago auzi sozialetan eta eskubideen arloan ere zer pauso emango dituen Melonik, kontrako erabaki bat izan baitu asteotan. «Familia tradizionala» defendatzen duen lehen ministroarentzat, kolpe gogorra izan zen hilaren 17an Erromako auzitegi batek harturiko erabakia: ebatzi zuen sexu bereko pertsonen seme-alaben nortasun agirietan ez dela nahitaezkoa ama eta aita agertzea, eta legezkoa dela ama edo aita bitan aipatzea.

Gai horretaz, Meloniren bulegoak ohar baten bidez erantzun zuen erabakia «arreta handiz» aztertuko duela, «inplementaziorako arazoak» daudelakoan eta «arriskuan» jartzen duelakoan «nortasun agiri nazionalaren sistemaren funtzionamendua». Auzitegiak ebatzitakoak ezerezean utzi du Salvinik 2019an harturiko erabaki bat, eta horrek are gehiago handitu du gobernuaren haserrea; horren harira, koaliziokideek iradoki zuten erabakiren bat hartuko dutela gai horri buruz.

Saviano idazlea, auzitara

Askatasunen arloan izan da mugimendurik, Roberto Saviano idazle eta kazetaria auzitara eraman baitute. Mafiari buruzko liburuak idazteagatik egin da ezagun Saviano —besteak beste, Gomorra—. Hiru prozesu judiziali egin beharko die aurre, gobernuko hiru ministrok difamazioagatik salatu baitute: Melonik, Salvinik eta Gennaro Sangiuliano Kulturakoak.

2020an, esaterako, La7 telebista kateko Piazzapulita programan, Savianok «sasikume» deitu zien Meloniri eta Salviniri, migrazioaren aferan duten jarreragatik. Eta, aurrez, 2018an, «krimen antolatuaren ministrotzat» jo zuen Legako burua, besteak beste Italia hegoaldean eman zuen mitin batean 'Ndrangheta mafiaren aurka ez egiteagatik. Sangiulianoren kasuan, Savianok ironikoki zoriondu zuen Kultura ministro aukeratu zutenean, oroitaraziz zeintzuk diren haren lagunetako batzuk, eta mafia klan batzuen inguruan aritu izan dela; hori gutxi ez, eta «[Errusiako presidente Vladimir] Putinen biografotzat» eta «kazetari eskastzat» ere aurkeztu zuen.

Hiru prozesu judizial horiez, akusatuak argudiatu du, beste hainbatetan egin duen modura, Italian prentsa eta adierazpen askatasunak arriskupean daudela egungo gobernuarekin.

Oraingoz, Melonik aldeko ditu inkestak, agintari ia guztiei boterean egiten duten lehen asteetan gertatzen zaien modura. La Repubblica egunkarian argitaraturiko azkenaren arabera, herritarren konfiantza %60ra iristear da, duela hilabete baino sei puntu gehiagora.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

Pekinen iragan astean egin zuten manifestazioetako bat. ©M. R. CRISTINO / EFE

Txina, konfinamenduen amaierarako bidean

Olatz Urkia

Urumqin hiru lagun hil ziren joan den astean, sute bat hasi eta konfinamendu neurriek suhiltzaileen lana oztopatu zutenean. Haserrea segituan piztu, eta Txina osoan hedatu dira neurri horren aurkako protestak; orain, egoera baretuta, badirudi gobernuak manifestariak lasaitzeko keinua egin duela.
Guardia Zibila, atzo, AEBek Madrilen duten enbaxadaren atarian. ©FERNANDO VILLAR / EFE

Espainiatik bidali dituzte gutun piroteknikoak, Poliziaren arabera

Uxue Rey Gorraiz Gorka Berasategi Otamendi

Sanchezek, Roblesek eta Ukrainaren eta AEBen enbaxadek jaso dituzte, besteak beste
Espainiako Polizia Ukrainaren enbaxadaren ingurumarietan, atzo. ©Chema Moya, EFE

AEBen enbaxadakoei eta Pedro Sanchezi ere bidali dizkiete lehergaiak

Uxue Rey Gorraiz

Sei dira guztira atzemandako bonbak; horietatik bost azken orduetan atzeman dituzte, Espainiako Defentsa Ministerioan, AEBen eta Ukrainaren Madrilgo enbaxadetan, Zaragozako arma lantegi batean eta Torrejon de Ardoz herriko aire basean. Pedro Sanchezen aurkako bonba bat atzeman zuten azaroan. Antzeko ezaugarriak dituzte, eta agian gehiago egongo direla ohartarazi dute.

 ©ROMAN PILIPEY / EFE

Errusiak ez du onartuko Ukrainako gerra krimenetarako auzitegirik

Mikel O. Iribar

Kremlinek «ilegitimotzat» jo du Europako Batzordeak egindako proposamena. Zelenskiren arabera, sei milioi herritar daude argindarrik gabe Ukrainanan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Hitzen, ekintzen eta errimen eztanda. Herri bat BERRIAren kulturaren plazan. Baliatu udazkenean BERRIAlagun egiteko eskaintza.