Albistea entzun

Koronabirusa. OSASUNA PENTSALDIAN

Non dago marra gorria?

Felix Zubia - Donostia ospitaleko ZIUko medikua

2020ko urriak 25

Orain lau aste azaldu genuenez, koronabirusaren aurkako neurriak piramide moduan antolatu litezke. Oinarrian daude neurri orokorrenak: distantzia, maskara erabiltzea eta harremanak murriztea. Bigarren mailan daude birusa atzemateko PCR testak, eta kontaktuen baheketa eta berrogeialdia. Eta hirugarren mailan daude ospitaleko tratamenduak, ZIUko egonaldiarekin bukatuz. Aipatu genuen moduan, bigarren eta hirugarren mailako neurriak mugatuak dira, eta gainezka egiten badute, egoera kontrolik gabe geratzen da, gaitza ikaragarri hedatuz, heriotza ugari sortuz, eta osasun sistemaren ezintasuna eraginez. Horrelako egoera bat gertatzen bada, lehen mailako neurriak zorroztu beharra dago, intzidentzia jaitsi, eta berriz ere baheketa eta ospitaleetako tratamendua posible izan daitezen.

Hori jakinda, sortzen zaigun galdera da noiz zorroztu behar diren lehen mailako neurriak; alegia, noiz ezarri behar diren neurri gogorragoak. Irizpide ezberdinak hartu izan dira kontuan horretarako: batetik, intzidentzia, hau da, zenbat kasu berri izan diren azken hamabost egunean 100.000 biztanleko. Neurri egokia da, baldin eta nahikoa PCR test egiten badira. Bestetik, egindako PCR testetatik zenbat diren positibo, ehuneko handi batek gaitza oso hedatua dagoela adieraziko lukeelako, gomendagarria %5etik beherakoa izanik. Eta, azkenik, ospitaleen betetze maila, eta ZIUen betetze maila bereziki, osasun-sistemaren egoera erakusten duelako. Jakina da, baina, kasuen okertzea normalean sintomak hasi eta 10-14 egunetara gertatzen dela, eta, beraz, irizpide hori erabilita gaitzaren atzetik joango ginatekeela. Datu horien argitan, egokiena intzidentzia erabiltzea litzateke, eta PCR test positiboen ehunekoa, nahikoa test egiten bada.

Eta orain, non dago muga? Adituen artean irizpide garbirik ez dago, Osasunerako Mundu Erakundeak ez du kopururik eman, eta herrialde bakoitza bereak erabiltzen ari da. Italiak, adibidez, lehen oldarraldi gogorra jasan eta gero, alerta egoera eta neurri gogorrak mantendu ditu, intzidentzia txikia izan arren. Alemanian, egunean 20.000 infekzio berriko langa ezarri nahi dute, 360 kasu 100.000 biztanleko hamabost egunean. Espainiar estatuan, 500 kasutan; eta beste askotan, ez dago kopuru jakinik.

Gogoan izan behar dugu koronabirusaren hedapena esponentziala dela, hau da, ziklo bakoitzean kopurua izugarri handitzen dela (1,2,4,8,16,32,64, 128…). Hori dela eta, maila altu bat ezartzeak berandu jardutea ekarriko luke, eta gaitzaren hedapen ikaragarria egun gutxitan. Agintarien erabakien zain, har ditzagun denok babes neurriak, egoera beltza da eta.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Adingabeen Sansoheta zentroa. ©Juanan Ruiz / EFE

Adingabeei sexu abusuak egiteaz akusaturiko hiruk akordioa egin dute Fiskaltzarekin

Edurne Begiristain

Hasi da Sansoheta zentroan Arabako Foru Aldundiaren zaintzapean zeuden adingabeak prostituitu zituen sare bateko ustezko kideen aurkako epaiketa. Hamar pertsona daude akusatuta.

Frantziako Polizia Angelun (Lapurdi), artxiboko irudi batean. ©Jagoba Manterola / Foku

Donibane Lohizunen 24 urteko gazte bat hil da auto istripuz

Berria

23 eta 25 urteko beste bi lagun egoera larrian ospitaleratu behar izan dituzte. 

Egunkarietako zuzendariak Pablo Gonzalezen eskubideen alde

Egunkarietako zuzendariak Pablo Gonzalezen eskubideen alde

Berria

Berria, Correo, Deia, Diario Vasco, Diario Noticias de Alava, Diario Noticias de Gipuzkoa, Diario Noticias de Navarra eta Gara egunkarietako zuzendarien agiri bateratua

Hendaiako atxikitze zentroa. / ©Bob Edme

Atxikitzeetako gehiegikeriak salatu dituzte

IƱaki Etxeleku, Ipar Euskal Herriko Hitza

CIMADE elkarteak Hendaiako atxikitze zentroko gehiegikeriak deitoratu ditu. Muturreko egoera gehiago direla dio.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Irakurleen babesa ezinbestekoa da kazetaritza independente eta konprometitua egiten jarraitzeko.