Albistea entzun

ATZEKOZ AURRERA

Aldaketaren bidetik, Askapena

Hiru hamarkada bete dira Askapena joan-etorriko elkartasuna sustatzen hasi zenetik. Urteurren hori ospatzeko, dozenaka lagun elkartu dira erakunde internazionalista horren aldeko jaian.
Urteetan «ahaztuta» egon diren emakume internazionalistak gogoratu zituzten atzo, Askapenaren 30. urteurrenaren ekitaldi politikoan.
Urteetan «ahaztuta» egon diren emakume internazionalistak gogoratu zituzten atzo, Askapenaren 30. urteurrenaren ekitaldi politikoan. IÑIGO URIZ / ARP Tamaina handiagoan ikusi

Naiara Elola -

2017ko urriak 8 - Iruñea

Nikaraguako mugimendu sandinistak hainbati barnean eragindako astinaldiaren eraginez sortu zen Askapena erakunde internazionalista, 1980ko hamarkadan. Ordutik, kideen irudiko, botereak, ekonomikoak batez ere, herri xehea kolpatzen jarraitzen du, «modu sotilagoan» bada ere. Hala, erakundearen aldarriek indarrean diraute. Atzo, Berriozarren (Nafarroa), dozenaka lagun batu ziren Askapenak 30 urte egin dituela ospatzeko. Jai giroarekin batera, mugimendu internazionalistaren «zilegitasuna» aldarrikatu zuten.

«Gora Askapena!» esanez hasi zuen emanaldia Porrotxek. Egun osoan izan ziren ekitaldien artean, lehenengoa izan zen pailazo ileurdinarena. Berriozarko Euskal Herria plazan jarritako karpa irrien lagunez bete zen. Txikiez gain, helduak ere joan ziren saiora. Albotik begira zeuden gehienak, nahiz eta Porrotxek dantzatzeko eta kantatzeko gonbita sarritan egin zien. «Zatozte zuek ere gurekin dantzatzera!», esan zien behin baino gehiagotan, baina ez zioten jaramonik egin.

Haurrentzako emaldia zen une berean, karparen kanpoaldean, lagun talde bat sueltoan ari zen dantzan. Gehienak euskal herritarrak ziren, baina baziren bi emakume saharar ere. Ane Saez ere aritu zen dantzan. Pieza bat amaitu eta galdezka hastean, hunkituta zegoela aitortu zuen. «Dantza, azkenean, adierazpen unibertsala da. Herriak batzen gaituen adierazpena».

Behin bi emanaldiak amaituta, ekitaldi politikoari ekin zioten. Askapenako kide eta jarraitzaileekin lepo bete zen Berriozarko kultur etxeko areto nagusia. XX. eta XXI. mendeko gertakari historikoak errepasatzen zituen bideo batekin hasi zuten ekitaldia. Gernikako bonbardaketa, Hiroshimako eta Nagasakiko bonba nuklearrak, Israelen sorrera, Kubako Cochinos badiako inbasioa, Burgosko Prozesua, Txileko Estatu kolpea eta Afganistanen inbasioa ekarri zituzten gogora bideo horren bitartez. Horrekin batera, «gizarte patriarkalak eta kapitalistak zokoratzen dituen emakumeei eta batez ere emakume internazionalistei» aipamen berezia egin zien Izaskun Goienetxea Askapenako kideak. Herrien arteko zubien eraikuntzan, gizonek adinako ekarpena egin arren, emakumeek jasotako aitortza «askoz ere txikiagoa» dela salatu zuen. «Gora borroka feminista!» oihukatuta, areto osoa zutik jarri, eta behatzekin hiruki bat eginez Zutik emakumeak abestia abestu zuten albo batean, emakume internazionalista esanguratsuenen irudiak marraztutako pankarta zabaldu zuten bitartean.

Atzokoaz eta gaurkoaz

Aldarriak aldarri, Walter Wendelin Askapenako kide historikoak errepasoa egin zion 30 urtean erakunde internazionalistak egindako ibilbideari. Behin baino gehiagotan eten behar izan zuen hitzaldia, entzule hunkituen txaloak zirela eta. Besteak beste, Nikaraguako mugimendu sandinistaren ondotik munduan izan diren aldaketak nabarmendu zituen. Beste behin, indibidualismoan, kapitalean eta herrien zapalkuntzan oinarritzen diren politikak salatu zituen. Egoera sarritan «etsigarria» izan arren beste mundu ikuskera bat hedatzea posible dela nabarmendu zuen. Izan ere, duela hiru hamarkada abiatutako herrien eta, hein berean, herri txikien saretzearen bitartez iritsiko da aldaketa, Wendelinek esan zuenez. Hala ere, gogora ekarri zuen «boterearen judizializazioaren bidetik» Askapenak jasandako jazarpena. «Oztopo guztiak gainditu ditugu, baita ilegalizazio saiakera ere. Nahi ez duten arren, indartsu jarraitzen dugu».

Indar horren adierazlerik garbiena da atzo Berriozarren jaian eta aldarrian bildu ziren lagunak. «Herrien arteko samurtasuna» aldarri nagusi hartuta, ekitaldi politikoaren ondotik, mahai baten inguruan batu ziren guztiak. Che Guevarari egindako omenaldiarekin amaitu zuten eguna. Bihar beteko dira 50 urte Ernesto Guevara ekintzailea hil zutela, Boliviako La Higueran.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

 ©MERINA GRIS

«Aurreiritziak sortzeko zailtasunak jarri nahi genizkion entzuleari»

Miren Mujika Telleria

Gaur joko du Merina Gris taldeak Donostiako Aste Nagusian, Flamenka gunean. Etxetzat dute kaia, eta, horregatik, «inoiz baino urduriago» daude, baina, era berean, «gogotsu, oso».
Agirre, Arruti, Otamendi eta Enbeita, atzoko saioan. ©JAGOBA MANTEROLA / FOKU

Emozioak, babesean

Jakes Goikoetxea

Izan Inurri elkartearen aldeko bertso saioa egin dute Trinitate plazan. Minbiziaren ondorioei buruz hitz egin eta kantatu dute: batzuetan, modu gordinean; besteetan, umorea baliatuz.

1 ©JON URBE / @FOKU

Bi dantza talde emanaldi berean

Iraia Irazusta Mujika

Euriak baldintzaturiko arratsaldea izan zen asteazkenekoa. Eskola dantza taldeak emanaldia egin zuen, eta ez ziren bakarrik egon oholtzan. Berrikuntza modura, Miarritzeko Oldarra taldea izan zuten lagun.

 ©Jagoba Manterola / FOKU

Euriak egitaraua ere busti du

Amaia Jimenez Larrea

Euria izan da azken egunetako osagai nagusia. Tamalez, Aste Nagusiko ekitaldi batzuetan eragina izan du, baina, hala ere, moldaketak egin dituzte festak aurrera jarrai dezan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...