Albistea entzun

Koronabirusa. EKONOMIA PENTSALDIAN

Salbuespena edo araua

Silvia Gambarte - Abokatu laboralista

2021eko ekainak 17

Onera egin al dezake langile gero eta prekarioagoak dituen herrialde batek? Erantzuna erraza da: EZ. Horregatik, bada garaia haien baldintzak hobetzea ez dadin zamatzat hartu, baizik eta denontzako onuratzat. Pertsona horiek herrialde honen motorra baitira. Haiek hondoratzen badira, denok hondoratuko gara.

Gogor jotzen gaituen prekaritate horren ondorioz, soldatak ez dira behar beste igotzen, eta kontratuek behin-behinekotasuna dute arau.

Mende honen hasieran, pezetatik eurora igarotzearekin batera, mileurista terminoa sortu zen. Urte haietan gure lan ibilbidea abiatu genuenok «mileurista» bihurtu ginen, halabeharrez. Baina ez genekien okerrena iristeko zegoela. «Mileurista» izateak gure ahalmen ekonomiko eskasa islatzen zuen, eta atzerapauso bat zen, gogor borrokatu behar zena. Gaur egun, urte askoren ondoren, ikaratuta ikusten dugu nola sinetsarazi nahi diguten luxua dela «mileurista» izatea. Izan ere, orain langileak ez dira «mileuristak» ere. Esaten digute lanbide arteko gutxieneko soldata ezin dela igo, enpresek porrot egingo luketelako. Zer enpresa klase ari dira sortzen ezin badiete 1.000 eurotik gorako soldatei eutsi?

Gure ahalmen ekonomikoa txikituz edo izoztuz doa, eta behin-behinekotasuna, berriz, handituz. Euskadin, langileen %21 aldi baterako kontratu bat sufritzen ari dira. Eta behin-behinekotasuna, normalean, ez da izaten hori bakarrik: aldi baterako kontratuak lanaldi partzialekoak ere izan ohi dira. Langileen Estatutuaren 15. artikuluak ezartzen du lan kontratuak mugagabeak edo mugatuak izan daitezkeela. Horren arabera, mugagabea da arau orokorra, eta mugatua egoera oso jakin batzuetan erabil daiteke, nahiz eta aldi baterako kontratuen iruzurrezko erabilerak kontrakoa sinetsarazi digun.

Gure lan legediak ez du ezartzen langile bati egiten zaion lehen kontratuak behin-behinekoa izan behar duenik enpresariak ikus dezan nola moldatzen den langilea lanean. Ez du ezartzen, gainera, langile batek lan ibilbide osoan aldi baterako ehunka kontratu oso labur kateatu behar dituenik. Hain zuzen, kontratu horietako gehienak, langilearen segurtasunik eza areagotu besterik egiten ez dutenak, iruzurrezkoak dira. Behin-behinekotasuna ez zen horretarako ezarri. Salbuespena arau orokor bihurtu da, baina aparteko zerbait izan behar luke berriz.

Gutako zenbatek jasan dugu behin-behineko kontraturen bat? Gehienok. Horietako zenbat ziren iruzurrezkoak? Segur aski, horiek ere gehienak.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Joan Mari Torrealdairi omenaldia

Merezitako omenaldi sentitua

Iñaki Agirre Perez

Hil eta urtebetera, Joan Mari Torrealdairi omenaldi berezia egin diote Andoaingo Martin Ugalde kultur parkean. Haren ibilbidea goraipatu dute senide, lagun eta lankide izandakoek

Ertzaintzaren auto bat, Durangoko (Bizkaia) epaitegietan ©MIGUEL TOÑA / EFE

Beste gazte bat atxilotu dute Zornotzako erasoarekin lotuta, bederatzigarrena

Gurutze Izagirre Intxauspe

Bi gizon espetxeratu dituzte erasoa dela eta. Bederatzi mutiletatik hiru igaro dira epailearen aurretik, eta bat libre geratu da, baldintzapean; hilero epaitegian aurkeztu beharko du. Gazteak oso larri segitzen du

Lorea Agirrek gidatu zuen Torrealdairen ibilbideari buruzko saioa. ©JON URBE / FOKU

Jarraipena izango duen maratoia

I.A.P

Arratsaldeko omenaldiaren aurretik, Torrealdaik sei hamarkadako ibilbide profesionalean eginiko ekarpenak errepasatzeko jardunaldia egin zuten Martin Ugalde parkean, lau hitzaldirekin

«Babes juridiko» eske, berriz

Beñat Mujika Telleria

Eusko Jaurlaritzako lehendakariak esan duenez, Espainiako Gobernuak «goizegi» hartutako hainbat erabakik «borroka garaia baino lehen» irabazi izanaren irudipena eragin du herritarrengan

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.