Albistea entzun

Koronabirusa. GIZARTEA PENTSALDIAN

Urte bat, galera ugari

Jonathan Caro - Erizain geriatra eta EHUko irakaslea

2021eko martxoak 10

Urteurrenek ospakizunak ekarri ohi dituzte, baina pandemiaren «urtebetetzeak» ez du ospakizunik merezi. Urte bat igaro da pandemiaren baieztapen ofiziala gertatu zenetik eta gauzak bat-batean aldatu zirenetik. Bada garaia atzera begiratzeko eta zer galdu dugun aztertzeko, galerak ugariak izan baitira.

Burura etortzen zaizkidan lehenengo galerak bizitzak dira. Milaka eta milaka bizitza itzali dira azken urtean koronabirusaren ondorioz. Euskal Herriko zahar etxeetan mila bat lagun hil dira pandemia honetan, mila bat familia apurtuta, mila bat bizi-proiektu agortuta.

Profesionalok ere geure galerak pairatu ditugu. Osasun langileen eta zaintzaileen artean heriotza asko gertatu dira birusak jota; hori dela eta, beldurra, nekea eta isolamendua gure sorbaldetan egon dira urtean zehar. Zahar etxeetan lan egiten dugunok hainbat galerari aurre egin diegu: alde batetik, egoiliarren heriotzak; beste aldetik, zaharren egoitzetako giroaren aldaketa bortitza; eta azkenik, gizartean geneukan irudiaren endekapena. Bizitzak ezin dira berreskuratu, baina zahar etxeen «bizitza» eta gizarteak guregan zeukan konfiantza berreskuratzea premiazko kontuak dira.

Minutuak, orduak, egunak eta hilabeteak galdu dira. Zaharren egoitzetan bizi diren pertsonek, orokorrean, bizi itxaropen murritza daukate. Euren familiek haiek bisitatzeko eta besarkatzeko daukaten astia ere mugatua da, eta birusak ordu horiek bahitu ditu. Gainera, prebentzio neurri gogorrek eta intzidentzia maila altuek besarkatzeko aroa atzeratu dute. Ondorioz, besarkadak, musuak, paseoak, elkarrizketak eta ospakizunak galdu dira; baliteke etorkizunean berreskuratzea, baina joan diren besarkadak ez dira inoiz bueltatuko, eta eman ez diren musuak eman gabe geratuko dira betirako.

Badakit lerro ezkorrak direla hauek, baina pasatutako garaia oso latza izan da; hala ere, irabaziak aurki ditzakegu esperientzia honetan. Alde batetik, zaharrentzako zerbitzuen egoera ezagutzeko eta hobetzeko aukera eman digu; bestetik, adineko pertsonek egoera larriei aurre egiteko daukaten indarra erakusteko aparteko oportunitatea izan da. Osasun langileok jainko ez garela ere argi geratu da, eta, aldi berean, gure egoiliarrak babesteko dugun joera geldiezina mahai gainean ipini da. Beraz, galera ugari eduki ditugu, baina gauza berriak ikasteko, txarto egin duguna zuzentzeko eta bikain egiten duguna indartzeko aukera ezin da galera bilakatu; aldiz, gizarte osorako etekina bihurtu behar da.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Herritar bat txertoa jartzen, Baionako txertaketa gunean. ©Guillaume Fauveau

Hego Euskal Herriko herritarrak Ipar Euskal Herrian txertatzeko irizpideak zehaztu dituzte

Berria

Iparraldean bizi behar da bertan txertoa hartzeko. Halere, lehen dosia Iparraldean hartu duten Hego Euskal Herritarrek bigarren dosia hartzen ahalko dute leku berean.

Euskarazko hezkuntzaren aldeko elkarretaratzea Nafarroako Parlamentuaren aurrean ©Idoia Zabaleta / FOKU

Euskaraz ikasi nahi dutela aldarrikatzeko, dozenaka lagun bildu dira Nafarroako Parlamentuaren aurrean

Olaia L. Garaialde

Uztailaren 2an Baluarte plazatik abiatuko den manifestazioan parte hartzeko deia egin dute LAB, Steilas eta ELA sindikatuek.

Heriotza duinaren lorratzetan

«Eskubideei buruz ari gara eutanasiaren gaiaz mintzo garenean»

Berria

Eutanasiari buruzko ikus-entzunezko berezi bat egin du BERRIAk: 'Heriotza duinaren lorratzetan'. Eutanasiari berari eta legeari buruz hitz egiten du, hiru elkarrizketaturen ahotik.

Zarauzko hondartza olatu handiekin. ©Andoni Canellada/ FOKU

Bizkaiko eta Gipuzkoako kostaldea itsas mailaren igoerara egokitu nahi dute

Iñaki Agirre Perez

Klima aldaketak Hegoaldeko itsasertzean izan ditzakeen ondorioei aurre egiteko plan bat garatzen ari da Jaurlaritza, 2100erako itsas maila 80 zentimetro igo daitekeela aurreikusita.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.