Albistea entzun

Ekonomiaren sokatiran

Europako Batasunak eta Errusiak interes ekonomiko handiak dituzte Ukrainan, eta, arrazoi beragatik, Kievek ez du bataren edo bertzearen aldeko hautua egin. Gasa da auzi nagusietako bat.
Tamaina handiagoan ikusi

Mikel Rodriguez -

2013ko abenduak 3

Ezker eta eskuin tiraka ari zaizkio Ukrainari. Edo mendebaldetik eta ekialdetik. Barnean ere, herritarrak banatuta ageri dira, Errusiarekiko loturari eustearen eta EB Europako Batasunera eta oro har Mendebaldera hurbiltzearen aldekoen artean. Oposizioko eliteak EBren aldeko hautua egin du, baina gobernuak, nahiz eta elkartze akordioa eten, EBri ez diola atea itxi dio. «Hautatzeari uko egin dio berriz ere, aitzinerago bi aldeei [EBri eta Errusiari] onurak eskatzeko jarrera azkarragoan egonen den esperantzan», ondorioztatu du Russia in Global Affairs kazetako zuzendari Fiodor Lukianovek Ria Novosti agentzian idatzitako zutabean. Onurek eta galerek kezkatzen baitute Ukrainako boterea, EBkoa eta Errusiakoa bezala, ekonomia interesek sustatutako sokatiran.

Gobernuaren datuen arabera, Ukrainan biztanleria aktiboaren %8 inguru dago langabezian. Natalia Korolevska Gizarte Politikarako ministroak iragan asteazkenean nabarmendu zuenez, kopuru txikia, EBn egoera larriena duten herrialdeekin alderatuz gero. Herritar gehienen bizi maila, ordea, apala da Ukrainan. Bataz bertzeko soldata 289 eurokoa da, eta Nazio Batuen Garapenerako Programaren arabera, herritarren ia laurdena bizi da pobrezian. EBri lotzeko eskaintzaren aitzinean, galdera argia da beraz: zertan hobetuko du Ukrainak, eta zein izanen da ordaina?

SESB Sobietar Errepublika Sozialisten Batasunaren aroko oinordekotza den industria gaitasuna dauka Ukrainak, altzairuaren eta aeronautikaren sektorean, adibidez. Gaur egun, Errusiako merkatuan badu aterabidea ekoizpen horrek, baina EBra batuz gero zalantzagarria da batasuneko herrialdeekin lehiatzeko gaitasuna edukiko ote lukeen, eta litekeena da bertze herrialde komunista ohietan bezala, Bruselak desindustrializazio prozesu bat exijitzea. Beldur hori astindu dio Moskuk Kievi azken asteotan. Bada, Ukrainako Gobernuak jakinarazi zuen elkartze akordio bat sinatzearen ordainetan kalte-ordain bat eskatu ziola Bruselari, Errusiako merkatua galtzeak eta Ukrainako sistema politiko-ekonomikoa EBk exijitutakora egokitzeak sortuko lituzkeen gastuei aurre egiteko. Mikola Azarov lehen ministroaren arabera, 1.000 milioi euro agindu zituen Bruselak, «huskeria». Iturri ez ofizialen arabera, 160.000 milioi euro eskatu zituen Kievek.

Elkartze akordioak EBren eta Ukrainaren artean merkataritza askerako eremu bat sortzea ekarriko luke, eta Moskuk ohartarazia zuen hori gertatuz gero Ukrainarentzat ez litzatekeela bateragarria izanen Errusiarekin tratutan aritzea.

Banatutako herrialdea irudikatu da egunotan. EBra batzearen aldekoak aipatzerakoan askatasuna eta amets europarra solasak agertu dira Mendebaldeko hedabide handietan, baina ez batzearen alde daudenek zalantzak agertu dituzte: adibidez, industria kaltetuz gero langabezia hazteko aukera, eta, horren ondorioz, emigrazioa, ekialdeko Europako bertze hainbat herrialdetan gertatu bezala. Ukrainan, gainera, kualifikatutako langile kopuru handia dago —SESBeko hezkuntza sistemaren oinordeko, hori ere—, eta horiek eskuratzeko interes berezia lukete EBko ekonomia handienek.

Errusiarekiko dependentzia

Baina Ukrainako boteretsuen buruhauste handiena gasa da. Herrialdeko ekonomiak gasa beharrezkoa du bizirauteko, eta gaur egun %60 inguru Errusiatik inportatzen du. Viktor Janukovitx Ukrainako presidentea eta haren Eskualdeen Alderdia errusiarzaleak dira, baina Moskurekin duten harremanak baditu arantzak. Gasa izan da bat. Errusiako Gazprom konpainiarekin duen zorra kitatzeko akordioa egin dute, baina 2020rako Ukrainak energia arloan Errusiarekiko dependentzia ez izateko proiektuari eutsi diote, eta, horretarako, Mendebaldeko konpainiei ireki diete Ukrainan ekoizteko atea. Joan den hilean, AEBetako Chevronekin egin zuen akordioa Kievek. «Gasaren prezio merkeagoak ekarriko ditu honek, eta prezio bidezkoagoak, munduan edonon bezala», adierazi zuen Eduard Stavitski Energia ministroak.

Baina gasaren auzian hagitz alde interesatuak dira EB eta Errusia, EBko kideek gasaren %25 Errusiatik inportatzen baitute, eta hodi nagusiak Ukrainatik igarotzen dira. Iaz, Errusiak guztira esportatutako %41 Ukrainatik EBra igarotakoa izan zen.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Dnipropetrovsk eskualdeko Marhanets hirian eraikin baten irudia, herenegungo bonbardaketaren ondoren. ©EFE

Hamahiru lagun hil dira Ukraina ekialdeko bonbardaketetan

Zuriñe Iglesias Sarasola

Eremu hondatua Zaporizhiako zentral nuklearretik hogei kilometrora dago. Energia Atomikoaren Nazioarteko Agentziak esan du ez dagoela berehalako mehatxu nuklearrik
Eskoziaren independentziaren aldeko hainbat ekitaldi egin dira urteotan. Irudian, 2018ko abuztuan Glasgown eginikoa; 35.000 herritarrek parte hartu zuten. ©EFE
 ©NOS DIARIO

«BNG izan liteke PPren alternatiba 2024ko hauteskundeetan»

Maria Obelleiro

'Nos Diario'-ri emandako elkarrizketan, Galiziako estatutuak Xuntari eta Parlamentuari ematen dizkien ahalak eta eskumenak «barrendik hustu» izana egotzi dio Beiras buruzagi nazionalistak Feijoori.
Martxo bukaeran 1.200 metro koadroko izotz plaka bat askatu zen Antartika ekialdean, eta icebergetan zatitu. ©NASA

Antartikako izotza salbatzeko, garaiz da, baina azken aukera izan liteke, zientzialarien arabera

Mikel P. Ansa

Batez besteko tenperatura bi gradu igoko balitz, munduko izotz geruzarik handiena urtzeko prozesua bizkortu egingo litzateke, eta horrek itsasoaren maila hazaraziko luke: bost metro ere haz liteke 2500erako.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...