Albistea entzun

Tokio 2020

TXIMISTAK ESTADIOAN

Emakumezkoen 100 metroko finala gaur jokatuko dute, eta gizonezkoena, bihar. Shelly-Ann Fraser-Prycek historia egin dezake: hirutan irabaz dezake banakako proba bera. Lehena litzateke andrazkoen artean.
Shelly-Ann Fraser-Pryce, ahalegin betean, atzo, 100 metroko kanporaketan.
Shelly-Ann Fraser-Pryce, ahalegin betean, atzo, 100 metroko kanporaketan. CHRISTIAN BRUNA / EFE Tamaina handiagoan ikusi

Julen Etxeberria -

2021eko uztailak 31

Tokioko Olinpiar Estadioan ekaitza dago iragarrita gaurko eta biharko, tximista eta guzti. Atletarik azkarrenak ariko dira. Gaur eta bihar jokatuko dituzte 100 metroko finalak: emakumezkoak ariko dira gaur, eta gizonezkoak bihar. Ordu berean hasiko dira biak: 14:50ean Euskal Herrian.

Hamar urtez tximista berak gogor jo zuen estadioa: Usain Bolt zuen izena tximista horrek. Baina atleta jamaikarra ez da ariko Tokion. Duela lau urte hartu zuen erretiroa, makina bat erakustaldi eman eta gero; horietatik asko, Olinpiar Jokoetan: urrezko zortzi domina irabazi zituen, eta hamaika une zirraragarri eskaini. Beraz, gizonezkoetan behinik behin, txapeldun berria izango da hamazazpi urte eta gero. Boltena ez den beste kolko batera joango da urrezko domina.

Emakumezkoetan, ordea, ia ez dago aldaketarik. Duela bost urte Rio de Janeiron (Brasil) finalean parte hartu zuten zortzi atletetatik lau ariko dira gaur finalerdietan (12:15ean Euskal Herrian), eta, ezusterik ezean, baita finalean ere: Jamaikako Shelly-Ann Fraser-Pryce eta Elaine Thompson-Herah, Boli Kostako Marie-Josee Ta Lou eta Trinidad eta Tobagoko Michelle-Lee Ahye. Lau horiei beste jamaikar bat batuko zaie ia ziur: Shericka Jackson.

Thompson-Herahk eta Fraser-Prycek irabazi dituzte azken hiru urreak: lehenak, Rion, eta bigarrenak, Pekinen (2008an) eta Londresen (2012an). Fraser-Prycek balentria egin dezake. Irabaziko balu, lehen emakumezko atleta litzateke banakako proba berean hirutan gailentzen. Eskura du, 34 urterekin eta ama izan eta lau urtera, inoiz baino azkarrago ari baita korri egiten: 10,63. 33 urte dira inork ez zuela horren azkar korri egin. Florence Griffith-Joyner zena izan zen azkena, 1988ko Seulgo Jokoetan: 10,62. Bi hilabete lehenago egin zuen munduko marka (10,49); indarrean dago oraindik.

«Oso gustura ari naiz korrika, eta oso pozik nago, atleta asko ere oso azkar ari baitira», esan du Fraser-Prycek. Halaxe da: beste hiru atleta jaitsi dira 10,80tik: Thompson (10,71), Jackson (10,77) eta Ta Lou (10,78). Inoiz ez zen halakorik gertatu. Ziztu bizian aritu zen Sha'Carri Richardson (10,72) ere, baina estatubatuarrak positibo eman zuen kalamuan. Hura gabe, AEBek ezer gutxi dute egiteko. Ez dirudi Teahana Danielsek, Jenna Prandinik eta Javianne Oliverrek ezustekoa emango dutenik.

Fraser-Prycek bezala, Ta Louk ere handia egin dezake. Izan ere, inoiz ez du Afrikako atleta batek irabazi. Erne harekin, atzo azkarrena izan baitzen lehen kanporaketetan: 10,78 egin zuen kontrako haizearekin.

Bromell, sasoi betean

Bolten faltan, aspaldikoz, hautagai bat baino gehiago dago gizonezkoetan. Hiruzpalau daude podiumeko koska gorenera igotzeko aukerarekin. Sasoi honetan egindako markak kontuan hartuta, Trayvon Bromell estatubatuarra da faboritoa. Inork ez du hark baino azkarrago korri egin: 9,77 (zazpigarren marka da inoizko onenen artean). Bolten oso bestelako atleta da: garaia eta mehea zen jamaikarra (1,95 metro), eta txikia eta trinkoa estatubatuarra (1,72 metro). Bigarren Jokoak ditu. Riokoetan (Brasil) aritu zen, baina oso oroitzapen txarra du: 100 metrokoan, azkena izan zen finalean, eta 4x100 metroko txandakakoan orpazurda hautsi zuen, eta gurpil aulki batean utzi behar izan zuen estadioa. Horrek jota utzi zuen: «2018an ez nuen bizitzeko arrazoirik topatzen», aitortu du. Baina suspertu egin da, eta arantza kentzeko aukera aproposa du. Oso erregular ari da: azken hamasei lasterketetatik bakarra ez du irabazi, eta hamarretan jaitsi da hamar segundoetatik.

Erne ibili beharko du, ordea. Ezustekoa emateko prest eta moduan daude Akabi Simbane hegoafrikarra (9,84 du markarik onena) eta Ronnie Baker (9,85) eta Fred Kerley herrikideak (9,86). Simbanek historia egin dezake. Izan ere, duela 113 urte irabazi zuen azkenekoz Afrikako atleta batek. Haren herrikide bat izan zen, Reggier Walker, 1908ko Londresko Olinpiar Jokoetan. Baker, berriz, gai izan da Bromelli bizkarra erakusteko. Koska bat beherago daude Andre De Grasse kanadarra, Yohan Blake jamaikarra eta Ryota Yamagata japoniarra, besteak beste. Guztiak gaur hasiko dira lehian, lehen kanporaketetan, 04:35ean Euskal Herrian.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Irizpidea duzulako. Giroan zabiltzalako.

Zuk badakizulako.

Albiste gehiago

Athleticeko jokalariak, burumakur, Rayok 1-2koa sartu berritan. ©Aritz Loiola / Foku

Zuri-gorriek azken unean galdu dute Rayoren aurka

Julen Etxeberria

Falcaok 96. minutuan sartutako gol batek eman dio garaipena Andoni Iraolak entrenatutako taldeari San Mamesen. Athletic eskas aritu da

 ©THOMAS LOVELOCK / EFE

«Oraino ez naiz ohartzen Jokoetan gertatutakoaz; harrigarria izan da»

Iñaki Etxeleku

Estreinako ikusgarria egin du Alexandre Leaute txirrindulariak Paralinpiar Jokoetan. Lau domina irabazi zituen Tokion; urrezko bat, zilarrezko beste bat eta brontzezko bi. Aita bizikletan ibiltzen zelako hasi zen bera ere. Ahurtin dagoen paralinpiar txirrindularientzako zentroan trebatzen da.
Alaveseko jokalariak, burumakur, Osasunaren aurka galdu ostean. ©JAIZKI FONTANEDA / FOKU

Zurrunbilotik atera ezinik

Eñaut Agirrebengoa

Alavesek latz sufritu du azken bi sasoietan, eta joera berean ekin dio denboraldi honi. Puntu bat bera ere ez du batu lehen lau partidetan; gaur, Espanyolen zelaian jokatuko du (19:30, La Liga).
 ©LUR GIL

Pauso erraldoia

Lur Gil

Euskal Herriko sokatiralariek lan aparta egin dute Getxon, Lur Gaineko Sokatirako Munduko Txapelketan. Zazpi domina irabazi dituzte: bi urre eta bi brontze taldekako lehian, eta bi urre eta brontze bat selekzioen artekoan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.