Albistea entzun

Koronabirusa. ZIENTZIA PENTSALDIAN

Neke pandemikoa

Ugo Mayor - EHUko Ikerbasque ikertzailea

2021eko ekainak 9

Nekatuta egoteko arrazoi ugari ditugu. Eta duela bederatzi hilabete Pentsaldian-en idatzitako nire lehen zutabean botatako galderak —Betikora bueltatzea, noizko?— ez du oraindik erantzun argirik. Zientziaren aldetik ekarpen ugari egon direla ezin ukatu: nazioarte mailan txertoak garatuz, gure eremuan zenbait ikerkuntza martxan jarriz... edota ebidentzien informazio iturri bihurtuz, komunitate zientifikoak hango eta hemengo datuak aztertzen eta kontestuan jartzen ahalegin itzela egin du. Komunikabideekin elkarlanean askotan, zientziak eta ikerkuntzak berebiziko inpaktua izan du gizartean urte luze honetan.

Komunikazio ahalegin honek, ordea, ez ditu bere helburuak guztiz bete. Adibidez, gaur egun oraindik ikus dezakegu jende askok FPP2 musukoak kalean erabiltzen dituela; aerosolak, kutsatze bide nagusiena, haizeak sakabanatzen dituelarik, kalean babesa behar badugu —hau da, besteengan hurbiltzerakoan— edozein oihaltxo fin nahikoa denean. Eta babes handiko musuko horien iragazpen gaitasuna mugatua izanda, hobe litzateke erabilera benetan behar denerako gordetzea. Ordea, aireztapenik gabeko jatetxe batean edo bere etxerako igogailuan musukorik gabe dabiltzan pertsonak oraindik badira, nolabait kalean ez egoteagatik seguru egongo balira bezala, kutsatze gehienak barnealdeetan gertatzen diren arren. Gaur egun ere hamar kutsatutatik bat ospitaletik pasatzen delarik, ez dut uste nik portaera hauek jendearen arduragabekeriaren ondorio direnik, emandako informazio kontrajarri eta inkoherenteen emaitza baizik.

Hilabeteak pasatu ahala, olatuz olatu, zehazki Nor-Nori-Non kutsatzen garen oraindik ez dago batere argi, aztarnari lanetan jendetza lanean jarri badugu ere, erabilitako protokoloak eraginkorrak diren edo ez aztertzeko inolako ebaluaziorik ez delako egin. Eta, horren ondorioz, martxotik azarora bitarteko bederatzi hilabeteetan COVID-19ak Euskal Herrian milioi biztanleko mila pertsona hil bazituen, azkeneko zazpi hilabeteetan, EAEn behintzat, milioi biztanleko berriro beste hainbeste herrikide hil zaizkigu. Baina, zer-nolako garaiak, harritzeko gaitasuna galdu egin dugu jada. Neke pandemikoaren lehengo biktima.

Urte luze eta latz honen ondorioz, mezu baikorren beharra dugu. Hain da handia behar hau, ezen, gure agintariek pandemiaren inguruko jarraipena egiteko egin duten lehen posterrean datuetan oinarritzen ez diren zenbait mezu agertu badira ere, hori onartzeko prest gaudela ematen baitu. Errealitatearekiko begirunea, neke pandemikoaren bigarren biktima.

Nolako estrategia jarraitzen ari ginen inoiz argi azaldu ez bazitzaigun ere, behin eta berriro udara, Gabonak edo dena delakoak salbatzen saiatu ginela agerian geratu zen, eta bidean milaka hildako, ospitaleratutako edo epe luzeko albo-kalteekin geratu zirenak salbatzeko egin zitezkeen dozenaka hautuei muzin egin zitzaiela. Hortaz, duela hiru hilabete Jaurlaritzak berak plazaratutako inkestaren arabera, ordura arte hartutako neurriei buruzko iritzia eman zuten hamar herritarretatik zazpik zioten gobernuak kudeaketa okerra egin duela. Herritarron ikuspegi kritiko honek balio dezala behintzat etorkizunean gauzak beste modu batean egiteko. Gure agintariak birusak sortutako egoerarekin etsita direla ematen badu ere, gauzak egiteko beste modurik egon badagoelako. COVID-19aren Liburu Zurian diziplina anitzetako lantalde batek behintzat berriki aurkeztu ditu 175 proposamen edota konponbide zehatz. Erronka berdinei berriz aurre egin behar badiegu, berriro huts egin ez dezagun.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Hainbat aplikazio eta streaming plataforma erakusten dituzten pantailak. ©Berria

Gaztelaniazko ikus-entzunezkoak dira nagusi Uemako herrietako ikasleen artean

Julen Aperribai

Uemako herrietako ikasleen %73k gaztelaniaz ikusi dute, azkenekoz, telesail bat. Netflix 'streaming' plataformaren kontsumoa gehien ikusten den hurrengo plataformarena halako bi da. Lehen Hezkuntzako ikasleen artean, marrazki bizidunen Clan katearen audientzia ETB3rena halako bi da.

Iraitz Lazkano UEMAko lehendakaria, eta Garikoitz Goikoetxea teknikaria Eusko Legebiltzarrean ©UEMA

Uemak adierazi du «sendotasun handiagoz» heldu behar zaiola ikus-entzunezkoen gaiari

Isabel Jaurena

Iraitz Lazkano Uemako lehendakariaren erranetan, EITBk eta RTVEk «ardura handia» dute. Online plataformen eta sare sozialen eginkizuna ere azpimarratu du.

Ikasgela bat Gasteizko Angel Ganivet eskolan, artxiboko irudian ©juanan Ruiz / foku

Irakasleek berriz ere aukera edukiko dute eszedentziak noiz amaitu aukeratzeko

Irati Urdalleta Lete

Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Sailak duela urtebete arautu zituen jardunaldi murrizketak, eszedentziak eta aldi baterako eteteak, eta erabaki zuten baimenak horiek emateko arrazoia amaitzen zenean edo urtarrilaren 31n edo abuztuaren 31n soilik bukatu ahal izango zituztela. Arartekoak eskatu zuen agindu hori bertan behera lagatzea, eta hala egin du Hezkuntza Sailak.

Tokiko erakundeetako ordezkariak, gaur, bilerara sartzean. ©Berria

Espainiako Gobernuak Araban duen ordezkaritzara eraman dute aldiriko tren zerbitzuaren eskaera

Berria

Arabako eta Nafarroako 50 toki erakundek udaberrian abiatutako prozesuari jarraikiz bildu dira Arabako ordezkariarekin, AHTaren aurkako alternatibaren berri emateko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...