Albistea entzun

KRITIKA. Dantza

Denboran eta uretan

Agus Perez -

2015eko martxoak 12

dFeria

Obrak: 'El cielo ahora' eta 'Pereza'. Lekuak: Donostiako Intxaurrondo eta Gazteszena aretoak. Eguna: Martxoak 10.

Donostiako dFerian izan dut Olatz de Andresen azken lana berriz ikusteko parada. Aspaldian ez nuen haren ibilbidearen berri, eta Bilboko BAD jaialdian egon zenean, nolabaiteko garapen bat sumatu nuen bere proposamenean.

El cielo ahora izeneko piezak gogoeta egiten du gizakiaren eta denboraren arteko harremanaz —gizateriaren iraganaz eta geroaz—, eta koreografiak El Conde de Torrefiel performance arloko espezialista katalanen laguntza jaso du dramaturgia arloan. Gainera, elkarlan aberasgarrien kontua ez da hor bukatu, atzeko horman talde bereko Pablo Gisberten testu laburrak proiektatu baitira aldian behin, etorkizuneko zein iraganeko jende arruntaren balizko solasaldiak irudikatuz.

Dantzaren diseinua talde eskultorikoen eraketan zentratu da nagusiki, estatuei dagokien erabateko geldotasuna ezarriz eta geldotasun hori espazioan zehar mugiaraziz, horrela sinbolizatuz gizakiok sortutako irudiek mendeetan jasan eta jasango dituzten eraldaketak. Bide horretatik, greziar frisoen antzera mugitu dira dantzariak —Idurre Azkue, Pilar Andres, Isaak Erdoiza eta Olatz de Andres bera—, eta irudi plastiko esanguratsuak eratu dituzte historiako une batzuen kontura.

Atsegina eta polita izatea dira lan honen bertute nagusiak, eta haiekin batera gizakiaren gaineko gogoeta ekartzea. Ez da gutxi gero! Baina, aldi berean, kontuan hartzekoa da ikusle trebatuek esaldi koreografiko gozo gutxiago eta denboraren kudeaketa hobea eskertuko luketela, norberaren gogoetarako pausaldiak noizbehinka tartekatuz eta koadro bakoitzeko indarra ahitu arte ez luzatuz.

Jarraian etorritako Igor Calongeren Pereza araztasun osoaren bideetatik ibili da, dantzaren purutasunari men eginez. Gazteszenako eszenatokia urez estalita agertu da, eta bertan azaldu da Igor, zeharo biluzik, erabateko isiltasunean eta atzeko pantailaren kontrargi betean. Oinekin emandako urrats pausatuek uhin perfektuak sortu dituzte uraren azalean, eta horrela geratu gintezkeen gu guztiok, edertasun liluragarri hari begira eta areto osoko begirune magikoan bilduta.

Koreografoak, baina, beste karta asko zituen maukarik gabeko bere besoetan, eta Beñat Urretabizkaiarekin batera eboluzio orbangabeak eta uretatik irtendako hots txikiak distilatu dituzte, praka estuak jantzita, enborra agerian eta gorputz osoa bustita ibili diren bitartean.

Edertasun gaindiezinezko maisulan honetan estetika maskulinista eta efektismoak nagusitu zitezkeen, baina hasieratik gainditu da balizko arrisku hori, koreografoa determinazio osoz zentratu baita arte hutsaren bilaketan, kontzesiorik egin gabe eta bi dantzarien prestakuntza fisko itzelean oinarrituta. Horren adibide izan dira batak zein besteak egindako solo harrigarriak eta bien arteko indar erakustaldia, inoiz baino agerikoa izan dena Igorrek Beñaten gorputz horizontala uretatik eta jasoaldi bertikalean atera duenean, Terminator baten estoizismoarekin.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

 ©BERRIA / BERRIA

Etxe berri bat euskarari

Unai Etxenausia

Gasteizko Oihaneder Euskararen Etxeak amaiera emango dio zortzi urteko ibilbideari. Elkarlana eta euskara ardatz hartuta, Arabako euskal sortzaileen akuilu izan da.

Iban Illarramendi eta Eider Perez sarituak, atzo, Iruñean. ©ETXEPARE

Iban Illarramendik eta Eider Perezek irabazi dute Etxepare saria

Erredakzioa

'Kiratsa' album ilustratuarekin eskuratu dute saria. Arkakuso baten abenturak ditu kontagai, eta Pamielak argitaratuko du lana, udazkenean

Ekainberriko labar pintura bat. ©ANDONI CANELLADA / FOKU

Historiaurre garaikide bat

Jone Bastida Alzuru

Munduko ondarea da Ekaingo kobazuloa, eta haren erreplika bisitatzeko aukera dago Zestoan: Ekainberri. Duela 13.000-14.000 urteko labar pinturen kopiak daude bertan.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...