Albistea entzun

lehen itzulia

Bost arreta gune

Zentro-eskuinak jaso du boto gehien Ipar Euskal Herriko kantonamenduetan. EH Baik goranzko joeran jarraitzen du, eta ezker subiranista bost kantonamendutan izango da bigarren itzulian. Fronte Nazionala Errobi-Aturrin izango da bigarren itzulian.

Boto zenbaketa

Jon O. Urain -

2015eko martxoak 23

Ipar Euskal Herriko mapa politikoaren osaera azaleratu du departamenduetako bozen lehen itzuliak. Bigarren itzulira igaro diren hautagaiek aliantzak egin beharko dituzte datozen egunotan, heldu den igandean ordezkaritza lortzeko. Zenbait gako utzi ditu lehen itzuliak, nolanahi ere.

1. Zentro-eskuina nagusi

UMPk babestutako hautagaiek izan dute babes gehien Ipar Euskal Herriko hamabi kantonamenduetan. 37.000 bototik gora bilduta, botoen herenak joan dira zentro-eskuinera (%33,85). Iparraldeko joera politiko nagusi gisa ageri da, eta nagusitasun horren adierazle da hamabi kantonamendutatik bederatzitan igaroko direla zentro-eskuineko hautagaiak bigarren itzulira: besteak beste, Baiona-Angelu Miarritze, Donibane Lohizune eta Uztaritze-Errobiko ibarrak-Urdazurin.

2. EH Bai, gora

Emaitza historikoak erdietsi zituen EH Bai koalizio abertzaleak 2014ko udal bozetan, eta goranzko joera hori berretsi du departamendu bozetan. Zaila da atzoko emaitzak 2011ko kantonamendu bozekin alderatzea —kantonamendu kopurua 21etik hamabira murriztu baita—, baina, konparazio baterako, datu adierazgarri hauxe: 2011ko bozetan kantonamendu bakarrean igaro zen EH Bai bigarren itzulira —Iholdin—. Oraingoan, ordea, bostean izango da; Mendialdean, Uztaritze-Errobiko ibarrak-Urdazurin, Donibane Lohizunen, Bidaxune aldea-Amikuze-Oztibarren eta Errobi-Aturrin.

Hori horrela, Iparraldeko hirugarren indar gisa ageri da subiranismoa, zentro-eskuinaren eta zentro-ezkerraren atzetik, 17.000 bototik gora eta %16,09ko babesa eskuratuta. Barnealdean babes nabarmena du ezker subiranistak, baina Baiona-Angelu-Miarritzen duen hutsunea bete beharko du beste bi joerekin parez pare lehiatu nahi badu.

3. Fronte Nazionalaren pisu esanguratsua

Frantziako eskuin muturraren emaitzek alde baterako nahiz besterako interpretazioak egiteko parada eman dute. Kantonamendu bakarrean igaro da bigarren itzulira, eta haren hazkundea ez da izan Frantziako Estatuak izan duenaren tamainakoa; %13 eta 14.000 bototik gora. Edonola ere, datu horiek adierazten dute Fronte Nazionala aintzat hartzeko moduko aktore politikoa dela Ipar Euskal Herrian.

4. PSren gainbehera

Zail zuen zentro-ezkerrak 2011ko emaitzak errepikatzea, eta ez da hala gertatu. Orduko bozetan berdinduta geratu ziren UMP eta PS, bosna ordezkari lortu baitzituzten Pirinio Atlantikoetako Kontseilu Nagusian. Zortzi hautagai aitzinatu ziren bigarren itzulira 2011n, eta sei, berriz, atzo. Botoen %19 bilduta, zentro-eskuinak duen babesetik urrun geratu da.

5. Frantziako joera, oro har

Frantziako Estatuan eta Ipar Euskal Herrian izandako emaitzek antzeko joerak erakusten dituzte, baina badira berezitasunak ere. Bietan nabari da zentro-eskuinaren goraldiaren joera, PSren beheraldiarekin batera. Adibide baterako: Frantziako Estatuan, UMP-UDI koalizioa da indar nagusia, eta kantonamenduen laurdenetan geratu da PS bigarren itzulira igaro ezinik. Fronte Nazionalak, espero zen baino babes apalagoa izan badu ere, botoen laurdenak inguru pilatu ditu Frantziako Estatuan, baina haren babesa nabarmen txikiagoa da Ipar Euskal Herrian.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Euskal Hiriguneko biltzarra, joan den abenduan. ©GUILLAUME FAUVEAU

Euskal Elkargoa gainditu beharra

Ekhi Erremundegi Beloki

Euskal Hirigune Elkargoak bost urte beteko ditu igande honetan. Ipar Euskal Herriak izan duen lehen instituzio propioa eraikitze fasetik politika publikoak ontzera iragan zen 2020ko hauteskundeen ondotik, baina, anitzen ustez, bere mugak erakutsi ditu jadaneko.
Izadi haurraren alde joan den azaroan Burlatan egindako jaialdi bat. ©IDOIA ZABALETA / FOKU

Amarik gabeko urtebetetze eguna

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Maria Lizarraga eta Iñigo Gutierrez euskal presoen alaba Izadik bihar beteko ditu 3 urte. Kartzelatik atera beharko du orduan, Espainiako espetxe legediak hala aginduta, eta amarengandik bereizi. Gutierrez atzo atera zen espetxetik, hirugarren graduan.
Aurreneko lerroan, ezkerretik, Gorka Urrutia, Beatriz Artolazabal eta Jose Ramon Intxaurbe, atzo. ©MARISOL RAMIREZ / FOKU

Espainiako segurtasun indarren lana balioesteko eskatu diote Jaurlaritzari

Gotzon Hermosilla

Txosten bat egin dute ETAk Guardia Zibilean eta Espainiako Polizian eragindako sufrimenduaz

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.