Albistea entzun

NOBEL SARIAK

Fisikako Nobel saria James Peebles, Michel Mayor eta Didier Quelozentzat

Unibertsoaren eboluzioa eta lurrak kosmosean jokatzen duen rola izan dute aztergai zientzialariek. Aurtengo Nobel sarietatik bigarrena da fisikakoa.

Fisikako Nobel saria James Peebles, Michel Mayor eta Didier Quelozentzat
Fisikako Nobel saria James Peebles, Michel Mayor eta Didier Quelozentzat

Uxue Gutierrez Lorenzo -

2019ko urriak 8 13:13

Medikuntzako Nobel sariarekin atzo gertatu bezala, hiru gizonezkok eskuratu dute 2019ko Fisikako Nobel saria. James Peebles estatubatuarrarentzat eta Michel Mayor eta Didier Queloz suitzarrentzat izan da saria, hirurek batera garatu duten proiektuagatik. Suediako Zientzien Errege Akademiak jakinarazi duenez, unibertsoaren eboluzioa eta Lurrak kosmosaren parte gisa duen egitekoa zehazten ahalegindu dira fisikariak. Akademiak ondorioztatu du lana ekarpen garrantzitsua dela fisikaren alorrean.

Iaz, lehen aldiz 55 urtean, emakumezko batek jaso zuen FIsikako Nobel saria. Donna Strickland zientzialari kanadarrak jaso zuen 2018ko saria, Arthur Ashkin estatubatuarrarekin eta Gerard Mourou frantziarrarekin batera; hain zuzen, Laser izpien aplikazio praktikoen alorrean garatutako teknika eta erremintengatik. Aurten, berriz heldu diote joera orokorrari, eta hiru gizonezkok jaso dute Nobel saria. Bada, Fisikako Nobel saria 1901. urtean eman zuten lehenengo aldiz, eta, 117 urteotan, hiru salbuespen besterik ez dira izan: Marie Curie (1903an), Maria Goeppert-Mayer (1963an) eta Donna Strickland (2018). Suediako Zientzien Errege Akademiak, batez beste, 60 urtean behin saritu du emakumezko fisikari bat.

Bigarren sari banaketa izan da gaurkoa. Atzo, medikuntza molekularraren alorrean ari diren William G. Kaelin eta Gregg L. Semenza estatubatuarrei, eta Peter J. Ratcliff britainiarrari eman zieten medikuntzako Nobel saria, eta, bihar, kimikaren txanda izango da.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Onkologikoko pazienteek kezka azaldu dute zentroak «erreferentziazko izaera» galdu duelako

Onkologikoko pazienteek kezka azaldu dute zentroak «erreferentziazko izaera» galdu duelako

Arantxa Iraola

Manifestazio baterako deia egin dute langileekin batera, hilaren 15erako; 'Onkologikoa monografikoa eta bizirik' aldarriak batuta irtengo dira dira kalera guztiak.

San Cristobal de las Casas herriko irudia, Chiapasen, Mexikon. ©Carlos López, EFE

Chiapasen desagertu diren bi euskal herritarrak aurkitzeko laguntza eskatu dute haien familiek

Uxue Rey Gorraiz

Gutxienez hilabete daramate desagerturik, Frantziako Enbaxadak jakinarazi duenez. Bat Donibane Lohizunekoa da; bestea, Ziburukoa.

Grebalari bat, gaur, foru jauregiaren aurreko protestan. ©Monika del Valle / Foku

Bizkaiko zahar etxeetako hiru greba egunen «balorazio positiboa» egin du ELAk

Maite Asensio Lozano

Lan itunaren negoziazioa desblokeatzeko eskatu dute langileek, Bizkaiko Foru Aldundiaren egoitza aurrean egindako protestan. Prest agertu dira greba gehiagora deitzeko.

Lapurtzen saiatu diren bankua, Gasteizko Done Jakue hiribidean. ©Google Maps

Gizon bat atxilotu dute Gasteizen banku batean lapurtzen saiatu ostean

Julen Otaegi Leonet

Bi gizon saiatu dira lapurreta egiten, suzko arma batekin. Bata atxilotu egin du Udaltzaingoak, eta besteak ihes egitea lortu du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...