Zientzia

Europako dinosauro ahate-mokodunik zaharrena topatu dute Pirinioetan

Lambeosaurus-ak Europara orain arte uste baino 275.000 urte lehenago heldu zirela ondorioztatu dute.

Lambeosaurus lambei bat
Lambeosaurus lambei bat ДиБгд eta FunkMonk.

Edu Lartzanguren -

2019ko azaroak 26

Kataluniako Pirinioetan aurkitu dute orain arteko Europako Lambeosaurus-ik zaharrena, Trempeko Els Nerets aztarnategian (Lleida). Aran ibarraren aldameneko harenean dago aztarnategia, eta Kataluniako Miquel Crusafont Paleontologia Institutuko ikertzaileek topatu dute.

Lambeosaurus-ei dinosauro ahate-mokodun esaten diete, ahoaren formarengatik. Horrez gain, deigarri zuten buru gaineko gandorra. Hura hutsik zegoen, eta paleontologoek uste dute komunikatzeko balio zuela, orroak eta bestelako soinuak handitzeko erresonantzia kutxa gisa, eta sexualki erakargarri suertatzeko.

Богданов dmitrchel@mail.ru

Peleontologoen arabera, ekosistemak asko aldatu zituzten hadrosauro mota horiek gaur Europa den eremura heldu zirenean. Duela 69 milioi urte, Pirinioak Iberiaren eta Frantziaren zati bat uharte bat ziren, Uharte Ibero-armorikarra deiturikoa. Titanosaurus-ak ziren orduan nagusi Europako artxipelagoan, hadrosauroak heldu ziren arte. Belarjaleak ziren guztiak.

Lambeosaurus-en 29 fosil topatu dituzte denera El Neretsen: hortzen puskak, hainbat orno eta aldaka, eta hanka-besoen zatiak, gutxienez hiru alerenak.

Paleontologoentzat oso interesgarriak dira Pirinioetako dinosauroak, Europan galdu ziren azkenak direlako (gaurko aztarnen arabera), eta informazio asko ematen dutelako Kretazikoaren amaierako suntsitze handiaren aurretik zeuden ekosistemen inguruan.

Lambeosaurus baten tamaina, gizaki baten aldean. Dinoguy2

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Izan zaitez BERRIAlaguna

Irakurtzen ari zaren edukia libre ematen jarraitu nahi dugu. Euskaraz informatzea da gure eginkizuna, zure eskubidea. Sareko irakurlea bazara, konprometitu zaitez irakurtzen ari zarenarekin. Geroa zugan.

Izan zaitez BERRIAlaguna