Albistea entzun

TORTURA

Torturen auziari «konponbide klabean» heltzeko eskatu du Foro Sozial Iraunkorrak

Bide horretan, «justizia punitiboaren» ordez, «justizia trantsizionalaren» formula lehenetsi du.

Joxe Arregiren argazkia otsailaren 13an, Zizurkilen, Torturaren aurkako Egunaren harira eginiko ekitaldian.
Joxe Arregiren argazkia otsailaren 13an, Zizurkilen, Torturaren aurkako Egunaren harira eginiko ekitaldian. Jon Urbe / Foku Tamaina handiagoan ikusi

Jon O. Urain -

2021eko martxoak 3

Azken asteetan, besteak beste Non dago Mikel? film dokumentalerako dokumentazio lanean eskuratutako grabazio batek eta Pili Zabalak Lasa eta Zabala auziaren harira erregistratutako eskaerak agenda politikora eraman dute torturaren gaia, eta, eztabaida horretan, torturaren biktimek jaso beharreko aitortzaren inguruko gogoeta bat plazaratu du Foro Sozial Iraunkorrak. Haren iritziz, garaia da «behar diren mekanismoak ezartzeko» torturaren gaiari «behin betiko konponbidea» emateko: «Gaiari sakontasunez eta konponbide klabean heltzen ez diogun bitartean, behin eta berriz gizarte gisa astinduko gaituen auzia izango da torturarena».

Mekanismo horiek «konponbide klabean» ezarri behar direla uste du foroak, eta «justizia punitiboaren» ordez,  «justizia trantsizionalaren» formula lehenetsi du. Halere, gaineratu du ezin dela itxaron «mekanismoaren inguruan ados jarri arte», eta, pauso gisa, «biktimarioek eta tortura babestu zuten arduradun politikoek eragindako kaltea aitortu» behar dutela: «Egungo gobernuek beharrezko iruditzen zaizkien erreparazio ekinaldiak egin behar dituzte».

Foro Sozial Iraunkorrak gogorarazi du iazko ekainaren 23an Gomendioen dekalogoa aurkeztu zuela, «oraindik konponbiderik ez duen» auzi horri aurre egiteko: «Gure ustez, ekarpen horrek gaurkotasun osoa hartu du egoera honetan». Bide horretan, nabarmendu du eztabaidak zera uzten duela agerian: «Biktima guztiek egiarako, justiziarako eta erreparaziorako duten eskubidearen inguruan adostasun instituzional eta politikoa» dagoela.

Aitzitik, alderdien arteko «kontakizunaren bataila, oraingoz, dauden adostasunak eta egindako aurrera urrats argiak estaltzen ari da», foroaren esanetan.

Egiaren, justiziaren eta erreparazioaren triangeluan, Foro Sozial Iraunkorrak uste du torturaren biktimek ez dutela «justiziarekiko konfiantzarik», eta horregatik arazo horri irtenbidea emateko modu bakarra dela «eragile guztiak biltzen dituen egia soziala aitortzetik» harago jo eta «azterketak eta konponbide proposamenak egiten» hastea.

Datuak ere gogora ekarri ditu foroak: Eusko Jaurlaritzaren txostenean jasotako 4.113 kasuetatik 31tan baino ez da epai judizial bidez aitortu. Horrek biktimen «babesgabetasuna» adierazten duela ondorioztatu du.

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Rufi Etxeberria eta Oihana Garmendia Sortuko kideak, atzo, Donostian, Ion Telleria kazetariak gidaturiko solasaldian. ©JON URBE / FOKU

Hurrengo urratsa: kaleratzea

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Espetxe politika «humanizatuta», betetako urteen araberako baimenak, hirugarren graduak eta baldintzapekoak lortzea du xedea Sortuk: 168 presok «kalea zapaltzea».
Rufi Etxeberria eta Oihana Garmendia Sortuko kideak, gaur, Donostian, Ion Telleria kazetariak gidaturiko solasaldian. ©jon urbe / foku

Hurrengo urratsa: kaleratzea

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Espetxe politika «humanizatuta», betetako urteen araberako baimenak, hirugarren graduak eta baldintzapekoak lortzea du xedea Sortuk: 168 presok «kalea zapaltzea».

Luzia Ezker, Jon Alonso, Eneko Etxeberria, Amaia irigoien eta Iñaki Alforja, Nafarroako Parlamentuan, agerraldiaren ostean. ©Iñigo Uriz / Foku

Naparra biktima gisa aitortua izateko eskatu dio sendiak parlamentuari

Joxerra Senar

Eneko Etxeberria Naparraren anaiak 2015etik hona kasuak izan dituen nondik norakoen berri eman die taldeei, eta hainbat eskaera egin dizkie: besteak beste, legebiltzarrak ahal duen guztia egin dezala Jose Miguel Etxeberriaren arrastoak bilatzeko bigarren araketa egiteko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.