Albistea entzun

EUSKAL PRESOAK

Sarek salatu du euskal presoen gradu progresioan «blokeo» bat dagoela

Hurbilketa eta Euskal Herriratzeekin «itxaropentsu» dago euskal presoen eskubideen aldeko mugimendua, baina salatu du gradu progresioan ez dela gauza bera gertatzen. Seme-alabak dituzten euskal presoen egoeraz ohartarazi dute: 94 dira, eta horietatik hamazazpik kalean behar lukete, beteak baitituzte zigorraren hiru laurdenak.

Joseba Azkarraga eta Bego Atxa, gaur, Donostian.
Joseba Azkarraga eta Bego Atxa, gaur, Donostian. Maialen Andres / FOKU Tamaina handiagoan ikusi

Maddi Ane Txoperena Iribarren -

2021eko martxoak 3

Euskal presoen eskubideen alde aritzen den Sare mugimenduaren ustez, «blokeo» bat dago euskal presoen gradu progresioetan. Azaldu dutenez, hain zuzen, euskal presoak oraindik Euskal Herrian ez badaude ere, «itxaropentsu» daude gertatzen ari diren hurbiltze eta Euskal Herriratzeekin; gradu aldaketekin, ordea, ez daude konforme, «geldoa» izaten ari baita bidea, eta, beraz, presoen etxeratzean oztopatzailea: «Ez dugu asko aurreratzen presoak hurbildu eta gradu progresioa aplikatzen ez bazaie, progresio hori ezinbestekoa baita guztiei etxerako bidea egiteko aukera emateko, espetxeen arloko legeria erabilita».

Bego Atxak eta Joseba Azkarragak eman dituzte datuak, gaur Donostian egindako agerraldi batean: haien hitzetan, 61 euskal preso daude gaur egun lehen graduan (euskal presoen %32), 118 bigarrenean (%62,5) eta hamar baino ez hirugarrenean (%5,5). Lehen graduan egoteak eskubideak «murriztea» dakarrela salatu dute Sareko bozeramaileek: izan ere, kartzelako patiora ateratzeko ordu gutxiago dituzte lehen graduan dauden presoek, ekintzetan parte hartzeko mugak dituzte, miaketak egiten dizkiete, eta ziega barnean egin behar dituzte otorduak, ez dutelako jantokira joateko aukerarik.

Bigarren graduan daudenek murrizketa gutxiago badituzte ere, Atxak eta Azkarragak nabarmendu dute hirugarren gradura igarotzen uzten ez badiete, preso horiek ez dutela aukerarik izanen baldintzapean aske gelditzeko. Hain justu, zigorraren hiru laurdenak betetzen dituztenean izaten dute presoek baldintzapean aske ateratzeko eskubidea, hirugarren graduan baldin badaude: gaur egun 60 euskal presok dute betea zigorraren zati hori, eta bertze zortzi egonen dira egoera horretan aurten, Sarek eman dituen datuen arabera: «Salbuespen erregimenean egongo ez balira, horiek guztiek izango lukete aske izateko aukera». Euskal presoen %36 dira. Sareren hitzetan, egoera «are larriagoan» daude adineko presoak eta zigor luzeak dituztenak, baita 7/2003 legearen arabera zigorturikoak ere, horiei gradu aldaketak eta baldintzapeko askatasuna lortzeko epeak anitz luzatu baitizkiete.

Gainontzeko preso guziei ematen zaien trataera bera eskatu dute euskal presoentzat: «Euskal presoek hirugarren gradura pasatzeko eta baldintzapeko askatasuna lortzeko aukera izatea, egunez kalera irtenda eta gauean espetxera joanda, edo, bestela, 86.4 artikulua aplikatuta, bizimodu normalizatuagoa izatea, kondena etxean beteta, kontrol telematikoaren bidez». Espetxeetako tratamendu batzordeei, halaber, galdegin diete «irizpide argi bat» izan dezatela gradu progresioa eman ala ez erabakitzerakoan: «ETA duela urte batzuk desagertu zen, eta ezin da gradu progresioa baloratu erakunde hori jardunean egongo balitz bezala, askatasun gabetzearen zentzua perbertitzea baitakar, gabetze hori zigor huts gisa aplikatuko litzatekeelako, eta ez presoak birgizarteratzeko bide gisa».

94 guraso preso

Seme-alabak dituzten euskal presoetan jarri du fokua Sarek gaurko agerraldian: izan ere, 94 euskal presok dituzte seme-alabak, eta horietatik hamazazpik beteak dituzte jada zigorraren hiru laurdenak. Bi gurasoak espetxean dauzkaten umeak ere badira: bederatzi bikoteren kasuan gertatzen da hori. Euskal Herriko kartzeletan, ordea, seme-alabak dituzten zazpi preso baino ez daude. Preso horien kasuan ere baimenak ematea, gradu progresioa aplikatzea eta haien seme alabekin egoteko aukera onar dezatela eskatu du Sarek: «Labur esanda, gizatasuna aldarrikatzen dugu».

Irakurle agurgarria:

Honaino iritsi zarenez, eskaera bat egin nahi dizugu: irakurtzen ari zaren edukia eta egunkaria babestea, konpromiso ekonomikoa hartuz. Publizitatea eta erakundeen diru-laguntzak ez dira nahikoa BERRIAren etorkizuna bermatzeko. Sarean eskaintzen dizugun edukia irakurtzen duzuen milaka irakurleek proiektuari ekarpena eginda, urrutira iritsiko ginateke.

Kazetaritza libre, ireki eta independentea egin nahi dugu euskaldunontzat. Euskaraz informatzea delako gure eginkizuna, eta zure eskubidea.Lagun gaitzazu bide horretan. Idatzi gurekin etorkizuna. Geroa zugan.

Martxelo Otamendi
BERRIAko zuzendaria

Izan zaitez BERRIAlaguna

Albiste gehiago

Rufi Etxeberria eta Oihana Garmendia Sortuko kideak, atzo, Donostian, Ion Telleria kazetariak gidaturiko solasaldian. ©JON URBE / FOKU

Hurrengo urratsa: kaleratzea

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Espetxe politika «humanizatuta», betetako urteen araberako baimenak, hirugarren graduak eta baldintzapekoak lortzea du xedea Sortuk: 168 presok «kalea zapaltzea».
Rufi Etxeberria eta Oihana Garmendia Sortuko kideak, gaur, Donostian, Ion Telleria kazetariak gidaturiko solasaldian. ©jon urbe / foku

Hurrengo urratsa: kaleratzea

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Espetxe politika «humanizatuta», betetako urteen araberako baimenak, hirugarren graduak eta baldintzapekoak lortzea du xedea Sortuk: 168 presok «kalea zapaltzea».

Luzia Ezker, Jon Alonso, Eneko Etxeberria, Amaia irigoien eta Iñaki Alforja, Nafarroako Parlamentuan, agerraldiaren ostean. ©Iñigo Uriz / Foku

Naparra biktima gisa aitortua izateko eskatu dio sendiak parlamentuari

Joxerra Senar

Eneko Etxeberria Naparraren anaiak 2015etik hona kasuak izan dituen nondik norakoen berri eman die taldeei, eta hainbat eskaera egin dizkie: besteak beste, legebiltzarrak ahal duen guztia egin dezala Jose Miguel Etxeberriaren arrastoak bilatzeko bigarren araketa egiteko.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan zaitez BERRIAlaguna

BERRIAlagunei esker eskaintzen dugu balioz osatutako informazioa. Egizu ekarpena gure eginkizunarekin segi dezagun.

Izan zaitez BERRIAlaguna