Albistea entzun

Maroko

PJD islamista 125 eserlekutik hamahirura jaitsi da Ordezkarien Ganberan

Lurrikara politikoa izan da Marokon, eta RNIk bildu du eserleku kopururik handiena, 37 aulkitik 102ra igota.

PJD alderdiko zerrendaburu Saad Eddin al-Othmani, atzo, bozkatzeko unean. /
PJD alderdiko zerrendaburu Saad Eddin al-Othmani, atzo, bozkatzeko unean. / Mohamed Siali/EFE Tamaina handiagoan ikusi

Arantxa Elizegi Egilegor - Ander Perez Zala -

2021eko irailak 9

Agintea irauli dute Marokon, eta lurrikara politikoa erabatekoa izan da. 2011ko protesten osteko bi agintaldietako koalizio gobernuetako buru izan da PJD Justizia eta Garapena alderdi islamista, eta uste baino kolpe handiagoa jaso du, eta Ordezkarien Ganberan 125 eserleku izatetik soilik hamahiru biltzera igaro da —395etik—. Hain zuzen, aulkia galdu duten hautagaietako bat izan da orain arte lehen ministro karguan egon den Saad Eddin al-Othmani; hala, PJDko zuzendaritzak dimisioa eman du gaur.

Lehen emaitzek iradoki bezala, RNI Independenteen Konbergentzia Nazionalak hartuko du islamisten tokia, 102 eserleku eskuratuta, duela bost urte baino 65 gehiago. Aziz Akhannutx da horren zerrendaburua, herrialdeko pertsonarik aberatsenetako bat, Akwa Group konglomeratuaren zuzendari exekutiboa eta errege etxearen gertukoa.

Akhannutxek beste edozein hautagaik baino inbertsio handiagoa egin du hauteskundeetako kanpainan, 253.000 euro ingurukoa; beste alderdiak ez dira iritsi 900 eurora. Askok uste dute alderdi hori bilakatu dela establishment-aren marka berria.

RNI aurreko agintaldiko koalizioan zegoen, eta datorren legealdirako hura buru duen lantalde bat osatzeko modu ezin hobean da, bozetako emaitzei esker. Marokoko errege Mohamed VI.ari dagokio orain hurrengo pausoa ematea, hark izendatu behar baitu gobernua osatzen saiatzeaz arduratuko den gobernuburua; betiere, babesik handiena lortu duen indar politikokoa.

2016ko hauteskundeetako emaitzak hobetu dituzten beste alderdien artean daude Istiqlaleko nazionalistak, 46 ordezkaritik 81era igaro baitira, eta USFF Herri Indarren Batasun Sozialistako sozialdemokratak, hamalau aulki gehiago lortuta 34rekin geratu direnak; aldiz, atzera egingo du PAM Egiazkotasuna eta Modernitatea alderdiak, zeinak hamabost eserleku galdu dituen, 87rekin geratzeraino.

Parte hartzeak ere zeresana

Hauteskunde kanpaina asko mugatu du koronabirusaren pandemiak, eta jende gutxi erakarri. Hori dela eta, askok uste zuten parte hartzea ere 2016an baino txikiagoa izango zela —orduan %43 joan zen bozkatzera, sei milioi lagun inguru—. Ordea, kasu horretan ere ezustekoa eman dute herritarrek, eta %50,18 joan dira botoa ematera, hau da, bozkatzeko izena emandako 17 milioietatik erdia baino gehiago.

Herenegun, bozketa egunean, PJDk salatu zuen «irregulartasun larriak» izan zirela; tartean, «diru banaketa» bozkalekuen inguruan, eta «nahasmena» zerrenda batzuetan, zenbait boto emailek beren izen-abizenak aurkitzen ez zituztelakoan. Barne Ministerioak, baina, atzo adierazi zuen ez zela arazorik izan, eta hauteskundeetako «nondik norakoak egokiak» izan zirela.

Datorren gobernuak hainbat erronkari egin beharko die aurre: desberdintasuna etengabe hazten ari da, eta benetako langabezia tasa %10 ofiziala baino askoz handiagoa da; hori dela eta, inkesta batzuen arabera, gazteen erdiek ere Europara emigratu nahi dute.

Herritarren desafekzioa ere handia da, eta, horretaz jabetuta, erregeak garapen inklusiboagoa lortzeko erreforma programa handi bat aurkeztu zuen, osasun publiko unibertsala jasotzen duena. Hala, errege asmoak ezartzea egokituko zaie hautetsontzietan islatutako indar oreka berrien ondorioz sortutako hurrengo ministroei.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Kolonbiako Egiaren Batzordeko bi kide gorpu bat hobitik ateratzen. ©AITOR TXABARRI

Desagertuen lorratzaren bila

Aitor Txabarri

Azken 60 urteetan 100.000 desagertze salatu dituzte Kolonbian. Horietatik gehienak 1990eko hamarkadan egin zituzten paramilitarrek eta segurtasun indarrek. Baina gaur egun oraindik senideek ez dakite non dauden edo zer gertatu zitzaien bahitutakoei, eta ikertzen hasi direnetako askok erbestera joan behar izan dute mehatxuengatik.
Ikatz errekuntza bidezko instalazio termiko bat, Mazedoniako Bitola hirian. ©GEORGI LICOVSKI / EFE

Estu hartu dute IPCC, klimari buruzko ondorioak alda ditzan

Arantxa Elizegi Egilegor Gorka Berasategi Otamendi

BBCk zabaldutako filtrazioaren arabera, Saudi Arabia, Australia eta Japonia leudeke, besteak beste, esku hartzeen atzean. Helburua litzateke erregai fosilak alde batera uzteko presioa indargabetzea
Tripolin gaur egindak bileraren une bat ©Mohamad Abdel Kader / EFE

Libiako batasun gobernuak ez du argi ikusten bozak abenduaren 24an egitea

Igor Susaeta

Lehen ministroak hauteskundeak egitea defendatu du nazioarteko goi bilera batean, Tripolin. Aldeak «adiskidetu» arte itxarotearen alde da presidentea

Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidentea, artxiboko irudi batean. ©FRANCISCO SECO / EFE

Poloniari aurre egiteko presioa handitu zaio Europako Batzordeari

Ander Perez Zala

Europarlamentuak Varsoviaren kontrako neurriak eskatu dizkio Von der Leyeni, eta mehatxu egin dio auzitara joango dela. EBko estatu kideen artean desadostasunak daude hartu beharreko erabakiez; Hungariak bere aliatua defendatu du.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.