Albistea entzun

Haur eskolak

Euskarazko eredua auzo guztietara zabaltzeko eskatu dio euskalgintzak Iruñeko Udalari

Iruñeko haur eskoletako eskaintza «eskasa eta desorekatua» dela salatu dute hainbat eragilek: zentro bakarrak eskaintzen du euskarazko eredua

Iruñeko Euskalgintza osatzen duten eragileak, gaur, Iruñeko Laba aretoan.
Iruñeko Euskalgintza osatzen duten eragileak, gaur, Iruñeko Laba aretoan. IRUÑEKO EUSKALGINTZA Tamaina handiagoan ikusi

Ion Orzaiz -

2022ko otsailak 28

Iruñean dauden hamazazpi haur eskoletatik bakarrak eskaintzen du euskarazko murgiltze eredua. Horien artean, Iruñeko Udalarenak dira hamabi zentro, eta Nafarroako Gobernuarenak, berriz, beste bost. Udal haur eskolen eskaintza «eskasa eta desorekatua» dela salatu dute hainbat eragilek, Iruñeko Euskalgintza plataforman bilduta. AEK eta IKA euskaltegiek, Sortzen, HE Gurasoak, Zaldiko eta Administrazioan Euskaraz elkarteek eta LAB, ELA eta Steilas sindikatuek osatzen dute plataforma.

Gaur agerraldia egin dute, aurrematrikulazio kanpainaren karietara, udalari eskatzeko euskarazko eskaintza zabal dezala auzo guztietako haur eskoletara. Izan ere, egun Iruñeko Udalak kudeatzen dituen hamabi zentroetatik bakarrak eskaintzen du euskarazko murgiltzea, eta eskola horietan eskainiko diren 1.069 ikaspostuetatik, berriz, 130 soilik izanen dira euskaraz (%12). Nafarroako Gobernuaren haur eskolak ere aintzat hartuta, egoera ez da hobea.

Iruñeko Euskalgintzak salatu du eskaintza hori «zuzeneko erasoa» dela Iruñeko haurren hizkuntza eskubideen aurka: «Familia guztien eskubidea da Iruñeko auzo guztietan euskarazko haur eskolak izatea, etxetik gertu». Iruñeko Udala egin dute egoeraren erantzule nagusi, baina «Nafarroako Gobernuaren laguntza eta konplizitatea» ahaztu gabe. «Finean, gobernuak berak ematen baitio bidea hizkuntza eskubideen urraketa horri».

Azaldu dute haurrak euskarazko murgiltze ereduan matrikulatzea «hautu pertsonal hutsaz harago» doala: «Gure haurrak arrazakerian, matxismoan edo LGTBIfobian hezi nahi ez ditugun moduan, ez ditugu hezi nahi gutxiagotutako hizkuntzari bizkarra emanez. Hizkuntza eta pertsona guztiek balio berbera dutela erakutsi nahi diegu, eta horien guztien errespetuz, auzo eta haur guztiei zabaldu nahi diegu euskara».

Aitzitik, euskarazko eskaintza auzo guztietara zabaltzeari uko eginda, Iruñeko Udalak «haur askori atea itxi» diela salatu dute: «Ez dute bermatu aukera berdintasuna, eta horrela erakusten ari dira hizkuntza batzuek besteek baino gehiago balio dutela».

Hizkuntza eredua «publikoa eta kolektiboa» den heinean «justiziaren, berdintasunaren eta bizikidetzaren alde» egin beharko lukeela gaineratu dute, «hautu indibidualaz harago». Navarra Suma eta Enrique Maia alkatea, ordea, «kontrako noranzkoan» ari direla salatu du euskalgintzak: «Borondate politikoa badago, egoera iraul daiteke. Udal taldeek eta gobernuari eusten dioten alderdiek erantzun beharra dute hizkuntza eskubideei begira, arduraz, ausardiaz eta justiziaz».

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Ertzaintzaren auto bat, artxiboko irudi batean. ©MONIKA DEL VALLE / FOKU

Santurtzin hilik topatutako adingabe baten heriotza ikertzen ari da Ertzaintza

Jon O. Urain

Ostiralean zerraldo topatu zuten senideek. Ertzaintzak baieztatu du gorpuak kolpeak zituela eta litekeena dela horien ondorioz hil izana
 ©Andoni Lubaki / Foku

Suak zerua ilundu zuenekoa

Edurne Elizondo - Nafarroako Hitza

Suteek hagitz gogor jo dute Nafarroa, eta 14.500 hektarea inguru utzi dituzte kiskalita. San Martin Unx da suak inguratutako herrietako bat. Etxerik ez dute galdu, baina izua bazter uztea ez da erraza izaten ari herriko biztanleentzat. Suhiltzaileek, berriz, baliabiderik eza salatu dute.

Eva Isturiz, Nafarroako Berdintasun Institutuko zuzendaria, Iruñeko Sarasate pasealekuan. ©Idoia Zabaleta, FOKU

«Sexu erasoetan, biktimak bere buruari egotzi ohi dio errua»

Uxue Rey Gorraiz - Nafarroako Hitza

Festetako sexu erasoen kontrako aurtengo kanpaina aurkeztu du berriki Nafarroako Berdintasun Institutuak, Berridatz ditzagun jaiak lelopean. Erasoen gaineko aurreiritziak hautsi beharra nabarmendu du erakunde horretako zuzendari Eva Isturizek.

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...