Albistea entzun

Enpresak

Adimen artifizialean sakontzeko apustua egin du Elhuyarrek, Orai markarekin

Ahots bidezko komunikazio digitalerako tresna berriak garatuko ditu Oraik, enpresentzat eta erakundeentzat. Elhuyarrek hogei urteko esperientzia du hizkuntza teknologietan.

Josu Aztiria Orai NLP Teknologiakeko koordinatzailea, asteazken honetan.
Josu Aztiria Orai NLP Teknologiakeko koordinatzailea, asteazken honetan. Gorka Rubio / Foku Tamaina handiagoan ikusi

Iker Aranburu -

2022ko maiatzak 25

Ez da etorkizuna. Orai da. Lelo hori hautatu du Elhuyarrek bere azken proiekturako, Orai langunerako. Marka horretan bildu nahi ditu adimen artifizialarekin lotutako proiektuak, eta izenaren eta leloaren hautaketa ez da ausazkoa izan. Izan ere, duela gutxira arte herritar gehienentzat zientzia fikziozkoa ziruditen ekintzak —esaterako, ahotsaren bitartez makinei aginduak eman ahal izatea— dagoeneko posible dira, eta Elhuyarrek orain esparru horretan «jauzi bat» egin nahi du Orai langunearekin. Gaur aurkeztu dute jendaurrean, Donostiako Kursaal jauregian, lankide dituen enpresen eta erakundeen aurrean.

Orairen bitartez, Elhuyarrek NLP teknologia —hizkuntza naturalaren prozesamendua— enpresen eta administrazioen beharretara egokitu nahi du. Hamabosten bat laguneko taldea izango du, eta, horien artean, zazpi doktore daude. Xede handinahia jarri diote beren buruari: industria eta enpresak lehiakorragoak egitea, administrazioak eraginkorragoak izatea, eta pertsonen bizitza hobetzea.

«Adimena ekoiztea da helburua», Josu Aztiria Orai NLP Teknologiak languneko koordinatzaileak azaldu duenez. «Dispositibo inteligenteak garatu nahi ditugu, enpresen prozesuak eraginkorragoak eta adimentsuagoak izateko, eta pertsonen gaitasuna handitzeko». Tresna horiek erraztu egin behar dute industriaren eta haren bezeroen arteko komunikazioa, eta «humanoagoa» bilakatu pertsona baten eta makinaren arteko ahots bidezko harremana.

Eta, Elhuyar euskaraz eta euskararen alde lan egiten duen erakunde bat izanik, beste erronka bat ere badu Orairekin: «Eremu eleaniztunetan komunikazioa ez dadila oztopo bat izan». Horregatik, euskararekin ez ezik, beste hizkuntza batzuekin ere lanean ari da Elhuyar, hala nola gaztelerarekin, frantsesarekin, ingelesarekin, katalanarekin eta galegoarekin.

Adimen artifizialeko tresnen genero alborapena saihestea ere jarri du Oraik bere lehentasunen artean.

Ez da hutsetik sortu

Orai lurralde proiektu bat ere bada. «Adimen artifiziala aldagai erabakigarria bihurtzen ari da estatuen arteko lehia geopolitikoan. Europako Batasunak berak ere esan du kezkatuta dagoela posizionamendu ahula duelako», ziurtatu du Aztiriak. Arlo horretan teknologia eta ezagutza berriak garatzea, beraz, funtsezkotzat dauka Euskal Herriarentzat: «Gaitasun eta teknologia beregainak dituzten lurraldeek eta enpresek egingo dute aurrera».

Orai proiektu berria den arren, ez dela hutsetik abiatu gogorarazi du Jon Abril Elhuyarreko koordinatzaile nagusiak. «Eskarmentua badaukagu». Duela 50 urte eratu zen Elhuyar, eta «euskara eremu berrietara eramateko etengabeko lanean segitzen dugu». Zientzian ez ezik, hizkuntzalaritzan, hiztegigintzan eta gizarte aholkularitzan, eta hizkuntza teknologietan ere aritzen da. «Aitzindariak izan ginen hizkuntza teknologiak euskara ekartzen; 37 urte joan dira ordenagailuetarako lehen programak egin genituenetik. Eta badira hogei urte hizkuntza teknologiaren alorrean lanean hasi ginela, eta adimen artifizialaren olatuari ere heldu genion».

Aurrerantzean Orai markarekin arituko den taldeak aurretik sortutako proiektuak zerrendatu ditu Abrilek: Elia itzultzaile automatiko neuronala, Aditu hizketa ezagutzailea, Mycroft.eus euskarazko bozgorailu adimenduna, eta Linguatec proiektua —EBren diru laguntzekin baliabide urriko hizkuntza batzuetarako garatutako tresnak—.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

ELAk, LABek eta ESK-k aurreko asteazkenean egin zuten manifestazioa, Gasteizen. ©Jaizki Fontaneda/Foku

Mercedesen, beste hiru greba egun proposatu dituzte ELAk, LABek eta ESK-k datorren asterako

Aitor Biain

Sindikatuen arabera, ekoizpena geratzea lortu du gaur ere, langileen gehiengoa ez baita lanera joan. Arratsaldean egingo dute manifestazioa hiru sindikatuek deituta. Langile batzordeari proposatu diote datorren astean beste hiru protesta egun antolatzea.  

Europako Batasuneko ingurumen eta energia ministroek bi eguneko bilera egin dute Luxenburgon. ©JULIEN WARNAND / EFE

Errekuntza motorreko auto berrien salmenta 2035an etetea adostu dute EBko herrialdeek

Irune Lasa

Bruselak 2026an aztertuko du hibridoekin eta erregai sintetikoko ibilgailuekin zer gertatuko den. EBko Ingurumen kontseiluak Klimaren Gizarte Funtsa 59.000 milioi eurora murriztea hobetsi du, eta ez du txikitu karbonoa isurtzeko doako eskubideentzako epea. 

INEren arabera, elikagaien izan dute pisu handiena inflazioaren gorakadan, erregaiekin batera. ©Victor Lerena / EFE

Inflazioa zabaltzen ari da, eta %10 ingurura iritsiko da ekainean

Iker Aranburu

Erregai, elikagai eta ostalaritza garestiagoen eskutik, Espainian %8,7tik %10,2ra igaro dela azaldu du INEren datu aurreratuak. Azpiko inflazioa %5,5era igo da.

Alemaniak 2035etik aurrera erregai sintetikoekin ibil daitezkeen auto berriak saldu ahal izatea nahi du. ©JULIAN STRATENSCHULTE / EFE

Europako Batasuna klima arauen negoziazioekin katramilatu da berriz ere

Irune Lasa

Ingurumen ministroak negoziatzen ari ziren oraindik atzo gauean. Errekuntza motorren epemuga eta Klimaren Gizarte Funtsa ziren eztabaidagai nagusiak

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...