Albistea entzun

Berdintasuna

Emakundeko zuzendari kargutik kendu dute Izaskun Landaida

Miren Elgarresta izendatu dute ordezko; Berdintasuneko foru zuzendaria izan da orain arte Gipuzkoan.

Emakundeko zuzendari kargutik kendu dute Izaskun Landaida
Emakundeko zuzendari kargutik kendu dute Izaskun Landaida Tamaina handiagoan ikusi

Arantxa Iraola - Maite Asensio Lozano -

2022ko urriak 4

Eusko Jaurlaritzako Gobernu Kontseiluan hainbat kargudun berri izendatu dituzte gaur. Besteak beste, Emakundek zuzendari berria izango du. Izaskun Landaidak izan du kargu hori 2013. urtetik, baina orain Miren Elgarrestak hartuko du. Gipuzkoako Foru Aldundian Berdintasuneko foru zuzendaria izan da orain arte. Zumarragakoa (Gipuzkoa) da Elgarresta, 1965ean sortua.

Agur gutun bat idatzi du Landaidak. Emakundeko zuzendari izatea «ohorea» izan dela esan du. Eskerrak eman dizkie urteotan berekin jardun duten lankideei eta gertukoei. Gizon eta emakumeen arteko berdintasunerako bidean oraindik «erronka» handiak daudela gogoratu du, eta aurre egin behar zaiela hainbat «inertziari» ere. Aurrerantzean ere berdintasunaren aldeko urratsak egiten jarraituko duela esan du.

Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburu Beatriz Artolazabalek eskertu egin du Landaidak Emakunderen zuzendaritzan egin duen lana. Azaldu du, ordea, «beharrezkoa» zela aldaketa. Berdintasun planen arloan erronka berriak datozela esan du, eta bestelako zuzendari soslai bat behar dutela orain Emakunderen zuzendaritzan. Elgarrestak adierazi du erronka horiei aurre egiten «lagunduko» duela.

Hirugarren legegintzaldia, aldaketekin

Ugaokoa (Bizkaia) da Izaskun Landaida, eta hango alkate karguan hasi zuen ibilbide politikoa, 2007an; urte berean izendatu zuten Eudeleko berdintasun arduradun, eta Bizkaiko Foru Aldundiko Genero Indarkeriaren Behatokian ere sartu zen. EAJ Jaurlaritzara itzuli zenean izendatu zuten Emakundeko zuzendari, Iñigo Urkulluren eskutik, 2013ko urtarrilean.

Emakunderen gidaritzan hirugarren legegintzaldia izan du hau Landaidak, eta aldaketa handi bati egin behar izan dio aurre: 1988an sortu zenetik, Eusko Jaurlaritzako Lehendakaritzan kokatuta egon zen Emakunde, baina 2020ko hauteskundeen ondoren, gobernuan Berdintasun Saila sortu eta zuzendaritza moduan hara eraman zuten berdintasun institutua. Erabakiak harrabots handia eragin zuen, eta Emakundeko zuzendari ohiak ere aurka agertu ziren. 30 talde feministak baino gehiagok galdegin zuten Lehendakaritzara itzultzea, 1995eko Beijingo Konferentzian adostutako irizpideei jarraikiz: berdintasun organoak gobernuetako lehendakaritzetan kokatu behar zirela, politika publikoetan «zentralitatea» eta «genero zeharkakotasuna» bermatzeko.

Azken bi urteotan, bi erronka handi bideratu dituzte Emakundek eta Jaurlaritzaren Berdintasun Sailak: martxoan Berdintasun Lege berria onartu zuen Eusko Legebiltzarrak, eta ekainean Berdintasunerako Herri Ituna abiatu zuen Jaurlaritzak. Prozesu horietan zehar, une batzuetan bigarren mailan geratu da Emakunde: itunaren aurkezpen ekitaldian, adibidez, Landaidak ez zuen hitzik hartu jendaurrean, nahiz eta Beatriz Artolazabal Berdintasun sailburua bideo bidez mintzatu —COVID-19a hartuta zegoen—.

Tentsioak tentsio, publikoki zuhur mintzatu da beti Landaida. Otsailean BERRIAn egindako elkarrizketan adierazi zuen Emakunde Lehendakaritzatik ateratzeak ez zuela eragin lehendakariaren konpromisoa ahultzea: «Honek ez du ekarri berdintasunarekiko konpromisoa murriztea, baizik eta kontrakoa: Emakunderen aurrekontuak, adibidez, gora egin du». Halaber, erabakiak atzera-buelta izan zezakeela erantsi zuen, legealdi amaierako balorazioa ikusita; «baina niri ez dagokit hori erabakitzea», zehaztu zuen.

Miren Elgarrestak, berriz, bigarren legegintzaldia du Gipuzkoako Aldundiko Berdintasun Zuzendaritzan. Kargua hartzean, halere, erabaki eztabaidatu bat defendatu zuen: Irungo eta Hondarribiko alardeen gatazka Berdintasun Zuzendaritzatik Bizikidetza Zuzendaritzara mugitu zuen; hala, aurreko agintaldian Bilduk abiatutako elkarrizketa prozesua urtu egin zen apurka. Ikusteko dago zer jarrera hartuko duen orain auzian: Emakundek beti babestu ditu Irungo alarde mistoa eta Jaizkibel konpainia parekidea, baina, Berdintasun zuzendari gisa, Elgarresta da ez urte hauetan herriotara joan aldarri parekideak sostengatzera.

Beste kargu aldaketak
Gazteria zuzendari berria ere izendatu dute. Agurtzane Llanok bete du orain arte kargua, eta Miren Saratxagak hartuko du. Zuzendaritza horri aparteko itzala emateko asmoa agerian utzi du berriki Jaurlaritzak, eta Lehendakaritzaren barruan sartu dute, Gizarte Trantsiziorako eta Agenda 2030eko Idazkaritza Nagusian. Amurriokoa (Araba) da Saratxaga, 1983an jaioa.
Hezkuntza Saileko Erregimen Juridikoko zuzendari Eneko Goenaga izendatu dute. Igone Martinez de Luna ordezkatuko du. Andoainen (Gipuzkoa) sortua da Goenaga, 1989an.

Sareko BERRIAzalea:

Udazkenean, BERRIAlagun egiteko pausoa eman dezazun, eskaintza bat egin nahi dizu BERRIAk. Herri baten kulturaren plaza da BERRIA. Kultur egitasmo, dinamika eta ekitaldi anitzen erakustoki. Euskal kulturaren inguruko informazioaren plaza handia. Azaroan eta abenduan, Euskaraldiak, Bertsolari Txapelketa Nagusiak eta Durangoko azokak hartuko dituzte, besteak beste, BERRIAren orrietako asko, paperean eta webgunean.

Albiste asko irakurriko dituzu, segur aski webgune honetan bertan. Eta eskari bat egin nahi dizugu: har ezazu konpromisoa irakurtzen duzunarekin. Irakurleen babes ekonomikoa funtsezkoa da BERRIAren etorkizuna ziurtatzeko.

Albiste gehiago

 ©ARITZ LOIOLA / FOKU

ERAGILE, EGILE ETA ORDEZKARI

Julen Aperrribai

Duela 25 urte sortu zuten Euskararen Gizarte Erakundeen Kontseilua, euskararen normalizazio prozesua bizkortzeko eta euskalgintzako erakundeak bateratzeko. Hizkuntza politiketara begirako akordio sozial zabalak, plangintzak eta proposamen zehatzak eragiteko gaitasuna izan du hasieratik. Adostasunok galgatu egin dira sarritan pauso berean: maila sozialetik maila politikora eramateko unean.
 ©ARITZ LOIOLA / FOKU

«Adostasun politikoek edukia behar dute; ez gaude argazkien garaian»

Maite Asensio Lozano

Lema uztera doala, azken urteetan egindako aurrerapausoak gogoratu ditu, baina aitortu du arazo batzuk «kronifikatzen» ari direla. Hartara, hizkuntza politika «sendoak» eskatu ditu.
Atzo Euskalgintzaren Kontseiluak antolatutako agerraldia; Iratxe Retolazak eta Leire Vargasek irakurri zuten adierazpena. ©MARISOL RAMIREZ / FOKU

«Euskarak izan behar du hezkuntza sistemako hizkuntza normalizatua»

Imanol Magro Eizmendi Arantxa Iraola

Euskalgintzako hainbat pertsona ezagun batu ditu Euskalgintzaren Kontseiluak; adierazi dute euskara eta euskal kultura behar dituela ardatz Araba, Bizkai eta Gipuzkoarako ontzen ari diren Hezkuntza Legeak

Osakidetzako krisia areagotu du beste arduradun baten dimisioak

Ion Orzaiz

Kargua utzi du Adolfo Begiristainek, Donostia ospitaleko kirurgia zerbitzuko zuzendariordeak

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...