Albistea entzun

Danimarka

«Zentro-ezkerra» batu nahi du Frederiksenek Danimarkako Gobernuan

Agintari sozialdemokratak dena du aldeko bigarrenez jarraian lehen ministro izateko. Ezkerreko indarrekin soilik gobernatzeko aukera ere izan dezake.

Mette Frederiksen Danimarkako lehen ministro ohia, bart, hauteskundeak irabazi ondorengo lehen agerraldian, Kopenhagen.
Mette Frederiksen Danimarkako lehen ministro ohia, bart, hauteskundeak irabazi ondorengo lehen agerraldian, Kopenhagen. Martin Sylvest/EFE Tamaina handiagoan ikusi

Gorka Berasategi Otamendi -

2022ko azaroak 2 10:04

Danimarkan, airean da zer gobernu mota izango duten hurrengo legealdian, baina hauteskundeetako emaitzek irabazle argi bat utzi dute: Mette Frederiksen sozialdemokrata. Hark izango du, bigarrenez jarraian, gobernua osatzeko ardura, dena baitu aldeko horretarako. Sozial Demokratak alderdiak azken bi hamarkadetan jaso duen babesik handiena lortu du atzoko bozetan, babesen %27,5 jasota. Frederiksenek kanpainan adierazi zuen «zentro-ezkerreko gobernu bat» jostearen aldekoa dela, eta horretan ahaleginduko da, nahiz eta ezkerreko indarrekin soilik gobernatzeko aukera ere izan dezakeen. Dimisioa eman du gaur, negoziazioak hasteko.

«Oso hunkituta eta harro nago», adierazi die lehen ministro ohiak jarraitzaileei, gaur goizaldean, emaitzak ezagutu ostean egin dituen lehen adierazpenetan. «Konfiantzazko boto handi bat da. Badakit zuetako batzuk zalantzak izan dituzuela». Frederiksenen gobernuak zailtasun handiak izan ditu, besteak beste, COVID-19aren pandemiak, inflazioaren gorakadak eta Ukrainako gerrak eraginda.

Hain justu, gobernuburu izandakoak hauteskundeak aurreratu behar izan zituen urri hasieran, zailtasun horiekin lotutako erabakiengatik. Bere gobernuko koaliziokide sozial-liberalek onartezintzat jo zuten gobernuaren kudeaketa ekonomikoa, eta salatu zuten pandemia garaian milioika bisoi hiltzeko neurria babes juridikorik gabe ezarri zuela.

Ezkerra, gehiengotik hurbil

Alderdi Sozial Liberalak zigor gogorra jaso du bozetan; 16 diputatu izatetik bederatzi izatera igaro da. Eta Frederiksenen indar sozialdemokratak zituenak baino bi gehiago eskuratu ditu —50—. Ezkerreko blokeak 87 parlamentari lortu ditu, guztira, eta gehiengo osotik —90 diputatu 179 kideko ganberan— oso hurbil gelditu da. Frederiksenek bloke horrekin gobernatu nahi izatera, nahikoa izango luke Groenlandiari eta Faroe uharteei dagozkien bina diputatuetako hirurekin akordioa lortzea, gobernua barrutik ala kanpotik babestu dezaten.

Baina buruzagi sozialdemokratak zeharkako koalizio baten beharraz ohartarazi du kanpainan, Moderatuak alderdia bilduko duena, argudiatuta nazioartean «egoera ziurgabea» denez ezinbestekoa dela batasun politikoa indartzea. «Danimarkan aurrerabidera ohitu gara urte askotan. Orain zailtasunak ditugu, gerra bat Europan, energia eskasia, inflazioa eta klima aldaketa. Krisiek elkarri eragiten diete», esan zuen atzo.

Zeharkako koalizio bat eratzeak ere oztopoak ditu, ordea. Ezkerreko indar gehienek esana dute nahiago dutela moderaturik gabeko koalizio gobernu bat. Gainera, ezkerreko blokean aliatu izan ahalko liratekeen lau alderdietako hiruk ohartarazi dute ez dutela Frederiksen babestuko gobernuak ez badio uko egiten asilo eskatzaileak Ruandako erregistro zentroetara bidaltzeko planari. Oztopoak oztopo, «ezker-zentroko» koalizioarena izango da Frederiksenek lehenetsiko duen aukera.

Negoziazioak Lars Lokke Rasmussen lehen ministro ohiarekin (2015-2019) hasiko ditu ziurrenik, Moderatuak alderdiko buruarekin. Rasmussenek iaz sortu zuen indarra, Alderdi Liberalarekin apurtuta. Frederiksenek bezala, zeharkako koalizio zabal bat babestu du hark ere hauteskunde kanpainako hitzaldietan.

Bozetako kolperik gogorrena Alderdi Liberalak jaso du. Zituen aulkietatik 23 galdu ditu, eta hogeirekin gelditu da. Aurten, gainera, Danimarkako Demokratak alderdia sortu du Inger Stojberg Immigraziorako ministro izandakoak. Haren indar berriak hamalau eserleku lortu ditu.

Sareko BERRIAzalea:

Irakurri berri duzun edukia eta antzekoak zure interesekoak badira, eskari bat egin nahi dizugu: Berria diruz babestea.

Zuk eta zure gisako sareko milaka irakurlek egindako ekarpenarekin, eduki gehiago eta hobeak sortuko ditugu. Eta, zuekin osatutako komunitateari esker, publizitateak eta erakundeen laguntzek bermatzen ez diguten bideragarritasuna lortuko dugu.

Euskarazko kazetaritza libre, ireki eta konprometitua eskaini nahi dizugu egunero; bizi zaren munduaren eta garaiaren berri ematen segitu.

Albiste gehiago

Kasko Zuriak, erreskate lanean, atzo gauean, Idliben, Siria iparraldean. ©YEHYA NEMAH / EFE

Dagoeneko 11.600dik gora dira Ekialde Hurbileko lurrikaretan hildakoak

Mikel O. Iribar

Askok autoetan eta kalean lo egin dute, etxera itzultzeko beldur. Milaka dira kaltetuak, eta lurrikarak are gehiago okertu du Siria iparraldeko eta Kurdistango egoera. Erreskate taldeak hondamendi eremuetara iritsi ezinik dabiltza.

Kenyako Baserritarren Ligako idazkari nagusi Sidi Otieno, elastiko gorri batekin. ©OSKAR EPELDE JULDAIN

Kenyako Gobernuaren aurkako salaketa jarri dute transgenikoak baimentzeagatik

Oskar Epelde Juldain

Kenyako nekazari talde batek gobernua salatu du, hazi transgenikoen inportazioabaimentzeagatik. Datorren astean hasiko dute epaiketa.

AEBetako presidente Joe Biden, Kongresuko agerraldian. / ©Jacquelyn Martin, EFE

Biden: «Txinak gure subiranotasuna urratzen badu, geure burua babestuko dugu»

Arantxa Elizegi Egilegor

Estatuaren egoerari buruzko agerraldia egin du AEBetako estatuburuak. Besteak beste, Ukrainako gerraz eta droga trafikoaz aritu da.

Daniel Suidani Malaitako lehen ministro kargugabetua, haren Facebook orriko argazki batean. ©FACEBOOK

Malaitako lehen ministroa kargutik bota dute, ustelkeria leporatuta

Ander Perez Zala

Suidani da Salomon Uharteek eta Txinak adosturiko segurtasun akordioaren kritiko nagusia

Astekaria

Asteko gai hautatuekin osatutako albiste buletina. Astelehenero, ezinbesteko erreportajeak, elkarrizketak, iritziak eta kronikak zure posta elektronikoan.

Iruzkinak kargatzen...

Izan BERRIAlaguna

Zure babes ekonomikoa ezinbestekoa zaigu euskarazko kazetaritza independente eta kalitatezkoa egiten segitzeko.