Altzairugintza jasangarriago egiteko proiektua aurkeztu du Eusko Jaurlaritzak

Europako altzairugintzak bere buruari erronka bat ezarri dio datorren hamarkadarako: balio handiagoko produktuak ekoiztea, gutxiago kutsatuz. Bada, Eusko Jaurlaritzak bide hori urratu nahi du, eta Araba, Bizkaia eta Gipuzkoa Europako «erreferentziazko eskualdeen artean» kokatzea du xede. Hala nabarmendu du Jaurlaritzako Trantsizio Energetiko eta Jasangarritasuneko sailburu Mikel Jauregik, zeinaren aburuz, proiektuak 25 milioi euro inguru mobilizatuko dituen.

Hala adierazi du gaur Barakaldon (Bizkaia), non Basque Zirkular Metals proiektua aurkeztu duen. Proiektu hori Euskadi 2030 Industria Planean aurreikusitako 25 egitasmoetako bat da. Produktuen balioa handitzeaz eta karbono aztarna gutxitzeaz gain, beste zenbait helburu ditu, hala nola, kanpoko lehengaiekiko mendekotasuna murriztea eta zirkulartasuna hauspotzea. «Altzairuaren balio kate lehiakor, berritzaile eta karbono urriko bat bermatu nahi dugu», adierazi du Jauregik.

Euskal enpresak «eraldaketa zirkularraren buru» izatea nahi du Jauregik, horrek «kalitatezko enplegu aukerak» eragingo dituelako. Hori egin ahal izateko, kalitatezko txatarra eskuratzea, hobekuntza teknologikoa, materialen trazabilitatea, ekodiseinua, negozio eredu berriak eta erregulazioaren arloan aurrea hartzea aurreikusten du proiektuak.

Lehen urratsa urte bukaerarako eginda izan nahi dute: produktuen pasaporte digitala. Eta proiektu osoaren gakoetako bat ere abian jartzea espero dute: produktuak eta materialak berrerabiltzea bigarren bizitza bat emateko, hain zuzen.

Pauso horiek emanez gero, karbono isurietan behera egingo litzateke; %80 murriztuko litzateke karbono aztarna altzairugintzan. Eta ez da baztertu beharreko datua; izan ere gaur egun Araba, Bizkai eta Gipuzkoako metalgintzak hamar milioi tona altzairu ekoizten ditu urtean.

Hala ere, ez da helburu bakarra. Gaur egungo egoera geopolitikoak zaildu egin du lehengaiak eta erregaiak inportatze. Hori dela eta, industria zirkular bat sortzeak «industria babestuko» duela iritzi dio Jauregik.

Eta industria zirkular hori sei sektoretan eragin dezakeela esan du Irantzu Allende Trantsizio Energetikoko sailburuordeak: siderurgia, automobilgintza, mugikortasun jasangarria, energia eolikoa, fabrikazio aurreratua eta eraikuntza.

Proiektuaren gidaritza Jaurlaritzarena izan, eta ekimen publiko batetik datorren arren, erabakiak hartzerako orduan sektore pribatua ere kontuan hartu dutela azpimarratu du Jauregik. Hori dela eta, proiektua ontzeko hamaika bilera antolatu dituzte zenbait enpresarekin azken hilabeteetan. 11 industria enpresa, bost industria kluster eta beste zenbait eragilek hartu dute parte proiektuaren joskeran, zehazki.

EBren mugarriak

EB Europako Batasunak metalgintzaren sektoreari begira ezarritako mugarriei erantzuteko proiektua da gaur aurkeztutakoa. Are gehiago, Jauregik eta Allendek nabarmendu dute ez dela soilik Europatik etorritako exijentziei erantzuteko estrategia bat, baizik eta «Euskadi Europako metalgintza zirkularreko laborategi industriala» bihurtzea. Zedarri horri data jarri diote, gainera: 2036. Are gehiago, EBtik lurraldea «potentzia» bat izan daitekeela baieztatu dietela esan du Allendek.

«Euskadik abantaila bat du beste lurraldeekin alderatuz gero: balio kate osoa hemen dugu», nabarmendu du Allendek. Jaurlaritzak bultzatutako proiektuak aurrera eginez gero, EAEk bat egingo luke Lombardiarekin (Italia), Flandriarekin, Ekialde Handiarekin (Frantzia), Ipar Renania-Westfaliarekin (Alemania) eta Suediako erdialdearekin Europako metalgintza zirkularraren «lider» gisa.