Ezegonkortasun geopolitikoa, Europako ekonomia batzuen ahultasuna, eta nazioarteko lehia gero eta indartsuagoa gorabehera, Gipuzkoako ekonomiak eutsiko dio aurten bere hazkunde sendoari, eta barne produktu gordina %2 haziko da. Hala uste du Gipuzkoako Ganberak lurraldeko enpresen aurreikuspenei begira. Zerbitzuak eta eraikuntza izango dira hazkundearen motorrak, eta industriaren panorama konplexuagoa izango da, azpisektore batzuen jarduera maila ona izanda, beste batzuk zailtasunak nozitzen ari direlako.
Laino ilun horietan larriena Txinaren lehia da, eta bereziki automobilgintzara lotutako enpresek nozitzen dute, Javier Zubia Gipuzkoako Ganberako zuzendari nagusiak azaldu duenez. «Ikusten ari gara azken urteetan egiturazko aldaketa gertatzen ari dela, Txinaren gero eta posizio garrantzitsuagoaren ondorioz. Eta Gipuzkoan, autogintza sektore oso inportantea da, traktorea, enpresa asko baitauzka hornikuntza kate osoan».
Zubiaren ustez, «lehiakide gogorra da Txina, geroz eta maila teknologiko hobearekin, epe luzerako begiradarekin. Txinarekiko kezka industriako sektore ia guztietara iristen ari dela antzeman dugu».
Ekipo ondasunena da zailtasunekin dabilen industriako beste azpisektore bat. «Mundu mailako ziurgabetasun handiaren erruz, hainbat inbertsio erabaki atzeratu egin dira, eta guk hain zuzen, inbertsio horietarako ekoizten ditugu ekipo ondasunak», esplikatu du Zubiak.
Esportazioak errekorretan
Zailtasunak zailtasun, kanpo merkataritzaren portaera ona Gipuzkoaren hazkunde ekonomikoaren oinarrietako bat. Aurreko kopuru handiak gainditzea lortu dute esportazioek, 10.235 milioi eurorekin. Aurrera begira, enpresen ia %80k aurreikusten dute haien esportazio mailei eustea edo haiek handitzea.
Ildo horretan, Zubiak itxaropenez aipatu ditu Frantzian eta Alemanian aurreikusten diren hazkundeak, halako suspertze bat egon daitekeela adierazten dutelako. Asia, Saudi Arabia eta Maroko dira, haren ustez, beste merkatu interesgarri batzuk. «Guretzat AEBak ere merkatu garrantzitsu bat dira oraindik ere, baina adi gaude ea nola egokitzen doan errealitate berrira».
Edonola ere, merkatuak dibertsifikatzen jarraitu beharra dagoela azpimarratu du Mauri Arregi ganberako presidenteak: «Hazkundeko urtea iragarri arren, epe ertainean nazioarteko merkatuetan lehiakortasuna galtzeko kezka daukatela esan digute enpresek. Hain zuzen, posizionamendu horri eusteko giltzarria izango da produktuetan, sektoreetan eta merkatuetan dibertsifikatzea. Estrategia horren eraginkortasuna frogatuta geratu da».
Turismoa, BPGaren %8,7
Esportazioez gain, zerbitzuen eta turismoaren bilakaera ona da urte honetarako baikortasunerako oinarrietako bat. Aipatzekoa da turismoa lurraldeko ekonomian hartzen ari den pisua, iaz barne produktu gordinaren %8,7ko maila iritsita.
Eta nabarmentzekoa da ere eraikuntzaren portaera ona. Horri buruz hiru arrazoi nabarmendu ditu Arregik. «Nahiz eta zoru gutxi egon eta gehiegizko araubideak zoru horien eskuragarritasuna oztopatu, eraiki ahal diren etxebizitza guztiak ari dira eraikitzen, eta horrek tira egiten dio sektoreari. Bestetik, Europako Next funtsak ere iritsi dira, azpiegituretara eta etxebizitzen eraikuntzara ere bai. Eta hirugarrenik, enpresen inbertsioaren zati bat joaten ari da eraikuntzara ere».
Salmentei, enpleguari eta inbertsioei dagokienean, egonkortasuna da nagusi Gipuzkoako enpresen aurreikuspenetan, eta oro har zenbaki onak iragarri dituzte. Aurten salmentak handituko dituztela esan dute enpresen %33k,eta salmentei eutsiko dietela %49k. Enpresen %73k uste dute enpleguari eutsiko diotela, eta %20k langile taldea handituko dute. Inbertsioari eusteko planak dituzte enpresen %59k eta handitzekoak %29k.
erregulazioen zama
Haien jarduna baldintzatzen duten faktoreetan, ohi bezala, irabazi marjinak eta haiei oso lotuak doazen lan kostuak dira, oraindik ere, Gipuzkoako enpresen kezka nagusiak. Eskari txikia ere kezka iturri da konpainientzat, baina kezka nagusi horien artean gero eta pisu handiagoa hartzen ari da erregulazioek dakarten zama.
Batez ere arau eta baimen horiek betetzeko epe luzeegiak dira arazoa. «Enpresek arintasuna eskatzen dute, lizentziak, tramiteak gainditzeko», zehaztu du Arregik. «Fabrika bat handitzeko lizentziak izateko bi-hiru urte itxarotea ezinezkoa da gure enpresentzat, merkatuak eta bezeroak ez dira zure zain egongo». Ganberako presidentearen iritziz, zama horiek arintzeak enpresen konfiantza indartuko du eta Gipuzkoako ekonomiaren dinamismoa bultzatu.
